aktualności


ZMIANY W REGULATIONS ON STATUR AND TRANSFER OF PLAYERS

Data: 25.05.2018

Dnia 01 czerwca 2018 roku w życie wejdą zmiany do Regulations on status and transfer of players przyjęte przez Radę FIFA dnia 16 marca 2018 roku podczas posiedzenia w Bogocie. Wprowadzone zmiany dotyczą przede wszystkim stabilności kontraktowej zawodników, a w szczególności przesłanek rozwiązywania kontraktów zawodniczych z powodu uzasadnionej przyczyny.

 

Po pierwsze przepisy wprowadzają możliwość rozwiązania kontraktu w przypadku nieuczciwego zachowania jednej ze stron, które ma na celu zmuszenie drugiej strony do rozwiązania lub zmiany kontraktu.

 

Ponadto, przepisy doprecyzowały pojęcie opóźnienia w płatności wynagrodzenia umożliwiającego rozwiązanie kontraktu z uwagi na uzasadnioną przyczynę. Zgodnie z nowowprowadzonym art. 14bis, z zaległością w płatności, która uzasadnia rozwiązanie kontraktu mamy do czynienia, gdy klub opóźnia się z wypłatą wynagrodzenia przez okres przekraczający 2 miesiące.

 

Rada FIFA postanowiła również dokonać zmiany sposobu wyliczania odszkodowania należnego zawodnikowi od klubu, w sytuacji rozwiązania kontraktu z powodu uzasadnionej przyczyny, poprzez wprowadzenie postanowienia zgodnie, z którym odszkodowanie za okres pozostały do końca kontraktu ulega obniżeniu o kwotę wynagrodzenia uzyskanego w klubie, z którym zawodnik podpisał kontrakt po rozwiązaniu umowy z byłym klubem. Warto również zauważyć, iż FIFA wprowadziła możliwość uzyskania przez zawodników, którzy rozwiązali kontrakt z uwagi na opóźnienie w płatności, dodatkowego odszkodowania.

 

Nowe przepisy wzmocniły również pozycję Dispute Resolution Chamber oraz Players’ Status Comittee, które w przypadku braku zapłaty odszkodowania wynikającego z ostatecznej decyzji mogą nałożyć na klub zakaz rejestracji zawodników, a na zawodników zakaz występowania w oficjalnych meczach do czasu zapłaty.

 

Tekst jednolity Regulations on status and transfer of players, uwzględniający powyższe zmiany, jest już dostępny pod adresem: http://resources.fifa.com/image/upload/regulations-on-the-status-and-transfer-of-players.pdf?cloudid=qlvdswzoppbpnvsj022e 


 

MECENAS MACIEJ BAŁAZIŃSKI PRELEGENTEM PODCZAS KONFERENCJI "PRAWO. SPORT. FINANSE. 2018"

Data: 12.04.2018

Miło nam poinformować, iż Mecenas Maciej Bałaziński dnia 12 kwietnia 2018 roku brał udział w konferencji prawa sportowego „Prawo. Sport. Finanse. 2018” organizowanej przez Koło Naukowe Prawa Sportowego: Ius et Sport na Uniwersytecie w Warszawskim. Mecenas Bałaziński był prelegentem podczas panelu eksperckiego poświęconego rynkowi transferowemu, gdzie wygłosił referat pt. „Ekwiwalent za wyszkolenie zawodnika w świetle przepisów FIFA – na przykładzie transferu zawodnika poniżej 23 roku życia”.

Z wystąpieniem Mecenasa Bałazińskiego można zapoznać się na stronie facebook’owej Koła Naukowego Prawa Sportowego: Ius et Sport pod adresem: https://www.facebook.com/story.php?story_fbid=1706810009357622&id=360458660659437 


Publikacja artykułu mec. Macieja Bałazińskiego w Football Legal 

Z radością pragniemy poinformować, iż w najnowszym numerze prestiżowego półrocznika Football Legal ukazał się ciekawy artykuł mec. Macieja Bałazińskiego pt. „Should the admissibility criteria and disciplinary sanction always be proportional?”. Serdecznie zapraszamy do zapoznania się z jego treścią, a także innymi artykułami znajdującymi się w ww.publikacji.

Więcej informacji pod adresem: http://www.football-legal.com/publication/release-of-football-legal-7-june-2017



ZAPROSZENIE DO UDZIAŁU W 9. EDYCJI AKCJI "PRAWNICY CHORYM DZIECIOM"

ul. Wielicka 265, 30-663 Kraków, NIP: 679-016-64-70, REGON: 350180413,
Sąd Rejonowy dla Krakowa-Śródmieścia, XI Wydział Gospodarczy
Organizacja Pożytku Publicznego, KRS 0000123750

Telefon/Faks: (12) 654-19-03

www.ozdrowiedziecka.pl, akcja@odnowaszpitala.pl  

Kraków, 6 lutego 2017 r.
Szanowni Państwo,

Serdecznie zapraszam do przyłączenia się do 9. edycji akcji charytatywnej na rzecz Uniwersyteckiego Szpitala Dziecięcego w Krakowie "Prawnicy Chorym Dzieciom". To już dziewiąty finał wyjątkowej akcji, w ramach której przedstawiciele wszystkich zawodów prawniczych przekazują darowizny finansowe na zakup sprzętu medycznego dla największej i najbardziej rozpoznawanej w regionie Polski południowo-wschodniej placówki leczniczej dla dzieci i młodzieży.

Dzięki wsparciu ponad 400 darczyńców, którzy uczestniczyli w ostatnich ośmiu edycjach tego projektu do naszego szpitala trafiło wyposażenie medyczne o wartości prawie 500 tysięcy złotych. Z ubiegłorocznej zbiórki dofinansowaliśmy zakup wyposażenia medycznego i przygotowania technicznego w Ośrodku Transplantacji (180 tys. zł). Pozostała kwota (50 tys. zł) została natomiast przeznaczona na zakup zewnętrznych stabilizatorów używanych przez zespół naszych chirurgów ortopedów w czasie operacji wydłużenia kończyn oraz stabilizacji złamań. Zestaw ten będzie służyć naszym pacjentom przez kolejne 6 lat.

Z uwagi na wyjątkowy charakter i szczytny cel całej akcji zwracam się do Państwa z serdeczną prośbą o wsparcie finansowe tegorocznej zbiórki oraz o pomoc w jej promocji wśród przedstawicieli wszystkich zawodów prawniczych.

Obecna zbiórka trwa do 31 marca 2017 r. Darowizny można przekazywać na konto: Fundacja Uniwersyteckiego Szpitala Dziecięcego w Krakowie  - O ZDROWIE DZIECKA, ul. Wielicka 265, 30-664 Kraków, numer rachunku: 05 1240 4533 1111 0000 5425 8556 (z dopiskiem "Prawnicy Dzieciom 2017").

Jednocześnie zapraszam do kibicowania drużynom prawniczym, które tradycyjnie rozegrają turniej piłki nożnej promujący tegoroczną zbiórkę. Rozgrywki odbędą się w najbliższą niedzielę 12.2.2017 r. w ośrodku treningowym FAME Sport w Krakowie przy ul. Dekerta 21 (teren KS Podgórze). Oficjalne rozpoczęcie planowane jest na godzinę 10.00, a  zakończenie (wręczanie pucharów i medali) odbędzie się ok. godz. 16.00. Szczegółowe informacje o całej akcji znajdują się na stronie internetowej
www.prawnicydzieciom.pl

Licząc na Państwa pomoc i wsparcie pozostaję z wyrazami szacunku. Dziękujemy za każde wsparcie.


Bartłomiej Pawlak – Kapitan piłkarskiej reprezentacji szpitala
Kierownik Biura Akcji Odnowy Szpitala / Członek Zarządu Fundacji „O ZDROWIE DZIECKA”
Tel. 606 718 005, e-mail: akcja@odnowaszpitala.pl


RUSZYŁA 9. EDYCJA AKCJI "PRAWNICY CHORYM DZIECIOM"

Data: 05.01.2017

Pragniemy poinformować, iż wystartowała 9. edycja akcji charytatywnej „Prawnicy Chorym Dzieciom”, w której to nasza Kancelaria bierze udział od samego początku jej istnienia. „Prawnicy Chorym Dzieciom” jest akcją charytatywną, podczas której zbierane są środki na zakup aparatury medycznej dla Uniwersyteckiego Szpitala Dziecięcego w Krakowie. Akcja skierowana jest przede wszystkim do przedstawicieli wszystkich zawodów prawniczych.

Ponadto w tym roku, jak podczas każdej poprzedniej edycji w ramach akcji dnia 12 lutego 2017 roku w ośrodku treningowym FAME Sport w Krakowie przy ul. Dekerta 21 odbędzie się charytatywny turniej piłkarski, na który już teraz serdecznie zapraszamy.

Więcej informacji, o akcji charytatywnej „Prawnicy Chorym Dzieciom” na stronie:
http://www.szpitalzdrowia.pl/o-szpitalu/przyszpitalne-fundacje/fundacja-o-zdrowie-dziecka/nasze-akcje-charytatywn/prawnicy-chorym-dzieciom/9-final-prawnicy-chorym-dzieciom/


PAN MECENAS MACIEJ BAŁAZIŃSKI UKOŃCZYŁ SZKOLENIE

UEFA FOOTBALL LAW PROGRAMME

Data: 16.09.2016

Z radością informujemy, iż Pan Mecenas Maciej Bałaziński dnia 15 września 2016  ukończył prestiżowe szkolenie UEFA Football Law Programme organizowane przez Unię Europejskich Związków Piłkarskich (UEFA) i jako jedyny w Polsce może poszczycić się dyplomem ukończenia powyższego kursu.

UEFA Football Law Programme jest kursem przeznaczonym głownie dla osób związanych z prawem sportowym lub działających w dziedzinie sportu. Szkolenie miało na celu poszerzenie wiedzy uczestników w dziedzinie prawa sportowego, a w szczególności w zakresie regulacji związanych z piłką nożną.

W kursie brało udział dwudziestu uczestników, którzy byli starannie wybierani przez UEFA spośród setek osób ubiegających się o możliwość wzięcia udziału w organizowanym szkoleniu. Uczestnicy w trakcie szkolenia spotykali się 4 razy podczas tygodniowych sesji w czterech miastach (Stambuł, Padwa, Madryt oraz Nyon), gdzie brali udział w szkoleniach przeprowadzanych przez renomowanych prawników zajmujących się prawem sportowym, sędziów Sportowego Sądu Arbitrażowego (CAS), a także wysokich urzędników UEFA. Sesje poświęcone były 4 tematom: podstawom prawa sportowego dotyczącego rozgrywek piłkarskich, regulacjom Międzynarodowej Federacji Piłki Nożnej (FIFA) dotyczącym transferów, innym regulacjom dotyczącym rozgrywek piłkarskich, a także procedurom i orzecznictwu Sportowego Sądu Arbitrażowego. Szkolenie kończyło się egzaminem ustnym, który Pan Mecenas Bałaziński złożył z wynikiem pozytywnym.

Aby dowiedzieć się więcej o UEFA Football Law Programme zachęcamy do odwiedzenia strony : http://www.uefa.org/news/newsid=2232215.html#uefa+football+law+programme


NASZA KANCELARIA W SPISIE SPECJALISTYCZNYCH FIRM PRAWNICZYCH

Data: 16.09.2016

Miło nam poinformować, iż Kancelaria Prawna Maciej Bałaziński i Współpracownicy znalazła się w opracowanym przez redakcję „Rynku Prawniczego” spisie specjalistycznych firm prawniczych funkcjonujących na terenie Polski. Nasza Kancelaria została wyszczególniona w kategorii kancelarii specjalizujących się w tematyce prawa sportowego. Powyższe wyróżnienie jest dla naszej Kancelarii szczególnie ważne, gdyż stanowi docenienie trudu wkładanego przez naszych pracowników w systematyczny rozwój swojej wiedzy z zakresu prawa sportowego.

Spis specjalistycznych firm prawniczych przygotowany przez Rynek Prawniczy objął 129 kancelarii prawniczych, specjalizujących się w wybranej dziedzinie prawa. Autorzy niniejszego spisu wyróżnili 23 specjalizacje, wśród których znajdują się między innymi: prawo sportowe, prawo autorskie, prawo energetyczne.

Więcej informacji na temat spisu specjalistycznych firm prawniczych opracowanego przez „Rynek Prawniczy” można znaleźć pod adresem: http://rynekprawniczy.pl/2016/06/08/butikomania-2016-ponad-100-specjalistycznych-kancelarii-w-przewodniku-rynku-prawniczego/


WŁAŚCIWOŚĆ SĄDU W SPRAWIE O ZAWEZWANIE DO PRÓBY UGODOWEJ PRZECIWNIKA BĘDĄCEGO UBEZPIECZYCIELEM

Data: 19.11.2015

W postępowaniu o zawezwanie ubezpieczyciela do próby ugodowej w sprawie o roszczenia wynikające z umów ubezpieczeń obowiązkowych lub obejmujących roszczenia z tytułu tych ubezpieczeń właściwy jest sąd określony w art. 185 k.p.c. (Kodeks postępowania cywilnego).

Tak wynika z uchwały Sądu Najwyższego z dnia 18 listopada 2015 r. wydanej w związku z następującym pytaniem sądu okręgowego: „Czy w sprawie o zawezwanie do próby ugodowej przeciwnika będącego ubezpieczycielem, właściwym do rozpoznania sprawy jest wyłącznie sąd ogólnie właściwy dla przeciwnika, czy też możliwe jest rozpoznanie jej przez sąd właściwy dla miejsca zamieszkania lub siedziby poszkodowanego lub uprawnionego z umowy ubezpieczenia jeśli uprawniony dokona takiego wyboru?​”

Należy przypomnieć, że zgodnie z art. 185 § 1 k.p.c. o zawezwanie do próby ugodowej – bez względu na właściwość rzeczową – można zwrócić się do sądu rejonowego ogólnie właściwego dla przeciwnika.

Patrz: uchwała Sądu Najwyższego z dnia 18 listopada 2015 r. (sygn. akt: III CZP 60/15)


NOTARIUSZ JEST ZOBOWIĄZANY PRZEDSTAWIĆ DOKUMENT NA ZARZĄDZENIE SĄDU

Data: 18.11.2015

W najnowszej uchwale Sąd Najwyższy stwierdził, że obowiązek przedstawienia dokumentu, przewidziany w art. 248 § 1 k.p.c. (Kodeks postępowania cywilnego), dotyczy także notariusza i obejmuje sporządzane przez niego akty notarialne.

Zgodnie natomiast z art. 248. § 1 k.p.c., każdy obowiązany jest przedstawić na zarządzenie sądu w oznaczonym terminie i miejscu dokument znajdujący się w jego posiadaniu i stanowiący dowód faktu istotnego dla rozstrzygnięcia sprawy, chyba że dokument zawiera informacje niejawne.

Patrz: uchwała Sądu Najwyższego z dnia 18 listopada 2015 r. (sygn. akt: III CZP 69/15)


ZGODA NA PRZYZNANIE WŁASNOŚCI RZECZY WSPÓLNEJ INNEMU WSPÓŁWŁAŚCICIELOWI BEZ PEŁNEGO EKWIWALENTU SKUTECZNĄ PODSTAWĄ ROSZCZENIA O UZNANIE BEZSKUTECZNOŚCI CZYNNOŚCI

Data: 15.10.2015

W jednej z najnowszych uchwał Sąd Najwyższy uznał, że przedmiotem powództwa określonego w art. 527 § 1 k.c. może być czynność procesowa dłużnika w postaci zgody wyrażonej w postępowaniu o zniesienie współwłasności rzeczy wspólnej na przyznanie własności rzeczy drugiemu współwłaścicielowi bez ekwiwalentu z jego strony.

Przepis art. 527 k.c. dotyczy tzw. skargi pauliańskiej. Umożliwia ona ochronę wierzyciela przed wyprowadzaniem majątku prze dłużnika. Zdarza się bowiem, że dłużnik próbuje wyzbyć się majątku mogącego podlegać egzekucji, np. poprzez  dokonywanie darowizn na rzecz członków rodziny czy sprzedawanie składników majątku po zaniżonej cenie.

Czynność taka może zostać jednak skutecznie zakwestionowana przez wierzyciela. Zgodnie bowiem z art. 527 § 1 k.c. gdy wskutek czynności prawnej dłużnika dokonanej z pokrzywdzeniem wierzycieli osoba trzecia uzyskała korzyść majątkową, każdy z wierzycieli może żądać uznania tej czynności za bezskuteczną w stosunku do niego, jeżeli dłużnik działał ze świadomością pokrzywdzenia wierzycieli, a osoba trzecia o tym wiedziała lub przy zachowaniu należytej staranności mogła się dowiedzieć.

Z kolei czynność prawna dłużnika jest dokonana z pokrzywdzeniem wierzycieli, jeżeli wskutek tej czynności dłużnik stał się niewypłacalny albo stał się niewypłacalny w wyższym stopniu, niż był przed dokonaniem czynności.

Ponadto jeżeli wskutek czynności prawnej dłużnika dokonanej z pokrzywdzeniem wierzycieli uzyskała korzyść majątkową osoba będąca w bliskim z nim stosunku, domniemywa się, że osoba ta wiedziała, iż dłużnik działał ze świadomością pokrzywdzenia wierzycieli. Domniemanie to obowiązuje również w przypadku, gdy korzyść majątkową uzyskał przedsiębiorca pozostający z dłużnikiem w stałych stosunkach gospodarczych.

We wskazanym wyroku Sąd Najwyższy uznał, że czynność procesowa dłużnika w postaci zgody na przyznanie własności rzeczy wspólnej innemu współwłaścicielowi bez pełnego ekwiwalentu, zaakceptowana orzeczeniem sądu, może być także podstawą roszczenia uznania bezskuteczności z przepisu art. 527 k.c., przy zaistnieniu przesłanek tam unormowanych. 

Patrz: uchwała Sądu Najwyższego z dnia 8 października 2015 r. (sygn. akt: III CZP 56/15)


POSZKODOWANY W WYPADKU KOMUNIKACYJNYM NIE JEST KONSUMENTEM - NIEKORZYSTNA DLA POSZKODOWANYCH UCHWAŁA SĄDU NAJWYŻSZEGO

Data: 08.10.2015

Sąd Najwyższy w uchwale z dnia 9 września 2015 roku wydanej w sprawie o sygn. akt: III SZP 2/15 stwierdził, że poszkodowany będący osobą fizyczną, nieprowadzącą działalności gospodarczej, dochodzący roszczenia od ubezpieczyciela w ramach odpowiedzialności gwarancyjnej z tytułu umowy obowiązkowego ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej posiadaczy pojazdów mechanicznych nie jest konsumentem w rozumieniu art. 24 w związku z art. 4 pkt 12 ustawy z dnia 17 lutego 2007 r. o ochronie konkurencji i konsumentów.

Uchwała ta jest niewątpliwie niekorzystna dla osób poszkodowanych w wypadkach komunikacyjnych, ponieważ posiadanie statusu konsumenta zapewnia szczególną ochronę słabszej stronie w sporze z przedsiębiorcą.

Skutkiem takiego rozstrzygnięcia jest m.in. pozbawienie Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów możliwości interweniowania w interesie osób dochodzących odszkodowania z tytułu obowiązkowego ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej.

Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów nie zgadza się z powyżej wsazanym stanowiskiem Sądu Najwyższego. W jego ocenie, status konsumenta powinna posiadać każda osoba fizyczna, która działa w celu niezwiązanym bezpośrednio z jej działalnością gospodarczą lub zawodową. Urząd wskazuje także na cel ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów, którym jest ochrona słabszych, nieprofesjonalnych uczestników rynku przed naruszającymi ich interesy działaniami przedsiębiorców - profesjonalnych podmiotów.

Patrz: uchwała Sądu Najwyższego z dnia 9 września 2015 r. (sygn. akt III SZP 2/15)


SPOSÓB OPODATKOWANIA W PRZYPADKU NAJMU KILKU MIESZKAŃ

Data: 21.09.2015

Zgodnie z indywidualną interpretacją podatkową wydaną przez Dyrektora Izby Skarbowej w Katowicach, w sytuacji takiej jak opisana przez wnioskodawcę, przychody wynikające z wynajmu kilku mieszkań będą opodatkowane jako przychody z działalności gospodarczej, nie zaś zryczałtowanym podatkiem dochodowym od niektórych przychodów osiąganych przez osoby fizyczne.

W przedstawionym stanie faktycznym wnioskodawca jest wraz ze współmałżonkiem współwłaścicielem czterech lokali mieszkalnych, które planuje wynajmować długookresowo lub okazjonalnie oraz przewiduje możliwość zakupu kolejnych mieszkań jak i ich wynajmowanie. Wszystkie mieszkania są (będą) majątkiem prywatnym małżonków oraz nie stanowią ani nie będą stanowiły składnika prowadzonej przez któregoś z małżonków działalności gospodarczej. Małżonkowie zamierzają samodzielnie zajmować się obsługą kontaktów z najemcami, choć nie wykluczają, że w przypadku wynajmu okazjonalnego będą korzystać z pośrednictwa wyspecjalizowanej firmy lub zatrudniać na podstawie umowy zlecenia lub o dzieło osobę lub firmę do pomocy przy czynnościach związanych z poszukiwaniem lokali oraz ich wynajęcia.

Zdaniem wnioskodawcy, przychody uzyskiwane z tytułu najmu mogą być opodatkowane zryczałtowanym podatkiem dochodowym w wysokości 8,5% n a podstawie art. 12 ust. 1 pkt 3 lit. a) ustawy o zryczałtowanym podatku dochodowym od niektórych przychodów osiąganych przez osoby fizyczne.

Powyższe stanowisko zostało uznane za nieprawidłowe.

Organ wydający interpretację zwrócił uwagę, iż wnioskodawca w momencie przystąpienia do najmu podjął decyzję o jego rozmiarze, co świadczy to o tym, że od początku najem nie ma związku z okazjonalnym, przypadkowym charakterem. Wnioskodawca zaś decydując się na taki rozmiar inwestycji planuje czerpać z niej korzyści finansowe na szeroką skalę. Fakt, że wnioskodawca zamierza nabyć kolejne mieszkania, świadczy o tym, że jego plany  dotyczące najmu lokali będą miały charakter długofalowy, ukierunkowany na wykorzystywanie w sposób zorganizowany, w celu zarobkowym. Okoliczności podane przez wnioskodawcę świadczą również o zorganizowaniu przedsięwzięcia. Od samego początku jego działaniom towarzyszy zatem zamiar inwestowania w nieruchomości w celu zarobkowania, które wypełnia przesłanki działalności gospodarczej. Nie budzi wątpliwości Organu, że Wnioskodawcy towarzyszy chęć zorganizowanego i ciągłego uzyskiwania dochodu z tej inwestycji. Dlatego też zarówno posiadane lokale mieszkalne jak i te które zostaną nabyte w przyszłości będą składnikami majątku związanymi z prowadzoną działalnością gospodarczą polegającą na wynajmie tych lokali mieszkalnych, nawet jeśli wnioskodawca nie dokona jej rejestracji. Organ zwrócił uwagę, iż ważny jest rozmiar oraz charakter wynajmu. Natomiast z wykładni literalnej art. 10 ust. 1 pkt 6 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych wynika jasno, że wynajem składników majątku związanych z działalnością gospodarczą nie jest przychodem z najmu, lecz z działalności gospodarczej. To zaś czy mamy do czynienia z działalnością gospodarczą czy też z najmem decyduje spełnianie przesłanek określonych w art. 5a pkt 6 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, a nie decyzja podatnika, że nie będzie prowadził działalności gospodarczej polegającej na wynajmie kilku lokali mieszkalnych. Innymi słowy, o tym czy mieszkania będą wchodziły w skład majątku związanego z prowadzoną działalnością gospodarczą polegającą na wynajmie mieszkań nie decyduje wola Wnioskodawcy, lecz to czy najem mieszkań spełnia przesłanki definicji działalności gospodarczej zawartej w ustawie o podatku dochodowym od osób fizycznych.

Na podstawie powyższego Organ uznał, iż wnioskodawca będzie spełniał przesłanki prowadzenia działalności gospodarczej, co wyklucza prawo do opodatkowania przychodów z najmu ryczałtem od przychodów ewidencjonowanych w wysokości 8,5%. Oznacza to, że od momentu uzyskania przychodów będzie miał obowiązek opodatkowania ich jako przychodów z działalności gospodarczej.

Patrz: interpretacja indywidualna wydana przez Dyrektora Izby Skarbowej w Katowicach w dniu 15.07.2015 r., nr IBPB-2-2/4511-41/15/JG


KORZYSTNA DLA MENADŻERÓW ZASIADAJĄCYCH W ZARZĄDACH SPÓŁEK INTERPRETACJA ZUS

Data: 21.09.2015

ZUS, w jednej z niedawno wydanych interpretacji, wypowiedział się na temat płatności składek na ubezpieczenie społeczne przez menadżerów.

Zgodnie z przepisami ustawy o ubezpieczeniach społecznych, obowiązkowym ubezpieczeniom społecznym podlega osoba, która posiada określony tytuł do ubezpieczeń wskazany przez ustawodawcę. Osoba zarządzająca z tytułu kontraktu menadżerskiego podlega na podstawie przepisów ustawy obowiązkowo ubezpieczeniom emerytalnemu i rentowym oraz ubezpieczeniu wypadkowemu, ubezpieczenie chorobowe natomiast jest w tym przypadku dobrowolne.

ZUS wskazał, iż w sytuacji, gdy w ramach posiadanego wpisu do ewidencji działalności gospodarczej dana osoba osiąga przychody z pozarolniczej działalności gospodarczej (w rozumieniu przepisów podatkowych) i równocześnie osiąga przychody na podstawie kontraktu menadżerskiego (przychody z działalności wykonywanej osobiście), to wówczas następuję zbieg tytułów do ubezpieczeń społecznych uprawniających  przedsiębiorcę do dokonania wyboru tytułu do obowiązkowych ubezpieczeń społecznych (działalność gospodarcza lub kontrakt menadżerski) w przypadku gdy podstawa wymiaru składek na ubezpieczenie emerytalnie i rentowe z tytułu kontraktu menadżerskiego jest równa lub wyższa od obowiązującej tę osobę najniższej podstawy wymiaru składek dla osób prowadzących pozarolniczą działalność. Jeżeli natomiast byłoby odwrotnie, tzn. podstawa ta byłaby niższa, osoba taka podlegać będzie obowiązkowo ubezpieczeniu z tytułu działalności gospodarczej.

Powyższe rozważania prowadzą do wniosku, iż jeżeli menedżerowie zasiadający w zarządach, chcą uniknąć zapłaty składek od kontraktów powinni obok kierowania spółką prowadzić także oddzielną działalność gospodarczą, czyli np. stworzyć spółkę cywilną z inną osobą lub prowadzić w ramach własnej działalności gospodarczej szkolenia, najlepiej na rzecz zewnętrznych podmiotów. Ważnym jest, aby zakres prowadzonej działalności był na tyle szeroki, aby nie przewidywał tylko świadczenia usług w postaci zarządzania spółką, ale także inne niezwiązane z nią aktywności. Należy jednak wyraźnie zaznaczyć, że musi to być faktycznie wykonywana działalność.

Patrz: decyzja ZUS z dnia 27.07.2015r. (sygn. sprawy: DI/100000/43/719/2015)


WAŻNY DLA PASAŻERÓW WYROK TRYBUNAŁU SPRAWIEDLIWOŚCI UE

Data: 17.09.2015

W wyroku z dnia 17 września 2015 roku Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej orzekł, iż przewoźnik lotniczy zobowiązany jest do wypłaty pasażerom odszkodowania również w przypadku odwołania lotu z powodu nieprzewidzianych problemów technicznych.

Trybunał odpowiedziała tym samym na pytanie sądu holenderskiego (Rechtbank Amsterdam). Pytanie dotyczyło artykuł 5 ust. 3 rozporządzenia (WE) nr 261/2004 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 11 lutego 2004 r. ustanawiającego wspólne zasady odszkodowania i pomocy dla pasażerów w przypadku odmowy przyjęcia na pokład albo odwołania lub dużego opóźnienia lotów.

Jak wynika bowiem z Rozporządzenia, w przypadku odwołania lotu przewoźnik lotniczy jest zobowiązany do zapewnienia pasażerom opieki, jak również do wypłaty odszkodowania (w wysokości od 250 do 600 EUR w zależności od odległości). Rozporządzenie wskazuje jednakże, iż przewoźnik nie jest zobowiązany do wypłaty odszkodowania, jeżeli może dowieść, że odwołanie jest spowodowane zaistnieniem nadzwyczajnych okoliczności, których nie można było uniknąć pomimo podjęcia wszelkich racjonalnych środków.

Trybunał wskazał, że okoliczności mogą zostać uznane za „nadzwyczajne” tylko wówczas, gdy odnoszą się do zdarzenia, które nie wpisuje się w ramy normalnego wykonywania działalności danego przewoźnika lotniczego i nie pozwala na skuteczne nad nim panowanie, ze względu na jego charakter lub źródło. Natomiast ze względu na to, że funkcjonowanie statku powietrznego nieuchronnie wiąże się z występowaniem problemów technicznych, przewoźnicy lotniczy są stale narażeni – w ramach prowadzonej działalności – na takie problemy. W tym względzie problemy techniczne wykryte podczas przeglądu statków powietrznych lub z powodu braku takiego przeglądu nie mogą stanowić „nadzwyczajnych okoliczności”.

Trybunał zastrzegł jednak, iż pewne problemy techniczne mogą stanowić takie nadzwyczajne okoliczności. Taka sytuacja ma miejsce w szczególności w przypadku ujawnienia przez producenta maszyn stanowiących flotę danego przewoźnika lotniczego lub przez właściwy organ, że maszyny te, będące już w użyciu, zawierają ukrytą wadę produkcyjną zagrażającą bezpieczeństwu lotów. Podobnie byłoby w odniesieniu do uszkodzeń statków powietrznych w wyniku aktów terroryzmu lub sabotażu.

Natomiast, że awaria spowodowana przedwczesną wadliwością pewnych części statku powietrznego, mimo iż rzeczywiście stanowi nieoczekiwane zdarzenie, pozostaje nierozerwalnie związana z bardzo złożonym systemem funkcjonowania maszyny, która jest wykorzystywana przez przewoźnika lotniczego w warunkach, w szczególności meteorologicznych, często trudnych, nawet ekstremalnych.

W wyroku Trybunał zaznaczył również, że przewoźnik lotniczy powinien skutecznie panować nad zapobieganiem takiej awarii lub nad jej naprawą, w tym wymianą części przedwcześnie wadliwych, ponieważ to do tego przewoźnika należy zapewnienie obsługi technicznej i właściwego funkcjonowania statku powietrznego wykorzystywanego do celów prowadzonej działalności gospodarczej.

Dodatkowo Trybunał  przypomniał, że zobowiązania nałożone przez Rozporządzenie nie ograniczają prawa przewoźnika do dochodzenia odszkodowania od jakiejkolwiek osoby, w tym osoby trzeciej, która spowodowała opóźnienie.

Patrz: wyrok Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej z dnia 17.09.2015 r. (sygn. akt: C-257/14)


ŁATWIEJSZY DOSTĘP DO RACHUNKÓW BANKOWYCH OSÓB ZMARŁYCH

Data: 15.09.2015

W dniu 11 września 2015 roku Sejm uchwalił ustawę o zmianie ustawy - Prawo bankowe oraz niektórych innych ustaw. Ustawa trafi teraz do Senatu.

Podstawowym celem przyjętej ustawy jest uregulowanie problematyki rachunków nieaktywnych – tzw. „rachunków uśpionych”, określenie wpływu śmierci posiadacza rachunku na zawartą umowę rachunku, ułatwienie dostępu do informacji o rachunkach spadkobiercom i zapisobiercom ich posiadacza, a w konsekwencji ograniczenie problemów następców prawnych z wypłatą należnych im z tytułu spadkobrania środków pieniężnych, a także wprowadzenie stosownych narzędzi prawnych w tym zakresie. Ustawa ma również uregulować problematykę zarządzania środkami pieniężnymi po zmarłych klientach banków oraz spółdzielczych kas oszczędnościowo-kredytowych (SKOK).

Ustawa nakłada na  banki i SKOK-i obowiązek, by wraz z upływem pięciu lat od dnia wydania przez posiadacza rachunku ostatniej dyspozycji dotyczącej tego rachunku, wystąpiły do ministra właściwego do spraw wewnętrznych o udostępnienie danych z rejestru PESEL umożliwiających ustalenie czy posiadacz rachunku żyje.

Banki i SKOK-i będą miały obowiązek informowania klienta przy zakładaniu przez niego rachunku o możliwości wskazania osób uprawnionych do konta na wypadek śmierci oraz o skutkach złożenia takiej dyspozycji (informacja będzie musiała być zrozumiała dla klienta). Po uzyskaniu natomiast informacji o śmierci posiadacza rachunku, ww. instytucje będą zobowiązane niezwłocznie zawiadomić wskazane przez niego osoby o możliwości wypłaty określonej kwoty. Oczywiście wiązać się to będzie z koniecznością wcześniejszego udostępnienia przez posiadacza rachunku danych niezbędnych do realizacji przez bank tego obowiązku. W interesie posiadacza będzie również zapewnienie aktualności danych umożliwiających kontakt z osobami wskazanymi w dyspozycji. Bank będzie bowiem dostarczał zawiadomienie na adres wskazany przez posiadacza rachunku bankowego.

Dotychczas, z uwagi na istnienie tajemnicy bankowej, spadkobiercy nie mogli uzyskiwać informacji o rachunkach bankowych osób zmarłych, a co za tym idzie, nie mieli dostępu do tych środków.

Ustawa przewiduje ponadto utworzenie Centralnej informacji o rachunkach, zwanej dalej „Centralną informacją”, za pośrednictwem której osoba posiadająca tytuł prawny do środków zdeponowanych na rachunku będzie mogła uzyskać w dowolnym banku oraz SKOK-u informację dotyczącą wszystkich rachunków (posiadacza lub spadkodawcy) prowadzonych w bankach lub SKOK-ach.

Podmiot, do którego uprawniony wystąpi z żądaniem udzielenia zbiorczej informacji, będzie obowiązany pozyskać tę informację z Centralnej Informacji niezwłocznie po otrzymaniu takiego żądania. Natomiast podmiot, do którego Centralna Informacja (w związku z generowaniem przez nią zbiorczej informacji) wystąpi z zapytaniem, będzie obowiązany niezwłocznie (nie później niż w terminie 3 dni roboczych) udzielić tej informacji w zakresie określonym w ustawie.

Ustawa nowelizuje: ustawę z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Prawo bankowe, ustawę z dnia 14 grudnia 1994 r. o Bankowym Funduszu Gwarancyjnym, ustawę z dnia 5 listopada 2009 r. o spółdzielczych kasach oszczędnościowo-kredytowych oraz ustawę z dnia 24 września 2010 r. o ewidencji ludności.

Nowe przepisy wejdą w życie najprawdopodobniej 1 stycznia 2016 roku.


ZMIANY DOTYCZĄCE KAR ORAZ WYSOKOŚCI OPŁAT ZA WYCINKĘ DRZEWA

Data: 11.09.2015

Trybunał Konstytucyjny w wyroku z dnia 1 lipca 2014 roku wydanym w sprawie o sygn. akt SK 6/12 orzekł, iż obowiązkowe nałożenie administracyjnej kary pieniężnej za usunięcie bez wymaganego zezwolenia lub zniszczenie przez posiadacza nieruchomości drzewa lub krzewu, w sztywno określonej wysokości, bez względu na okoliczności tego czynu jest niezgodne z konstytucją.

Za niekonstytucyjne uznane zostały tym samym przepisy art. 88 ust. 1 pkt 2 i art. 89 ust. 1 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody, które przewidują obligatoryjne wymierzanie przez wójta, burmistrza lub prezydenta miasta administracyjnej kary pieniężnej dla właściciela nieruchomości za usunięcie z niej drzew lub krzewów bez zezwolenia, bez możliwości jej zmniejszania lub odstąpienia od niej.

Zgodnie z wyrokiem Trybunału powyżej wymienione przepisy utraciły moc obowiązującą z upływem osiemnastu miesięcy od dnia ogłoszenia wyroku w Dzienniku Ustaw RP.

W związku z powyższym Parlament uchwalił, a w lipcu 2015 roku Prezydent podpisał ustawę z dnia 25 czerwca 2015 r. o zmianie ustawy o samorządzie gminnym oraz niektórych innych ustaw. Część przepisów ustawy nowelizującej, w szczególności te dotyczące usuwania drzew weszło już w życie, pozostałe zaczną obowiązywać od dnia 1 stycznia 2016 roku.

Do najważniejszych zmian wprowadzonych powyżej wymienioną ustawa należy: obniżenie opłat i kar administracyjnych za usunięcie drzew lub krzewów, zróżnicowanie wysokości kary w zależności od okoliczności sprawy, zmiana zasad dotyczących możliwości usuwania drzew bez zezwolenia, poprawa jakości nowych nasadzeń.

Zmiany w przepisach pozwolą przede wszystkim na unikanie sytuacji, w których ktoś musi zapłacić karę nieproporcjonalnie wysoką do wyrządzonej szkody, na przykład za wycięcie złamanego drzewa, które zagrażało jego bezpieczeństwu. Dotychczasowe przepisy przewidywały obowiązek nałożenia kary pieniężnej w sztywno określonej wysokości, bez względu na okoliczności. 

Natomiast opłata za usuwane drzewa będzie według nowych przepisów odzwierciedlała koszt odtworzenia drzewa o podobnej wielkości, ze zróżnicowaniem ze względu na lokalizację, np. tereny wiejskie i zurbanizowane.

Osoby fizyczne nie poniosą opłat, jeżeli uzyskały zezwolenie na cele niezwiązane z prowadzeniem działalności gospodarczej.

Nie naliczać się będzie także opłat za usunięcie m.in.:

- drzew lub krzewów, na których usunięcie nie jest wymagane zezwolenie,  

- drzew lub krzewów, jeżeli usunięcie jest związane z odnową i pielęgnacją drzew rosnących na terenie nieruchomości wpisanej do rejestru zabytków,

- drzew lub krzewów, które zagrażają bezpieczeństwu ludzi lub mienia w istniejących obiektach budowlanych lub funkcjonowaniu urządzeń m.in. służących do doprowadzania lub odprowadzania płynów, pary, gazu czy energii elektrycznej,

- drzew lub krzewów w związku z zabiegami pielęgnacyjnymi drzew lub krzewów na terenach zieleni,

- drzew lub krzewów, które obumarły lub nie rokują szansy na przeżycie, z przyczyn niezależnych od posiadacza nieruchomości.

Z kolei bez zezwolenia będą mogły być wycinane m.in.:

- krzewy, których wiek nie przekracza 10 lat,

- krzewy na terenach pokrytych roślinnością pełniącą funkcje ozdobne, urządzoną pod względem rozmieszczenia i doboru gatunków posadzonych roślin, z wyłączeniem krzewów w pasie drogowym drogi publicznej, na terenie nieruchomości wpisanej do rejestru zabytków oraz na terenach zieleni,

- drzewa, których obwód pnia na wysokości 5 cm nie przekracza 35 cm – w przypadku topoli, wierzb, kasztanowca zwyczajnego, klonu jesionolistnego, klonu srebrzystego, robinii akacjowej oraz platanu klonolistnego albo 25 cm – w przypadku pozostałych gatunków drzew,

- drzewa lub krzewy na plantacjach lub w lasach w rozumieniu ustawy z dnia 28 września 1991 r. o lasach,

- drzewa lub krzewy owocowe, z wyłączeniem rosnących na terenie nieruchomości wpisanej do rejestru zabytków lub na terenach zieleni.

Nowelizacja określa także wielkości obwodów pnia drzew, a nie jak dotychczas ich wieku, które podlegają obowiązkowi uzyskiwania zezwolenia na wycinkę Ma to umożliwić zainteresowanemu sprawdzenie w prosty sposób, czy w jego przypadku wymagane jest zezwolenie na wycinkę drzewa.

Zmiany są także korzystne dla spółdzielni i wspólnot mieszkaniowych. Nie będą już one musiały uzyskać zgody od wszystkich swoich mieszkańców na usuniecie drzew i krzewów, co często, zwłaszcza w przypadku dużych spółdzielni i wspólnot, rodziło duże komplikacje. Wystarczy, że poinformują mieszkańców o planowanej wycince przynajmniej 30 dni przed złożeniem do urzędu wniosku w tej sprawie. Termin 30-dni to czas, w którym właściciele lokali mogą zgłaszać ewentualne uwagi.

Warto zaznaczyć także, iż nowe przepisy regulują dodatkowo sytuacje niewłaściwie prowadzonych pielęgnacji koron drzew, tzw. ogławiania, które niszczy drzewa. Usunięcie powyżej 30% korony będzie podlegało karze za uszkodzenie drzewa w wysokości 60% opłaty za usunięcie drzewa, a powyżej 50% korony będzie uznawane jako zniszczenie drzewa, za co kara wyniesie 2-krotność opłaty. Wyjątkiem od tej zasady będzie obcinanie gałęzi tradycyjnie ogłowionych wierzb czy ozdobne kształtowanie młodych drzew.

W ustawie o ochronie przyrody wprowadzone zostały również  m.in. definicje drzewa i krzewu. Zgodnie z nią drzewo jest wieloletnią rośliną o zdrewniałym jednym pędzie głównym (pniu) albo zdrewniałych kilku pędach głównych i gałęziach tworzących koronę w jakimkolwiek okresie podczas rozwoju rośliny. Natomiast krzew to wieloletnia roślina rozgałęziająca się na wiele równorzędnych zdrewniałych pędów, nietworzącą pnia ani korony, niebędącą pnączem.

Zgodnie ze zmianami marszałek województwa stał się nowym organem właściwym do wydawania zezwoleń w przypadku nieruchomości należących do miast na prawach powiatu, co dotyczy łącznie 66 miast. W ten sposób, niezależny organ będzie wydawać zezwolenia na usunięcie drzew i krzewów oraz nakładać kary w tym zakresie.

Stawki opłat zostaną szczegółowo określone w przygotowywanym rozporządzeniu Ministra Środowiska w tej sprawie.


50 ARTYKUŁÓW DOTYCZACYCH KWESTII PRAWNYCH W PIŁCE NOŻNEJ

Data: 31.08.2015

Zachęcamy do przeczytania artykułów dotyczących piłki nożnej, które koncentrują się na kluczowych kwestiach prawnych dotykających stowarzyszeń krajowych, lig, klubów, agentów i zawodników. Mogą być one ciekawe zarówno dla osób zawodowo związanych z piłką nożną jak i dla kibiców a także dla każdego, kto chciałby  dowiedzieć się więcej na temat regulacji prawnych w tym sporcie.

Artykuły dostępne są w języku angielskim na stronie: http://ow.ly/R2omt


Z ORZECZNICTWA SĄDU NAJWYŻSZEGO – IZBA CYWILNA

Data: 24.07.2015 

1. Uchwała Sądu Najwyższego z dnia 10 lipca 2015 r. w sprawie o sygn. akt: III CZP 45/15

Sąd Najwyższy w składzie trzech sędziów odpowiedział w uchwale na następujące pytanie Sądu Okręgowego dotyczące umowy o roboty budowlane: „Czy, będące realizacją umownego prawa odstąpienia, odstąpienie przez wykonawcę, od zawartej z podwykonawcą umowy o roboty budowlane, na którą inwestor wyraził zgodę, powoduje ustanie, wskazanej w art. 647[1] § 5 k.c., solidarnej z wykonawcą odpowiedzialności inwestora za zapłatę wynagrodzenia za roboty budowlane wykonane przez podwykonawcę, czy też takie odstąpienie pozostaje bez wpływu na istnienie tej odpowiedzialności?​”

Zgodnie z brzmieniem art. 647[1] § 5 k.c., zawierający umowę z podwykonawcą oraz inwestor i wykonawca ponoszą solidarną odpowiedzialność za zapłatę wynagrodzenia za roboty budowlane wykonane przez podwykonawcę.

W ocenie Sądu Najwyższego, w razie odstąpienia przez wykonawcę od umowy o roboty budowlane, zawartej z podwykonawcą, inwestor nie ponosi odpowiedzialności na podstawie art. 647[1] § 5 k.c.

---

2. Uchwała Sądu Najwyższego z dnia 10 lipca 2015 r. w sprawie o sygn. akt: III CZP 36/15

W dniu 10 lipca 2015 r. Sąd Najwyższy w składzie trzech sędziów udzielił odpowiedzi na pytanie, czy sprawa o zasądzenie od autora materiału prasowego i wydawcy czasopisma zadośćuczynienia pieniężnego za krzywdę doznaną na skutek naruszenia dóbr osobistych spowodowaną opublikowaniem materiału prasowego jest sprawą o roszczenie wynikające z Prawa prasowego, o której mowa w art. 17 pkt 3 k.p.c.?

Art. 17 pkt 3 k.p.c wskazuje bowiem, że do właściwości sądów okręgowych należą sprawy o roszczenia wynikające z Prawa prasowego.

Sad Najwyższy w swojej uchwale stwierdził, iż sprawy o zadośćuczynienie za krzywdę wyrządzoną naruszeniem dóbr osobistych przez opublikowanie materiału prasowego należą do właściwości sądu okręgowego.

---

3. Uchwała Sądu Najwyższego z dnia 25 czerwca 2015 r. w sprawie o sygn. akt: III CZP 33/15

Uchwałą z dnia 25 czerwca 2015 r. Sąd Najwyższy wypowiedział się w kwestii przekazanego mu zagadnienia prawnego. Do Sądu Najwyższego zostało skierowane następujące pytanie: „Czy po przekazaniu sprawy przez sąd prowadzący elektroniczne postępowanie upominawcze do sądu właściwości ogólnej pozwanego na podstawie przepisu art. 505[33] § 1 k.p.c. dopuszczalne jest wzywanie powoda, na podstawie przepisu art. 130 § 1 k.p.c., do usunięcia braków formalnych pozwu poprzez przedłożenie odpisu pozwu wraz z załącznikami oraz poprzez złożenie pozwu na urzędowym formularzu (gdy sprawa rozpoznawana jest w postępowaniu uproszczonym), w terminie tygodniowym, pod rygorem zwrotu pozwu?​”

Sąd Najwyższy udzielił odpowiedzi, iż po przekazaniu sprawy przez sąd prowadzący elektroniczne postępowanie upominawcze do sądu właściwości ogólnej na podstawie art. 505[33] § 1 k.p.c. nie wzywa się powoda na podstawie art. 130 § 1 k.p.c. do usunięcia braków formalnych pozwu przez przedłożenie odpisu pozwu wraz z załącznikami oraz, gdy sprawa rozpoznawana jest w postępowaniu uproszczonym przez złożenie pozwu na urzędowym formularzu.

---

4. Uchwała Sądu Najwyższego z dnia 18 czerwca 2015 r. w sprawie o sygn. akt: III CZP 31/15

Sąd Najwyższy odpowiedział w niniejszej uchwale na dwa pytania:

„1. Czy roszczenie o wypłatę dywidendy w spółce z ograniczoną odpowiedzialnością jest roszczeniem okresowym, do którego ma zastosowanie art. 118 k.c.?

2. Czy postępowanie likwidacyjne spółki z ograniczoną odpowiedzialnością stanowi przeszkodę dla uwzględnienia przez Sąd roszczenia wspólnika o wypłatę dywidendy powstałego w wyniku uchwały zgromadzenia wspólników podjętej przed otwarciem likwidacji?​”

​Odpowiedź Sądu Najwyższego na pierwsze z powyższych pytań jest taka, iż roszczenie wspólnika spółki z ograniczoną odpowiedzialnością o wypłatę dywidendy nie jest roszczeniem o świadczenie okresowe.

Przepis art. 118 k.c. wskazuje natomiast, że jeżeli przepis szczególny nie stanowi inaczej, termin przedawnienia wynosi lat dziesięć, a dla roszczeń o świadczenia okresowe oraz roszczeń związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej – trzy lata.

Odnośnie zaś do drugiego pytania, Sąd stwierdził, że w okresie likwidacji spółki z ograniczoną odpowiedzialnością, do czasu spłaty jej zobowiązań, nie jest dopuszczalne dokonywanie wypłat dywidendy, także wtedy, gdy uchwała o podziale zysku została podjęta przed otwarciem likwidacji (art. 275 § 2 k.s.h.).

Art. 275 § 2 k.s.h.  wskazuje wprost, że w okresie likwidacji nie można, nawet częściowo, wypłacać wspólnikom zysków ani dokonywać podziału majątku spółki przed spłaceniem wszystkich zobowiązań.


Z ORZECZNICTWA SĄDU NAJWYŻSZEGO – IZBA PRACY, UBEZPIECZEŃ SPOŁECZNYCH I SPRAW PUBLICZNYCH

Data: 23.07.2015

1. Uchwała Sądu Najwyższego z dnia 2 lipca 2015 r. w sprawie o sygn. akt: III PZP 4/15

Sąd Najwyższy w składzie trzech sędziów udzielił odpowiedzi na pytanie dotyczące odprawy pieniężnej, o której mowa w art. 8 w związku z art. 10 ust. 1 ustawy z dnia 13 marca 2003 r. o szczególnych zasadach rozwiązywania z pracownikami stosunków pracy z przyczyn niedotyczących pracowników, w przypadku rozwiązania umowy o pracę przez pracownika na podstawie art. 55 § 1 [1] k.p.

Jak wynika z treści art. 55 § 1 k.p. pracownik może rozwiązać umowę o pracę bez wypowiedzenia, jeżeli zostanie wydane orzeczenie lekarskie stwierdzające szkodliwy wpływ wykonywanej pracy na zdrowie pracownika, a pracodawca nie przeniesie go w terminie wskazanym w orzeczeniu lekarskim do innej pracy, odpowiedniej ze względu na stan jego zdrowia i kwalifikacje zawodowe. Z kolei  § 1 [1] art. 55 k.p. wskazuje, iż pracownik może rozwiązać umowę o pracę w trybie określonym w § 1 także wtedy, gdy pracodawca dopuścił się ciężkiego naruszenia podstawowych obowiązków wobec pracownika. W takim przypadku natomiast pracownikowi przysługuje odszkodowanie w wysokości wynagrodzenia za okres wypowiedzenia, a jeżeli umowa o pracę została zawarta na czas określony lub na czas wykonania określonej pracy – w wysokości wynagrodzenia za okres 2 tygodni.​

Przepis art. 8 ustawy o szczególnych zasadach rozwiązywania z pracownikami stosunków pracy z przyczyn niedotyczących pracowników mówi z kolei, że pracownikowi, w związku z rozwiązaniem stosunku pracy w ramach grupowego zwolnienia, przysługuje odprawa pieniężna w wysokości:

1) jednomiesięcznego wynagrodzenia, jeżeli pracownik był zatrudniony u danego pracodawcy krócej niż 2 lata;

2) dwumiesięcznego wynagrodzenia, jeżeli pracownik był zatrudniony u danego pracodawcy od 2 do 8 lat;

3) trzymiesięcznego wynagrodzenia, jeżeli pracownik był zatrudniony u danego pracodawcy ponad 8 lat. 

Przy ustalaniu okresu zatrudnienia, o którym mowa powyżej, stosuje się odpowiednio przepis art. 36 § 1[1] k.p. Z kolei odprawę pieniężną ustala się według zasad obowiązujących przy obliczaniu ekwiwalentu pieniężnego za urlop wypoczynkowy. Wysokość tej odprawy nie może przekraczać kwoty 15-krotnego minimalnego wynagrodzenia za pracę, ustalanego na podstawie odrębnych przepisów, obowiązującego w dniu rozwiązania stosunku pracy. 

Sąd Najwyższy uznał, iż rozwiązanie umowy o pracę przez pracownika na podstawie art. 55 § 1[1] k.p. z powodu ciężkiego naruszenia przez pracodawcę podstawowych obowiązków wobec pracownika uprawnia pracownika do nabycia prawa do odprawy pieniężnej, o której mowa w art. 8 w związku z art. 10 ust. 1 ustawy o szczególnych zasadach rozwiązywania z pracownikami stosunków pracy z przyczyn niedotyczących pracowników, jeżeli przyczyny te stanowią wyłączny powód rozwiązania stosunku pracy.

---

2. Uchwała składu 7 sędziów Sądu Najwyższego z dnia 17 czerwca 2015 r. w sprawie o sygn. akt:  III UZP 2/15

Sąd Najwyższy, rozpoznając w składzie trzyosobowym skargę kasacyjną od wyroku Sądu Apelacyjnego, odroczył wydanie orzeczenia i przekazał Sądowi Najwyższemu w składzie powiększonym do rozstrzygnięcia następujące zagadnienie prawne: "Czy tytułem do podlegania ubezpieczeniom społecznym przez członka zarządu spółki akcyjnej, który zawarł z tą spółką umowę o świadczenie usług w zakresie zarządzania (kontrakt menadżerski) w ramach prowadzonej przez siebie pozarolniczej działalności gospodarczej, jest prowadzenie tej działalności (art. 6 ust. 1 pkt 5 ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych; jednolity tekst: Dz.U. z 2013 r.; poz. 1442 ze zm.), czy umowa o świadczenie usług (art. 6 ust. 1 pkt 4 tej ustawy)?"

Obradując w siedmioosobowym składzie, Sąd Najwyższy wydał uchwałę, w której stwierdził, że tytułem do podlegania ubezpieczeniom społecznym przez członka zarządu spółki akcyjnej, który zawarł z tą spółką umowę o świadczenie usług w zakresie zarządzania w ramach prowadzonej przez siebie pozarolniczej działalności gospodarczej, jest umowa o świadczenie usług (art. 6 ust. 1 pkt 4 ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych).

Sąd Najwyższy nadał ponadto uchwale moc zasady prawnej oraz zastrzegł, że przedstawiona w niej wykładnia wiąże od dnia podjęcia uchwały (czyli od 17 czerwca 2015 r.).


NARUSZENIE PRAW AUTORSKICH A JURYSDYKCJA SĄDU PAŃSTWA CZŁONKOWSKIEGO UNII EUROPEJSKIEJ

Data: 13.05.2015

Zgodnie z wyrokiem Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej z dnia z dnia 22 stycznia 2015 r., artykuł 5 pkt 3 rozporządzenia Rady (WE) nr 44/2001 z dnia 22 grudnia 2000 r. w sprawie jurysdykcji i uznawania orzeczeń sądowych oraz ich wykonywania w sprawach cywilnych i handlowych (dalej: Rozporządzenie) należy interpretować w ten sposób, że w wypadku zarzucanego naruszenia praw autorskich i praw pokrewnych prawu autorskiemu chronionych w państwie członkowskim sądu, do którego wniesiono powództwo, sąd ten jest właściwy ze względu na miejsce urzeczywistnienia się szkody do rozpoznania powództwa odszkodowawczego z tytułu naruszenia tych praw z uwagi na udostępnienie podlegających ochronie fotografii w witrynie internetowej dostępnej na obszarze jego właściwości. Sąd ten jest właściwy wyłącznie w zakresie szkody wyrządzonej na terytorium państwa członkowskiego, któremu podlega.

Wyrok Trybunału jest reakcją na wniosek o wydanie orzeczenie prejudycjalnego, złożony przez Handelsgericht Wien (sądu do spraw gospodarczych w Wiedniu) w związku z wniesioną przed ten sąd sprawą z powództwa Pez Hejduk przeciwko EnergieAgentur NRW GmbH, w przedmiocie żądania ustalenia naruszenia praw autorskich z uwagi na udostępnienie w witrynie internetowej EnergieAgentur fotografii wykonanych przez P. Hejduk bez jej zgody. P. Hejduk zawodowo fotografuje architekturę, w tym m.in. prace architekta austriackiego Georga W. Reinberga. Georg W. Reinberg wykorzystał w ramach konferencji zorganizowanej w dniu 16 września 2004 r. przez spółkę EnergieAgentur fotografie P. Hejduk w celu zilustrowania swoich konstrukcji, na co P. Hejduk wyraziła zgodę. Następnie spółka EnergieAgentur bez zgody P. Hejduk i bez podania wskazania dotyczącego praw autorskich udostępniła wspomniane fotografie do przeglądania i pobierania ze swojej witryny internetowej. P. Hejduk uważając, że spółka EnergieAgentur naruszyła przysługujące jej prawa autorskie, w celu uzyskania odszkodowania w wysokości 4050 EUR oraz zgody na opublikowanie wyroku na koszt tej spółki, wniosła sprawę do Handelsgericht Wien.

Uzasadniając wybór tego sądu, P. Hejduk powołała się na art. 5 pkt 3 rozporządzenia nr 44/2001, zgodnie z którym osoba, która ma miejsce zamieszkania na terytorium państwa członkowskiego, może być pozwana w innym państwie członkowskim, jeżeli przedmiotem postępowania jest czyn niedozwolony lub czyn podobny do czynu niedozwolonego albo roszczenia wynikające z takiego czynu – przed sąd miejsca, gdzie nastąpiło lub może nastąpić zdarzenie wywołujące szkodę. Spółka EnergieAgentur podniosła natomiast zarzut braku jurysdykcji i niewłaściwości miejscowej Handelsgericht Wien, twierdząc, że jej witryna internetowa nie jest przeznaczona dla Austrii, a sama możliwość przeglądania jej z tego państwa członkowskiego nie wystarcza do uzasadnienia właściwości wspomnianego sądu.

Sąd pytający, zwracając się z pytaniem do Trybunału Sprawiedliwości  UE dążył do ustalenia, czy art. 5 pkt 3 rozporządzenia nr 44/2001 należy interpretować w ten sposób, że w wypadku zarzucanego naruszenia praw pokrewnych prawu autorskiemu chronionych w państwie członkowskim sądu, do którego wniesiono powództwo, sąd ten jest właściwy do rozpoznania powództwa odszkodowawczego z tytułu naruszenia tych praw z uwagi na udostępnienie podlegających ochronie fotografii w witrynie internetowej dostępnej na obszarze jego właściwości. 

Z orzecznictwa Trybunału wynika, że określenie „miejsce, gdzie nastąpiło lub może nastąpić zdarzenie wywołujące szkodę” użyte w art. 5 pkt 3 rozporządzenia nr 44/2001 obejmuje zarówno miejsce, w którym szkoda zaistniała, jak i miejsce, w którym nastąpiło zdarzenie stanowiące przyczynę leżącą u podstaw powstania szkody, wobec czego pozwany może zostać pozwany, według wyboru powoda, przed sądem mającym siedzibę w jednym bądź w drugim z tych miejsc. Zgodnie z utrwalonym orzecznictwem przepis jurysdykcyjny zawarty w art. 5 pkt 3 wspomnianego rozporządzenia jest oparty na istnieniu łącznika wynikającego ze szczególnie ścisłego związku pomiędzy roszczeniem a sądem miejsca, gdzie nastąpiło lub może nastąpić zdarzenie wywołujące szkodę, który uzasadnia przyznanie jurysdykcji temu sądowi ze względu na prawidłowe administrowanie wymiarem sprawiedliwości oraz sprawną organizację postępowania (wyrok Coty Germany, EU:C:2014:1318, pkt 46, 47).

Trybunał przypomniał, że prawa autorskie powinny, w szczególności na podstawie dyrektywy 2001/29, podlegać automatycznie ochronie we wszystkich państwach członkowskich, podlegają one jednak zasadzie terytorialności. Omawiane prawa mogą zatem zostać naruszone, odpowiednio, w każdym z państw członkowskich w zależności od obowiązującego prawa materialnego.

Trybunał podkreślił, że w niniejszej sprawie należy zatem zbadać, czy sąd w Wiedniu może być właściwy ze względu na miejsce urzeczywistnienia się zarzucanej szkody. Szkoda wynikająca z zarzucanego naruszenia praw autorskich urzeczywistnia się lub może się urzeczywistnić w państwie członkowskim innym niż państwo, w którym pozwany podjął i wykonał decyzję o udostępnieniu fotografii w określonej witrynie internetowej. Miejsce urzeczywistnienia się szkody w rozumieniu omawianego przepisu może być nie tylko różne w zależności od charakteru prawa, którego naruszenie jest podnoszone, lecz także, iż możliwość urzeczywistnienia się szkody w określonym państwie członkowskim jest uzależniona od tego, czy prawo, którego naruszenie jest podnoszone, podlega ochronie w tym państwie członkowskim W niniejszej sprawie nie ulega wątpliwości, że prawa, na które powołuje się P. Hejduk, są chronione w Austrii.

Trybunał uznał, iż w celu określenia miejsca urzeczywistnienia się szkody dla potrzeb ustalenia jurysdykcji na podstawie art. 5 pkt 3 rozporządzenia nr 44/2001 bez znaczenia jest okoliczność, że witryna internetowa rozpatrywana w postępowaniu głównym nie jest przeznaczona dla państwa członkowskiego sądu, do którego wniesiono powództwo. Należy zatem uznać, że urzeczywistnienie się szkody lub możliwość tego urzeczywistnienia się wynikają z dostępności fotografii objętych prawami w państwie członkowskim sądu, do którego wniesiono powództwo, za pośrednictwem witryny internetowej spółki EnergieAgentur. 

Dodatkowo Trybunał przypomniał, że jeżeli ochrona praw autorskich i praw pokrewnych prawu autorskiemu udzielona przez państwo członkowskie sądu, do którego wniesiono powództwo, jest ograniczona do terytorium tego państwa, to sąd, do którego wniesiono powództwo ze względu na miejsce urzeczywistnienia się zarzucanej szkody, jest właściwy tylko w zakresie szkody wyrządzonej na terytorium tego państwa członkowskiego.  Z kolei sądy innych państw członkowskich pozostają bowiem co do zasady właściwe w świetle art. 5 pkt 3 rozporządzenia nr 44/2001 oraz zasady terytorialności do rozpatrywania szkód wyrządzonych prawom autorskim i prawom pokrewnym prawu autorskiemu na terytorium ich odpowiednich państw członkowskich, jako że są one w stanie najlepiej ocenić, zarówno czy nastąpiło naruszenie tych praw chronionych w danym państwie członkowskim, jak też jakiego charakteru szkoda wystąpiła.

Patrz: wyrok Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej z dnia 22.01.2015 roku, C-441/13


ISTOTNE ZMIANY W PRAWIE SPADKOWYM

Data: 13.05.2015

Dnia 18 października 2015 roku wejdą w życie przepisy zmieniające Kodeks cywilny w części dotyczącej prawa spadkowego, które zmieniają zasady odpowiedzialności za długi spadkowe. Podstawowym celem ustawy jest potrzeba ochrony obywateli przed niekorzystnymi skutkami braku złożenia oświadczenia w przedmiocie przyjęcia bądź odrzucenia spadku.

Zgodnie z aktualnie obowiązującymi przepisami spadkobierca może przyjąć spadek bez ograniczenia odpowiedzialności za długi (przyjęcie proste), bądź przyjąć spadek z ograniczeniem tej odpowiedzialności (przyjęcie z dobrodziejstwem inwentarza), bądź też spadek odrzucić. Spadkobierca, który spadek odrzucił, jest w prawie spadkowym traktowany tak, jakby nie dożył otwarcia spadku i zostaje tym samym wyłączony od dziedziczenia. Oświadczenie o przyjęciu lub o odrzuceniu spadku może być natomiast złożone w ciągu 6 miesięcy od dnia, w którym spadkobierca dowiedział się o tytule swego powołania. Termin ten jest liczony zazwyczaj od śmierci spadkodawcy, sporadycznie zaś od momentu późniejszego – np. w sytuacji gdy osoba dopiero po kilku latach dowiaduje się o testamencie, w którym została wskazana jako spadkobierca.

Brak oświadczenia spadkobiercy w powyższym terminie jest jednoznaczny z prostym przyjęciem spadku. Jedynie w przypadku, gdy spadkobiercą jest osoba niemająca pełnej zdolności do czynności prawnych albo osoba, co do której istnieje podstawa do jej całkowitego ubezwłasnowolnienia, albo osoba prawna, brak oświadczenia spadkobiercy w terminie jest jednoznaczny z przyjęciem spadku z dobrodziejstwem inwentarza. W sytuacji więc niezłożenia oświadczenia w wyżej wymienionym terminie i jednoczesnym zadłużeniu spadku, spadkobierca nabywa spadek z długami, do spłaty których jest zobowiązany – niezależnie od tego, czy przyczynił się do ich powstania oraz bez względu na wartości nabytego spadku i wysokość obciążających go długów.

Nowelizacja prawa spadkowego przewidziana w ustawie z dnia 20 marca 2015 roku o zmianie ustawy Kodeks cywilny oraz niektórych innych ustaw, wprowadza zasadniczą zmianę. Otóż w świetle nowego brzmienia art. 1051 § 2 KC, bark oświadczenia spadkobiercy w terminie wspomnianych 6 miesięcy będzie jednoznaczny z przyjęciem spadku z dobrodziejstwem inwentarza. Oznacza to, że spadkobierca, który nie złożył wymaganego oświadczenia, w razie nabycie spadku z długami, będzie zobowiązany do spłaty tych długów, jednakże tylko do wysokości nabytego spadku, a nie – jak to jest obecnie – do wysokości całego swojego majątku.

Nadal będzie można korzystać z instytucji odrzucenia spadku w terminie takim jaki obowiązuje obecnie, czyli 6 miesięcy od dnia, w którym spadkobierca dowiedział się o tytule swego powołania. Jest to rozwiązanie o tyle wygodne, że pozwala na uniknięcie obowiązku spłacania jakichkolwiek długów spadkowych.

Inną modyfikacją wprowadzoną wspomnianą ustawą są zmiany zasad ustalania stanu majątku spadkowego, co ma podstawowe znaczenie w przypadku przyjęcia spadku z dobrodziejstwem inwentarza. Nowelizacja zakłada, że spadkobiercy sami będą mogli składać w sądzie lub przed notariuszem wykaz inwentarza, sporządzony według wzoru ustalonego przez ministra sprawiedliwości, w którym ujawnia się przedmioty majątkowe należące do spadku, przedmioty zapisów windykacyjnych oraz długi spadkowe. Spłata długów będzie następować właśnie zgodnie z tym wykazem. Tak jak to jest dotychczas, można będzie jednak uzyskać spis inwentarza, który wykonuje odpłatnie komornik sądowy na polecenie sądu, który orzekł o sporządzeniu tego spisu. Jeżeli zaistnieje różnica między wykazem inwentarza a spisem inwentarza decydował będzie spis.

Po złożeniu przez spadkobiercę wykazu inwentarza sąd spadku dokonuje ogłoszenia w przedmiocie złożenia wykazu inwentarza, zamieszczanego na stronie internetowej sądu spadku oraz na tablicy ogłoszeń sądu spadku. Ma to umożliwić wierzycielom spadkowym zapoznania się ze spisem stanu aktywów i pasywów masy spadkowej.


NOWA USTAWA O OBLIGACJACH

Data: 13.05.2015

Z dniem 1 lipca 2015 r. w życie wejdzie nowa ustawa o obligacjach. Ustawa została uchwalona przez Sejm dnia 28 listopada 2014 roku i podpisana przez Prezydenta w dniu 2 lutego 2015 roku. Ustawa zawiera w znacznej mierze regulacje występujące w dotychczasowej ustawie, jak również wprowadza do niej zmiany i uzupełnienia, wynikające między innymi z dotychczasowej praktyki.

Ustawa zawiera szereg zmian dotyczących chociażby warunków emisji czy odsetek, a także wprowadza nowe rozwiązania, do których należy m.in.: zgromadzenie obligatariuszy, spółki celowe jako emitenci obligacji oraz nowe rodzaje obligacji: obligacje podporządkowane i obligacje wieczyste. 

Warunki emisji obligacji określające wszelkie świadczenia wynikające z obligacji, sposób ich realizacji oraz prawa i obowiązki emitenta oraz obligatariuszy są ustalane przez emitenta. W praktyce często pojawia się konieczność wprowadzania modyfikacji warunków emisji. W obecnej chwili zmiana warunków emisji może być dokonywana wyłącznie w drodze porozumienia, które emitent zawiera ze wszystkimi obligatariuszami. Aktualnie więc emitent, który chce dokonać jakichkolwiek zmian w warunkach emisji obligacji komercyjnych czy ich zabezpieczenia, musi uzyskać zgodę wszystkich obligatariuszy. W przypadku braku zgody lub nawet milczenia chociaż jednego z nich wyłączona jest możliwość dokonywania jakichkolwiek modyfikacji. Natomiast zawieranie takich ugód jest trudne, a często wręcz niemożliwe.

Nowe przepisy przewidują natomiast możliwość dokonywania zmiany warunków emisji w następujących  trybach:

- oświadczenie emitenta – możliwość taka dotyczyć ma jedynie danych zmieniających się na skutek różnych zdarzeń, nie mających jednocześnie wpływu na zakres praw i obowiązków ani emitenta, ani obligatariuszy. W taki sposób emitent będzie mógł wskazać nowego administratora hipoteki lub zastawu, nowy podmiot prowadzący ewidencję obligacji lub depozyt oraz dodatkowe zabezpieczenia wierzytelności wynikających z obligacji.

- jednobrzmiące porozumienie zawarte przez emitenta z każdym z obligatariuszy – sposób ten znajdzie zastosowanie do obligacji pozostających w posiadaniu niewielkiej grupy obligatariuszy, znanych emitentowi.

- uchwała zgromadzenia obligatariuszy oraz zgoda emitenta – w tym trybie decyzje dotyczące zmianach warunków emisji będą podejmowane przez obligatariuszy na zgromadzeniu obligatariuszy, jeżeli taki organ zostanie przewidziany w warunkach emisji. Zmiana może dotyczyć wysokości świadczeń i sposobu jej ustalania, realizacji świadczeń, wysokości, formy i warunków zabezpieczenia, zasad przeliczania świadczeń niepieniężnych na pieniężne oraz zasad funkcjonowania zgromadzenia obligatariuszy. Z kolei, aby zmienić inne postanowienia, należy również zastrzec taką możliwość w warunkach emisji. Ustawa określa szczegółowo tryb przyjmowania uchwał w omawianej materii. Do dokonania zmiany warunków emisji konieczna jest następnie jeszcze akceptacja tych warunków przez emitenta, poprzez złożenie przez niego oświadczenia opublikowanego na jego stronie internetowej. Nieuczynienie tego przez emitenta w terminie 7 dni od dnia zakończenia zgromadzenia obligatariuszy przyjmuje się za odmowę wyrażenia zgody.

Jak już wspomniano powyżej, jeden z trybów zmiany warunków emisji przewiduje udział zgromadzenia obligatariuszy. Zgromadzenie to jest zupełnie nową instytucją. W prawdzie w praktyce zdarzało się, że niektórzy emitenci wprowadzali do warunków emisji zapisy dotyczące zgromadzenia obligatariuszy, jednakże dopiero nowe przepisy ugruntują prawnie pozycję zgromadzenia a także wprowadzą jednolite zasady jego zwoływania, uczestnictwa w zgromadzeniu i prawa podejmowania uchwał. To  emitent w warunkach emisji określi, czy takie zgromadzenie może zostać powołane. Uchwał zgromadzenia podjęte z naruszeniem prawa lub interesów obligatariuszy będą mogły być zaskarżane.

Nowa ustawa wprowadza również nowe rodzaje obligacji:

- obligacje wieczyste – obligacje o nieokreślonym terminie wykupu. Emitent nie zobowiązuje się do ich wykupu, lecz do stałego wypłacania obligatariuszom wynagrodzenia w postaci odsetek, tzw. renty wieczystej. W razie upadłości lub likwidacji emitenta, a także gdy nie wywiązuje się on ze zobowiązań wobec obligatariuszy, obligacje stają się wymagalne.

- obligacje podporządkowane – sąd to obligacje charakteryzujące się brakiem zabezpieczeń. Roszczenia z nich w przypadku niewypłacalności emitenta, zaspokajane są w kolejności określonej w warunkach emisji. Roszczenia te są jednak kierowane do całego majtku emitenta.

Ustawa przyznaje ponadto emitentowi swobodę w ustalaniu wysokości oprocentowania obligacji. Odsetki będą mogły być wyższe od odsetek ustawowych.

Zgodnie z ustawą termin przedawnienia roszczeń wynikających z obligacji, w tym roszczeń o świadczenia z tytułu odsetek, wynosi 10 lat.


 USTAWA PRAWO RESTRUKTURYZACYJNE

Data: 12.05.2015

Senat podjął właśnie prace nad uchwaloną przez Sejm 9 kwietnia 2015 roku ustawą – Prawo restrukturyzacyjne. Nowa ustawa jest wynikiem kilkuletnich prac ministrów sprawiedliwości i gospodarki oraz sędziów, syndyków, adwokatów, radców prawnych i ekonomistów.

W uzasadnieniu do ustawy podano, że nowe przepisy mają realizować tzw. politykę nowej szansy, czyli kompleksowej strategii gospodarczej państwa, ukierunkowanej na ochronę przedsiębiorstw, miejsc pracy, kapitału intelektualnego i know-how. Ustawa – Prawo restrukturyzacyjne wprowadza więc w miejsce działań ukierunkowanych na likwidację podmiotów znajdujących się w bardzo słabej kondycji finansowej procedur, które zmierzać mają do zachowania bytu przedsiębiorstwa, przy jednoczesnym możliwie jak najpełniejszym zabezpieczeniu praw wierzycieli. Prowadzone na podstawie nowych przepisów postępowania restrukturyzacyjne mają umożliwić zmiany struktury majątku, zobowiązań i zatrudnienia w celu pozostania w obiegu gospodarczym.

Nowa ustawa zakłada m.in., że przedsiębiorca znajdujący się w trudnej sytuacji finansowej, a więc niewypłacalny lub zagrożony niewypłacalnością, będzie miał możliwość wyboru procedury naprawczej dopasowanej do swoich potrzeb. Zgodnie z ustawą prowadzone będą cztery rodzaje postępowań restrukturyzacyjnych: o zatwierdzenie układu, przyspieszone postępowanie układowe, postępowanie układowe, postępowanie sanacyjne.

Przedsiębiorca będzie mógł wybrać procedurę, która będzie dopasowana do jego potrzeb, a także przechodzić od jednej procedury do drugiej.

Zdolność restrukturyzacyjną w świetle nowych przepisów będą mieli wszyscy przedsiębiorcy. Nie będzie jej posiadać Skarb Państwa i jednostki samorządu terytorialnego.

Ustawa wprowadza również dodatkowe gwarancje poszanowania praw wierzycieli na każdym etapie postępowania restrukturyzacyjnego. Wierzyciele będą mieli m.in. możliwość domagania się zwołania rady wierzycieli przez sędziego-komisarza.

W sytuacji kolizji wniosków, wniosek o wszczęcie postępowania restrukturyzacyjnego będzie miał pierwszeństwo przed wnioskiem o ogłoszenie upadłości, ale nie będzie to jednak pierwszeństwo o charakterze bezwzględnym.

Do istotnych zapisów ustawy należy również ograniczenie uprzywilejowania wierzytelności publiczno – prawnych (za wyjątkiem należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne za okres do trzech lat), zmiana roli syndyka w ramach nowych procedur oraz zwiększenie aktywności samego dłużnika w toku postępowania.

Ustawa wprowadza także nową uproszczoną procedurę ubiegania się o pomoc publiczną przy restrukturyzacji przedsiębiorstwa.

Dodatkowo ustawa przewiduje stworzenie internetowego Centralnego Rejestru Restrukturyzacji i Upadłości, zawierającego wyszukiwarkę prowadzonych spraw upadłościowych, wykaz syndyków i biegłych, jak również wzory pism i formularzy potrzebnych w trakcie postępowania. Korzystanie z Rejestru będzie bezpłatne. Informacje zamieszczane w rejestrze nie będą publikowane w Monitorze Sądowym i Gospodarczym, oraz w prasie lokalnej, dzięki czemu spadną koszty postępowań upadłościowych.

W ustawie uregulowano także przebieg odrębnych postępowań restrukturyzacyjnych, m.in. wobec deweloperów, emitentów obligacji oraz banków i spółdzielczych kas oszczędnościowo-kredytowych.

W toku prac nad ustawą problematyczna okazała się kwestia właściwości sądów prowadzących postępowanie restrukturyzacyjne. Pomimo głosów sprzeciwu, prowadzenie tych postępowań – podobnie jak i postępowań upadłościowych – powierzono sądom rejonowym.

Przyjęta przez Sejm ustawa zawiera także szereg przepisów zmieniających, w tym obszerną nowelizację Prawa upadłościowego i naprawczego, które ma się stać regulacją dotyczącą wyłącznie procesów likwidacyjnych.

Ustawa, po uchwaleniu jej przez Sejm, została przekazana do Senatu i aktualnie jest przedmiotem prac w Komisji Sprawiedliwości i Praw Człowieka. 

Przewidywany termin wejścia w życie większości przepisów ustawy to 1 stycznia 2016 roku.


ODSETKI OD ODSZKODOWANIA OPODATKOWANE TAK JAK NALEŻNOŚĆ GŁÓWNA

Data: 06.05.2014

Zgodnie z art. 21 ust. 1 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (u.p.d.o.f.) i na zasadach w nim określonych, kwota otrzymana w ramach odszkodowania jest zwolniona z podatku dochodowego. Ustawa nie precyzuje jednakże jak należy traktować odsetki od kwoty wypłaconego odszkodowania.

Praktyka pokazała, że organy podatkowe rozdzielają przychody, które na mocy przepisów są z podatku zwolnione, od odsetek naliczanych za zwłokę. Takie stanowisko pojawiało się m.in. w indywidualnych interpretacjach podatkowych.

Według sądów administracyjnych, odsetki powinny być jednak traktowane tak samo, jak odszkodowania, a więc zwolnione z podatku.

Takie stanowisko zajął m.in. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi, który rozpatrywał sprawę, wniesioną przez kobietę, która straciła męża w wypadku. Sąd przyznał jej kwotę odszkodowania wraz z należnymi od niej odsetkami.

Podatniczka wystąpiła następnie do Ministra Finansów o wydanie indywidulanej interpretacji podatkowej, dotyczącej opodatkowania powyższych kwot. W jej ocenie zarówno należność główna jak i naliczone od niej odsetki powinny być zwolnione z podatku. Organ interpretacyjny potwierdził, że kwota podstawowa odszkodowania jest wolna od podatku, odsetki jednakże uznał za przychód z innych źródeł, który podlega opodatkowaniu. Podatniczka uznała takie stanowisko za sprzeczne z prawem, wezwała organ do usunięcia naruszenia prawa, a po otrzymaniu negatywnego stanowiska organu skierowała sprawę do WSA, który uznał stanowisko podatniczki za prawidłowe i uchylił wadliwą w jego opinii interpretację. WSA podkreślił, iż pomimo, że przepisy nie mówią niż o tym, jak należy traktować odsetki za zwłokę wypłacane przy odszkodowaniu, to jednak nie ma w nich także nic, co by sugerowało, że należy je traktować jako coś zupełnie odrębnego od świadczenia pierwotnego. W ocenie WSA, jedno łączy się ściśle z drugim, co sprawia, że odsetek za zwłokę nie można traktować jako czegoś osobnego. Należy je więc uznać za część świadczenia podstawowego i tak też opodatkować, czyli w omawianym przypadku podlegają one zwolnieniu z podatku.

Omawiany problem ten został rozstrzygnięty ponadto w  wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego, z dnia 17 stycznia 2014 r. (sygnatura II FSK 289/12). NSA uznał, że odsetki należy przypisać do tego samego źródła przychodów co należność główną, a więc powinny być opodatkowane tak, jak dana należność główna. Odsetki stanowią bowiem integralny element przychodu ze sprzedaży nieruchomości, ponieważ mają charakter akcesoryjny, a ich byt prawny zależy od należności, z którą są związane. Zdaniem NSA nie da się z przepisów podatkowych wysnuć wniosku, że odsetki od należności głównej stanowią inne źródło przychodów i można do ich opodatkowania stosować inne przepisy ustawy.

Wyrok NSA dotyczy sprawy odsetek, jakie podatnik otrzymał od gminy. Z uwagi na zmianę planu zagospodarowania przestrzennego, gospodarstwo rolne należące do podatnika to nie mogło być wykorzystywane w dotychczasowy sposób. Na podstawie art. 36 i art. 37 ustawy z dnia 23 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym podatnik wystąpił do gminy o jego wykup. Ponieważ gmina nie wykupiła nieruchomości w przewidzianym w ustawie sześciomiesięcznym terminie, sąd okręgowy w wyrokiem zobowiązał gminę do złożenia oświadczenie woli o nabyciu nieruchomości oraz zapłaty należnych odsetek.

Podatnik wystąpił następnie do Ministra Finansów o wydanie interpretacji indywidualnej dotyczącej opodatkowania odsetek. W odpowiedzi na wniosek organ interpretacyjny zajął stanowisko, że odsetki z tytułu nieterminowej zapłaty za nieruchomość należy zakwalifikować do innych źródeł przychodu (art. 10 ust. 1 pkt 9 u.p.d.o.f.). W przeciwieństwie do kwoty głównej podlegają one opodatkowaniu, ponieważ nie obejmuje ich żadne ze zwolnień podatkowych wymienionych w art. 21 ust. 1 u.p.d.o.f. Sprawa trafiła kolejno do WSA, który uznał, że nie można rozdzielać odsetek od źródła przychodów, więc powinny być one tak samo opodatkowane, co w tym wypadku oznaczał zwolnienie odsetek z podatku. Od powyższego wyroku Dyrektor Izby Skarbowej w Warszawie działający z upoważnienia Ministra Finansów wniósł skargę kasacyjną do NSA. NSA przedmiotową skargę kasacyjną oddalił jako bezzasadną.


 NOWE PRZEPISY O UZNAWANIU I WYKONYWANIU ORZECZEŃ SĄDÓW PAŃSTW CZŁONKOWSKICH UNII EUROPEJSKIEJ – TERAZ BEZ KLAUZULI

Data: 04.05.2015

Dnia 10 stycznia 2015 roku weszła w życie ustawa z 5 grudnia 2014 r. o zmianie ustawy Kodeks postępowania cywilnego oraz ustawy o kosztach sądowych w sprawach cywilnych, która wprowadziła szereg zmian do Kodeksu postępowania cywilnego (KPC). Jedną z najistotniejszych zmian jest uchylenie przepisów, które wprowadzały obowiązek nadania wykonalnym wyrokom sądów innych krajów członkowskich UE dodatkowej klauzuli wykonalności przez sąd polski (na mocy ustawy nowelizacyjnej w KPC w części czwartej, księdze trzeciej uchylone zostały tytuły III−VI). Do części czwartej KPC została natomiast dodana księga czwarta poświęcona uznawaniu i wykonaniu w Polsce niektórych orzeczeń sądów państw członkowskich UE oraz pochodzących z tych państw ugód i dokumentów urzędowych.

Obowiązujący do dnia 10 stycznia 2015 roku przepis art. 11531 KPC stanowił, iż: orzeczenia sądów państw członkowskich Unii Europejskiej, ugody zawarte przed takimi sądami lub zatwierdzone przez takie sądy oraz dokumenty urzędowe sporządzone w państwach członkowskich Unii Europejskiej, opatrzone w tych państwach zaświadczeniem europejskiego tytułu egzekucyjnego, są tytułami egzekucyjnymi i podlegają wykonaniu w Polsce po nadaniu klauzuli wykonalności. Klauzula ta była nadawana przez sąd rejonowy właściwy dla siedziby lub miejsca zamieszkania dłużnika.

Powyższa regulacja była sprzeczna z rozporządzeniami UE a w szczególności z: rozporządzeniem nr 1215/2012 z dnia 12 grudnia 2012 r. w sprawie jurysdykcji i uznawania orzeczeń sądowych oraz ich wykonywania w sprawach cywilnych i handlowych (Bruksela I) - art. 39, rozporządzeniem nr 805/2004 z dnia 21 kwietnia 2004 r. w sprawie utworzenia Europejskiego Tytułu Egzekucyjnego dla roszczeń bezspornych – art. 5, oraz rozporządzeniem nr 4/2009 z dnia 18 grudnia 2008 r. w sprawie jurysdykcji, prawa właściwego, uznawania i wykonywania orzeczeń oraz współpracy w zakresie zobowiązań alimentacyjnych – art. 17. Zgodnie z treścią wskazanych powyżej przepisów, orzeczenie wydane w państwie członkowskim, które jest wykonalne w tym państwie członkowskim, jest wykonalne w innym państwie członkowskim bez potrzeby stwierdzania jego wykonalności. Jako że rozporządzenia UE mają bezpośrednie zastosowanie w każdym państwie członkowskim, w Polsce do dnia 10 stycznia 2015 roku obowiązywały jednocześnie dwie sprzeczne ze sobą regulacje.

Po nowelizacji, orzeczenia i ugody pochodzące z innych krajów Unii Europejskiej zostaną objęte systemem automatycznej wykonalności (przy uwzględnieniu niektórych odrębności wynikających z przepisów unijnych) i będą mogły być podstawą wszczęcia egzekucji sądowej bez potrzeby nadania im klauzuli wykonalności. Od dnia 10 stycznia 2015 nie jest więc konieczne zwracanie się do polskiego sądu o nadanie klauzuli wykonalności.

Zgodnie z nowo wprowadzonym przepisem art. 115314 KPC tytułami wykonawczymi w Rzeczypospolitej Polskiej są:

1) orzeczenia sądów państw członkowskich Unii Europejskiej oraz pochodzące z tych państw ugody i dokumenty urzędowe, objęte zakresem zastosowania rozporządzenia nr 1215/2012, jeżeli nadają się do wykonania w drodze egzekucji;

2) orzeczenia sądów państw członkowskich Unii Europejskiej oraz pochodzące z tych państw ugody i dokumenty urzędowe, opatrzone w tych państwach zaświadczeniem europejskiego tytułu egzekucyjnego;

3) europejskie nakazy zapłaty wydane przez sądy państw członkowskich Unii Europejskiej, których wykonalność została stwierdzona w tych państwach na podstawie przepisów rozporządzenia nr 1896/2006;

4) orzeczenia sądów państw członkowskich Unii Europejskiej wydane w europejskim postępowaniu w sprawie drobnych roszczeń, opatrzone w tych państwach zaświadczeniem na podstawie przepisów rozporządzenia nr 861/2007;

5) orzeczenia w sprawach alimentacyjnych wydane w państwach członkowskich Unii Europejskiej będących stronami Protokołu haskiego z dnia 23 listopada 2007 r. o prawie właściwym dla zobowiązań alimentacyjnych (Dz. Urz. UE L 331 z 16.12.2009, str. 17) oraz pochodzące z tych państw ugody i dokumenty urzędowe w sprawach alimentacyjnych, objęte zakresem zastosowania rozporządzenia nr 4/2009;

6) orzeczenia wydane w państwach członkowskich Unii Europejskiej obejmujące środki ochrony wchodzące w zakres zastosowania rozporządzenia nr 606/2013, jeżeli nadają się do wykonania w drodze egzekucji.

Zmiany są niewątpliwie korzystne dla wierzycieli i przyczynią się do skrócenia i ułatwienia egzekucji transgranicznych długów. Prawo polskie natomiast stało się w tym zakresie zgodne z prawem UE.


MECENAS MACIEJ BAŁAZIŃSKI CZŁONKIEM SEKCJI PRAWA SPORTOWEGO INSTYTUTU ALLERHANDA

Data: 30.04.2015

Miło nam poinformować, że Mecenas Maciej Bałaziński został członkiem Sekcji Prawa Sportowego Instytutu Allerhanda. 

Instytut Allerhanda jest niezależną jednostką naukową, prowadząca interdyscyplinarne i porównawcze studia nad rolą instytucji prawnych w konstytuowaniu oraz funkcjonowaniu rynku, zarówno z punktu widzenia kształtu danej regulacji, jak i ram instytucjonalnych jej tworzenia. Instytut przywiązuje dużą wagę do ekonomicznej analizy prawa jako ważnej metody badawczej.

Sekcja Prawa Sportowego Instytutu Allerhand powstała natomiast w związku z rosnącą rolą sportu we współczesnym świecie. Sport staje się bowiem coraz ważniejsza gałęzią gospodarki oraz polem dla działalności biznesowej. Dlatego też proporcjonalnie rośnie znaczenie i społeczna doniosłość norm prawnych, które regulują rywalizację sportową oraz mają zastosowanie do branży sportowej. Przepisy te pochodzą z wielu innych dziedzin prawa, mają swoje źródło zarówno w prawie powszechnym, jak też w prawie wewnętrznym związków sportowych i międzynarodowych federacji. Sekcja Prawa Sportowego Instytutu Allerhanda podejmuje dyskusje nad kształtem regulacji prawnosportowych, polskich jak również międzynarodowych, także pod względem ich efektywności ekonomicznej, mając przy tym na względzie specyfikę sportu. 

Więcej na temat działalności Sekcji można przeczytać na stronie internetowej: 

http://allerhand.pl/index.php/pl/dzialalnosc/sekcje-naukowe/sekcja-prawa-sportowego.html


WYROK TRYBUNAŁU KONSTYTUCYJNEGO – WYSTAWIANIE PRZEZ BANKI BANKOWYCH TYTUŁÓW EGZEKUCYJNYCH NIEZGODNIE Z ZASADĄ RÓWNEGO TRAKTOWANIA

Data: 29.04.2015

Wyrokiem z dnia 14 kwietnia 2015 roku wydanym w sprawie o sygn. akt: P 45/12 orzekł, że umożliwienie bankom wystawiania bankowych tytułów egzekucyjnych (dalej: BTE) jest niezgodne z konstytucyjną zasadą równego traktowania.  Art. 96 ust. 1 i art. 97 ust. 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Prawo bankowe (Dz. U. z 2015 r. poz. 128) są więc niezgodne z art. 32 ust. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej. Przepisy te stracą moc obowiązującą dopiero z dniem 1 sierpnia 2016 r., aby umożliwić zakończenie spraw w toku oraz wydanie przez ustawodawcę odpowiednich przepisów intertemporalnych.

Trybunał Konstytucyjny w pięcioosobowym składzie rozpoznał połączone pytania prawne Sądu Rejonowego w Koninie Wydział V Gospodarczy dotyczące przepisów Prawa bankowego umożliwiających bankom wystawianie BTE. Zdaniem sądu pytającego BTE uprawnia banki do kierowania swych wierzytelności do postępowania egzekucyjnego z pominięciem fazy sądowego postępowania rozpoznawczego, co powoduje brak równowagi między stronami stosunku prawnego poprzez silniejszą pozycję banku. Według sądu, taka sytuacja narusza przede wszystkim konstytucyjną zasadą równości podmiotów wobec prawa.

Jak stanowi art. 96 ust. 1 prawa bankowego, banki mogą wystawiać BTE na podstawie swoich ksiąg lub innych dokumentów związanych z dokonywaniem czynności bankowych. Treść i formę BTE określa art. 96 ust. 2 prawa bankowego. Na podstawie art. 97 ust. 1 ww. ustawy BTE może być podstawą prowadzenia egzekucji cywilnej po nadaniu mu przez sąd klauzuli wykonalności. Sąd bada jednak BTE tylko pod względem formalnym, nie ma natomiast prawa wnikać w kwestie merytoryczne. W razie stwierdzenia formalnej poprawności BTE, sąd nadaje mu klauzulę wykonalności w ciągu 3 dni od złożenia przez bank stosownego wniosku.

Zdaniem Trybunału, prawo do wystawiania BTE jest przywilejem banków, naruszającym zasadę równego traktowania (art. 32 ust. 1 konstytucji) w trzech aspektach:

1) w relacji między bankiem a jego klientem,

2) w relacjach między bankami jako wierzycielami a pozostałymi podmiotami będącymi wierzycielami,

3) w relacjach między dłużnikami banków i dłużnikami innych podmiotów.

Trybunał uznał, że bank i jego klient są stronami prywatnoprawnego stosunku zobowiązaniowego, który jest oparty na zasadzie prawnej (formalnej) równości i autonomii woli stron. Powinny mieć więc równe, co do zasady, możliwości obrony swych praw i interesów wynikających z zawartej umowy. Tymczasem bank sam wydaje tytuł egzekucyjny, zastępujący orzeczenie sądu, z pominięciem merytorycznego rozpoznania sprawy, w czasie którego klient mógłby podnieść merytoryczne zarzuty. Klient może bronić się przed BTE tylko wytaczając powództwo przeciwegzekucyjne (art. 840 k.p.c.), ponosząc w związku z tym pełną opłatę stosunkową (5 % od wartości roszczenia) i cały ciężar dowodzenia – w warunkach prowadzenia przeciwko niemu egzekucji wiążącej się z zajęciem majątku.

Ja stwierdził Trybunał, przywileju bycia sędzią we własnej sprawie nie uzasadnia status banków, będących (z nielicznymi wyjątkami) prywatnymi przedsiębiorcami, działającymi w celu osiągnięcia zysku, chociaż Trybunał Konstytucyjny nie neguje szczególnej roli banków w gospodarce, uzasadniającej pewne szczególne uprawnienia, ale nie tak daleko idące, jak BTE. Nie uzasadnia tego również przywoływany w postępowaniu charakter banków jako instytucji zaufania publicznego. Trybunał podkreślił, że takiego statusu nie nadaje bankom żaden przepis prawny i że jest on kwestią faktu – wynika nie tylko z istotnej roli banków w gospodarce, ale i z nadzoru organów państwa nad ich tworzeniem i działalnością.

Zdaniem Trybunału Konstytucyjnego, BTE ma istotne znaczenie również dla uprzywilejowania banków jako wierzycieli w relacji z innymi podmiotami będącymi wierzycielami. Te inne podmioty, w konkurencji z bankami do majątku tej samej osoby jako dłużnika, nie mają praktycznie żadnych szans na zaspokojenie swoich roszczeń.

Trybunał zwrócił ponadto uwagę, że banki, poza BTE, dysponują szerokim zestawem środków zabezpieczenia kredytów w szczególności wekslem, który może stać się podstawą wydania nakazu zapłaty w trybie art. 491 i art. 492 k.p.c.

Do wyroku zostało zgłoszone jedno zdanie odrębne.

Patrz: Wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 14.04.2015 roku (sygn. akt: P 45/12)


Z ORZECZNICTWA SĄDU NAJWYŻSZEGO

Data:13.03.2015

Uchwała Sądu Najwyższego z dnia 13 marca 2015 r., sygn. akt: III CZP 116/14

Czy dopuszczalne jest wyzbycie się prawa do użytkowania wieczystego części nieruchomości w drodze jednostronnej czynności prawnej?​

Użytkownik wieczysty nie może dokonać podziału gruntu oddanego mu w użytkowanie wieczyste.

---

Uchwała Sądu Najwyższego z dnia 26 lutego 2015 r., sygn. akt: III CZP 110/14

​Czy w sprawach o uchylenie (wygaśnięcie, ustalenie nieistnienia) obowiązku alimentacyjnego strona pozwana jest z mocy ustawy zwolniona od ponoszenia kosztów sądowych?

W sprawie o ustalenie nieistnienia obowiązku alimentacyjnego pozwany nie ma obowiązku uiszczenia kosztów sądowych.

---

Uchwała Sądu Najwyższego z dnia 26 lutego 2015 r., sygn. akt: III CZP 108/14

Czy powództwo rolnika prowadzącego działalność wytwórczą w zakresie produkcji zwierzęcej przeciwko przedsiębiorcy o roszczenie z umowy kontraktacji jest sprawą gospodarczą powierzoną do rozpoznania sądowi gospodarczemu?​

Sprawa z powództwa producenta rolnego - rolnika prowadzącego działalność wytwórczą w zakresie produkcji zwierzęcej - przeciwko przedsiębiorcy o roszczenie wynikające z umowy kontraktacji jest sprawą gospodarczą.

---

Uchwała Sądu Najwyższego z dnia 26 lutego 2015 r., sygn. akt: III CZP 102/14

​Czy stan zdrowia strony, u której stwierdzono chorobę psychiczną i upośledzenie umysłowe uzasadnia badanie przez sąd z urzędu ewentualnej nieważności oświadczenia tej strony o ustanowieniu pełnomocnika procesowego, skutkującej nieważnością postępowania z powodu nienależytego umocowania pełnomocnika (art. 379 pkt 2 k.p.c.)?

Osoba z zaburzeniami psychicznymi, mająca zdolność procesową, może udzielić pełnomocnictwa procesowego.

---

Uchwała Sądu Najwyższego z dnia 19 lutego 2015 r., sygn. akt: III CZP 100/14

​Czy zażalenie wniesione w terminie tygodniowym od doręczenia stronie skarżącej postanowienia bezpośrednio do sądu drugiej instancji właściwego funkcjonalnie, jest zażaleniem wniesionym z zachowaniem ustawowego terminu określonego w art. 395 § 2 k.p.c.?

Przewidziany w art. 394 § 2 k.p.c. termin do wniesienia zażalenia na postanowienie sądu pierwszej instancji jest zachowany także wtedy, gdy przed jego upływem strona wniosła zażalenie do sądu drugiej instancji właściwego funkcjonalnie (art. 397 § 2 zdanie pierwsze w związku z art. 369 § 3 k.p.c.).


ZMIANA NIEMIECKICH PRZEPISÓW O MINIMALNYM WYNAGRODZENIU PROBLEMEM DLA POLSKICH PRZEDSIĘBIORSTW TRANSPORTOWYCH

Dnia: 06.03.2015

Dnia 1 stycznia 2015 roku  w Niemczech weszły w życie nowe przepisy dotyczące wysokości minimalnego wynagrodzenia za pracę. Aktualnie stawka za godzinę wynosi co najmniej 8,5 euro. Według interpretacji niemieckich organów administracji celnej potwierdzonej przez Federalne Ministerstwo Finansów, regulacja ta obejmuje wszystkich pracowników w czasie ich zatrudnienia w Niemczech, niezależnie od tego, czy ich pracodawca ma siedzibę w kraju czy za granicą, nawet takich, którzy chwilowo wykonują pracę na terytorium Niemiec. Znajduje ona więc również zastosowanie do kierowców z firm transportowych spoza Niemiec. Skutek takiej interpretacji jest następujący – każda firma transportowa, której samochód przejeżdża tranzytem przez terytorium Niemiec, musi płacić swoim kierowcom minimum 8,5 euro za godzinę.

Dodatkowo na pracodawców prowadzących działalność w określonych branżach (w tym właśnie w transporcie) zostały nałożone obowiązki w zakresie uprzedniego zgłaszania pracowników, którzy będą świadczyli pracę w Niemczech oraz ewidencjonowania ich czasu pracy. Takiego zgłoszenia należy dokonać do organów niemieckiej administracji celnej. Powiadomienia dokonuje się za pomocą formularza, w którym znajdują się postanowienia zobowiązujące pracodawcę do postrzegania postanowień ustawy o minimalnym wynagrodzeniu za pracę oraz przechowywania przez 2 lata wymaganej dokumentacji oraz dostarczenia jej w języku niemieckim na żądanie niemieckich władz celnych do kontroli. Powiadomienie przedstawiane jest pisemnie w języku niemieckim. Dodatkowo pracodawca zobowiązany jest do ewidencjonowania rozpoczęcia i zakończenia pracy wraz z liczbą godzin, w ciągu których pracownik świadczył pracę na terenie Niemiec, co jest zobowiązany uczynić najpóźniej w terminie 7 dni od zakończenia wykonywania przez niego pracy.

Za niewypełnienie w/w obowiązków grożą kary finansowe:

- 30 000 euro – w sytuacji niezgłoszenia informacji o pracownikach wykonujących pracę na terytorium Niemiec,

- 500 000 euro – w razie niewypłacania należnego wynagrodzenia bądź też wypłacania go z opóźnieniem.

Na skutek protestów Polski i kilkunastu innych państw UE, Komisja Europejska sprawdzi niemieckie przepisy pod kątem ich zgodności z dyrektywą 96/71/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 16 grudnia 1996 roku dotyczącej delegowania pracowników w ramach świadczenia usług. Zgodnie z Dyrektywą, pracownikowi delegowanemu, który przez ograniczony okres wykonuje swoją pracę na terytorium innego Państwa Członkowskiego, niż państwo w którym zwyczajowo pracuje, bez względu na to, jakie prawo znajdzie zastosowanie do stosunku pracy, należy zapewnić takie warunki zatrudnienia, jakie określa prawo krajowe Państwa Członkowskiego, na którego terytorium pracownik jest delegowany. Należy przy tym przyjąć definicję pracownika, obowiązującą w państwie, do którego został on delegowany.

W świetle Dyrektywy z delegowaniem pracownika mamy do czynienie w sytuacji:

- delegowania pracownika do zakładu lub przedsiębiorstwa należącego do grupy przedsiębiorców na terytorium Państwa Członkowskiego,

- delegowania w ramach pracy tymczasowej lub agencji wynajmującej personel,

- delegowania pracowników „na własny rachunek i pod swoim kierownictwem na terytorium Państwa Członkowskiego, w ramach umowy zawartej między przedsiębiorstwem delegującym a odbiorcą usług, działającym w danym Państwie Członkowskim”.

Z punktu widzenia Polski, powyższa interpretacja prowadzi do skutku w postaci „eksterytorialności” prawa niemieckiego oraz do sprzeczności z prawem unii europejskiej poprzez naruszenie swobody świadczenia usług.

Komisja Europejska zobowiązała władze niemieckie do złożenia wyjaśnień. Do czasu rozstrzygnięcia sporu Niemcy zawiesiły stosowanie przepisów o stawce minimalnej wobec kierowców przejeżdżających przez terytorium Niemiec tranzytem.


OPODATKOWANIE W SPÓŁCE KOMANDYTOWO-AKCYJNEJ

Data: 04.02.2015

Od stycznia 2014 roku obowiązują zmiany likwidujące przywileje podatkowe dla spółek komandytowo-akcyjnych. Wcześniej spółki te nie musiały płacić podatku dochodowego, płacili go tylko wspólnicy spółki, np. od wypłaconej im dywidendy.

Przepisy przejściowe ustawy z 8 listopada 2013 r. o zmianie ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych, ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych oraz ustawy o podatku tonażowym (Dz.U. z 2013 r., poz. 1387) skonstruowano jednak w taki sposób, że wprowadzenie w życie nowych regulacji można było odroczyć poprzez odpowiednią zmianę roku obrotowego, z czego skorzystało wiele spółek.

W świetle nowych przepisów, spółki komandytowo-akcyjne, tak samo jak spółki akcyjne i z ograniczoną odpowiedzialnością, są opodatkowane dwustopniowo. Zyski pochodzące z działalności spółki komandytowo-akcyjnej są opodatkowane na poziomie tej spółki podatkiem dochodowym od osób prawnych w stawce 19%, a następnie wspólnicy spółki komandytowo-akcyjnej (komplementariusze i akcjonariusze), zostali opodatkowani od faktycznie uzyskanego przez nich dochodu z uczestnictwa w zysku takiej spółki. Jednakże w przypadku wypłaty zysku na rzecz komplementariusza posiada on prawo do odliczenia od podatku naliczonego od wypłat z zysku kwoty podatku zapłaconego przez spółkę komandytowo-akcyjną od własnych dochodów, w części, w jakiej zapłacony przez spółkę komandytowo-akcyjną podatek ekonomicznie obniżał wypłacony komplementariuszowi zysk tej spółki.


ORZECZENIE SĄDU NAJWYŻSZEGO DOTYCZĄCE WPISU PROKURY DO KRS

Data: 03.02.2015

W najnowszej uchwale z dnia 30 stycznia 2015 roku wydanej w sprawie o sygn. akt: III CZP 34/14, Sąd Najwyższy w składzie 7 sędziów uznał za niedopuszczalny wpis do rejestru przedsiębiorców w Krajowym Rejestrze Sądowym jednego prokurenta z zastrzeżeniem, że może on działać tylko łącznie z członkiem zarządu.

Wniosek o rozstrzygniecie przedmiotowej kwestii został złożony przez Pierwszego Prezesa Sądu Najwyższego. W wykładni prawa występującej w orzecznictwie sądów powszechnych istnieją bowiem bardzo duże rozbieżności w zakresie możliwości wpisywania do KRS, w rubryce «Prokurenci» jednego prokurenta z jednoczesnym zastrzeżeniem, że może on działać tylko łącznie z członkiem zarządu spółki. Sądy w tej kwestii orzekały bardzo różnie.

Nie zostało jeszcze sporządzone uzasadnienie do w/w uchwały. Jednakże w swoim wniosku Pierwszy Prezes Sądu Najwyższego przedstawił wiele argumentów wynikających zarówno z orzecznictwa sądów jak i będących poglądami doktryny, w świetle których należy przyznać słuszność takiemu właśnie rozstrzygnięciu Sądu Najwyższego.

W szczególności konstrukcja prokury łącznej niewłaściwej pozbawiona jest wyraźnych podstaw normatywnych - przepisy Kodeksu cywilnego, regulujące udzielanie prokury, nie przewidują możliwości udzielenia takiej właśnie prokury. W 2003 roku znowelizowano przepisy o prokurze. Wprowadziły one nowy, trzeci rodzaj prokury w postaci prokury oddziałowej (art. 109 ze zn. 5 k.c.), natomiast nie unormowały prokury łącznej niewłaściwej. Można z tego wyciągnąć wniosek, że ustawodawca nie zamierzał jej wprowadzać.

Ponadto prokura jest jednostronną czynnością prawną. W odniesieniu do takich czynności obowiązuje, inaczej niż w przypadku umów, zasada numerus clausus (zamkniętej liczby). Prokura łączna niewłaściwa stanowi zaś typ czynności jednostronnej nieznanej ustawie.

Następnie ustawowe określenie zakresu umocowania prokurenta przepisami bezwzględnie obowiązującymi oraz zakaz ograniczania go przez mocodawcę ze skutkiem wobec osób trzecich stanowi gwarancję bezpieczeństwa obrotu i ochrony osób trzecich. Przepis art. 109 ze zn. 1 § 2 k.c. wprowadza zakaz ograniczania prokury ze skutkiem wobec osób trzecich. Zakaz ten dotyczy nie tylko zakresu przedmiotowego prokury, ale także sposobu działania prokurenta, za jaki trzeba uznać warunek jego działania tylko łącznie z członkiem zarządu.

Patrz: uchwała składu 7 sędziów Sądu Najwyższego z dnia 30.01.2015 roku (sygn. akt: III CZP 34/14)


ZMIANY W PRAWIE PRACY W 2015 ROKU

Data: 21.01.2015

I. Zmiany już obowiązujące

1. Zmiany dotyczące wstępnych badań lekarskich (zmiana art. 229 KP)

W wyniku nowelizacji ustawy z dnia 26 czerwca 1974 roku Kodeks pracy, od dnia 1 stycznia 2015 roku, wstępnym badaniom lekarskim podlegają (zmiana art.229 § 1 KP):

1) osoby przyjmowane do pracy;

2) pracownicy młodociani przenoszeni na inne stanowiska pracy i inni pracownicy przenoszeni na stanowiska pracy, na których występują czynniki szkodliwe dla zdrowia lub warunki uciążliwe.

Natomiast wstępnym badaniom lekarskim nie podlegają osoby (w art.229 dodano § 11 i §12 KP):

1) przyjmowane ponownie do pracy u tego samego pracodawcy na to samo stanowisko lub na stanowisko o takich samych warunkach pracy w ciągu 30 dni po rozwiązaniu lub wygaśnięciu poprzedniego stosunku pracy z tym pracodawcą;

2) przyjmowane do pracy u innego pracodawcy na dane stanowisko w ciągu 30 dni po rozwiązaniu lub wygaśnięciu poprzedniego stosunku pracy, jeżeli przedstawią pracodawcy aktualne orzeczenie lekarskie stwierdzające brak przeciwwskazań do pracy w warunkach pracy opisanych w skierowaniu na badania lekarskie, a pracodawca ten stwierdzi, że warunki te odpowiadają warunkom występującym na danym stanowisku pracy, z wyłączeniem osób przyjmowanych do wykonywania prac szczególnie niebezpiecznych. Przepis ten stosuje się odpowiednio w przypadku przyjmowania do pracy osoby pozostającej jednocześnie w stosunku pracy z innym pracodawcą.

Nowelizacji uległ także art. 229 § 4 KP, który aktualnie wskazuje, że pracodawca nie może dopuścić do pracy pracownika bez aktualnego orzeczenia lekarskiego stwierdzającego brak przeciwwskazań do pracy na określonym stanowisku w warunkach pracy opisanych w skierowaniu na badania lekarskie.

Ponadto w art. 229 KP po § 4 dodany został § 4a, zgodnie z którym wstępne, okresowe i kontrolne badania lekarskie przeprowadza się na podstawie skierowania wydanego przez pracodawcę.

2. Zmiana wysokości minimalnego wynagrodzenia za pracę

Od dnia 1 stycznia 2015 roku wzrosła również wysokość wynagrodzenie za pracę. Zgodnie z rozporządzeniem z 11 września 2014 r. w sprawie wysokości minimalnego wynagrodzenia za pracę w 2015 roku, w 2015 roku będzie ono wyższe o 70 zł od tegorocznej i wyniesie 1750 zł.

Wzrost minimalnego wynagrodzenia pociągnie za sobą zmiany w wysokości niektórych świadczeń pracowniczych, których wysokość jest jego pochodną. Wzrosną maksymalne wysokości odprawy pieniężnej dla pracownika zwalnianego z pracy z przyczyn niedotyczących pracowników, minimalnego odszkodowania od pracodawcy, który dopuścił się wobec pracownika mobbingu, dodatku za pracę w porze nocnej, kwoty wolne od potrąceń z wynagrodzenia za pracę, które należy pozostawić pracownikowi do dyspozycji. Ponadto wyższa będzie również minimalna podstawa wymiaru składek na ubezpieczenia społeczne dla osób, które rozpoczęły prowadzenie działalności gospodarczej.

II. Zmiany przygotowywane

Ministerstwo Pracy i Polityki Społecznej przygotowało 20 października 2014 r. projekt kolejnej nowelizacji ustawy z dnia 26 czerwca 1974 roku Kodeks pracy. Projekt jeszcze nie trafił do Sejmu. Przewidziane w nim zmiany mają wejść w życie w terminie 6 miesięcy od dnia ogłoszenia ustawy.

Przygotowywane zmiany dotykają następujących obszarów:

1) ograniczenie rodzajów umów o pracę do trzech – likwidacja umowy na czas wykonania określonej pracy,

2) doprecyzowanie zasad zawierania umów na okres próbny,

3) ustalenie maksymalnego czasu trwania na czas określony – wprowadzenie bardziej skutecznego sposobu limitowania tych umów,

4) zróżnicowanie długości okresów wypowiedzenia umów na czas określony w zależności od stażu, analogicznie jak w przypadku umowy o pracę zawartej na czas nieokreślony,

5) umożliwienie pracodawcy zwolnienia pracownika z obowiązku świadczenia pracy podczas okresu wypowiedzenia, z zachowaniem prawa do wynagrodzenia.

Ad. 1. Nowelizacja zakłada, że w Kodeksie pracy pozostaną tylko trzy typy umów o pracę: na czas nieokreślony, na czas określony i na okres próbny. Umowa na czas wykonania określonej pracy jest zdaniem autorów projektu na tyle rzadko stosowana, że nie ma potrzeby jej utrzymywania.

Ad. 2. Aktualnie Kodeks pracy przewiduje, że umowa na czas nieokreślony, umowa na czas określony oraz na czas wykonania określonej pracy mogą być poprzedzone umową o pracę na okres próbny, nieprzekraczający 3 miesięcy. Zgodnie z projektem, umowa o pracę na okres próbny, nie przekraczający 3 miesięcy, zawierana będzie w celu sprawdzenia kwalifikacji pracownika i możliwości jego zatrudnienie do wykonywania pracy określonego rodzaju, natomiast ponowne zawarcie umowy o prace na okres próbny z tym samym pracownikiem będzie możliwe jeżeli pracownik ma być zatrudniony do wykonywania innego rodzaju pracy.  

Ad. 3. Projekt przewiduje wprowadzenie maksymalnej długości trwania zatrudnienia na stawie umowy na czas określony oraz liczby umów, które będą podpisane z jednym pracownikiem. Okres zatrudnienia na podstawie umowy o pracę na czas określony, a także łączny okres zatrudnienia na podstawie takich umów zawieranych między tymi samymi stronami stosunku pracy, nie może przekraczać 33 miesięcy, a łączna liczba tych umów nie może przekraczać trzech.

Jeżeli czas trwania umów przekroczy 33 miesiące - pracownik w świetle prawa będzie traktowany jak pracownik, który zawarł umowę na czas nieokreślony.

Limity ograniczające zatrudnienie na podstawie umowy lub umów o pracę na czas określony nie będą dotyczyły umowy zawartej w celu:

1) zastępstwa pracownika w czasie jego usprawiedliwionej nieobecności w pracy,

2) wykonywania pracy o charakterze dorywczym lub sezonowym,

3) wykonywania pracy przez okres kadencji,

4) gdy pracodawca wskaże obiektywne przyczyny leżące po jego stronie, które uzasadniają zatrudnienie na czas określony w związku z okresowymi potrzebami pracodawcy.

Ad. 4. W obecnej chwili umowy terminowe, aby móc zostać wypowiedziane przed upływem terminu, na który zostały zawarte, muszą zawierać zapis, który umożliwia ich wcześniejsze wypowiedzenie. Po wejściu w życie proponowanych zmian, zasady wypowiadania umów na czas określony będą takie, jak tych bezterminowych. To oznacza, że długość okresu wypowiedzenia zależeć bowiem będzie od stażu pracownika. Tak więc okresy wypowiedzenia umowy na czas określony i na czas nieokreślony będą wynosiły: 2 tygodnie - w przypadku zatrudnienia u danego pracodawcy przez okres krótszy niż 6 miesięcy; 1 miesiąc - w przypadku zatrudnienia przez okres co najmniej 6 miesięcy oraz 3 miesiące - w przypadku zatrudnienia okresu co najmniej 3 lat.

Ad. 5. Kolejną propozycją jest wprowadzenie przepisu, na mocy którego pracodawca może zwolnić pracownika z obowiązku świadczenia pracy podczas okresu wypowiedzenia. Będzie to możliwe zarówno w okresie wypowiedzenia umowy o pracę na czas nieokreślony, jak i umowy o pracę na czas określony oraz na okres próbny. Jeżeli pracodawca zwolni pracownika z obowiązku świadczenia pracy w czasie wypowiedzenia, będzie musiał wypłacić mu wynagrodzenie jakie by otrzymał, gdyby normalnie pracował.

Projekt przewiduje ponadto następujące przepisy przejściowe:

1) do umów o pracę zawartych na czas wykonania określonej pracy, trwających w dniu wejścia w życie ustawy, będzie się stosowało dotychczasowe przepisy,

2) do umów o pracę zawartych na czas określony, trwających w dniu wejścia w życie ustawy będzie się stosować dotychczasowe przepisy, jeżeli przed tym dniem umowy te zostały wypowiedziane (dotyczyć to będzie np. obowiązującego strony umowy okresu wypowiedzenia),

3) do umów o pracę na czas określony trwających w dniu wejścia w życie ustawy będzie się stosować nowe przepisy w zakresie dopuszczalnego czasu trwania umowy (umów) na czas określony oraz dopuszczalnej liczby takich umów. Powyższe zasady nie będą natomiast dotyczyć pracowników szczególnie chronionych,

4) okres zatrudnienia u danego pracodawcy, od którego zależeć będzie okres wypowiedzenia umowy o pracę zawartej na czas nieokreślony obejmie także okresy zatrudnienia u danego pracodawcy przypadające przed dniem wejścia w życie ustawy. W przypadku umowy o pracę zawartej na czas określony trwającej w dniu wejścia w życie ustawy oraz zawartej począwszy od tego dnia do zakładowego stażu pracy zaliczać się będzie jedynie okres zatrudnienia przypadający od dnia wejścia w życie ustawy,

5) do postępowań dotyczących odwołania od wypowiedzenia umowy o pracę, rozwiązania umowy o pracę bez wypowiedzenia oraz wygaśnięcia umowy o pracę, jeżeli umowy te zostały wypowiedziane, rozwiązane bez wypowiedzenia albo wygasły przed dniem wejścia w życie ustawy, będzie miały zastosowanie dotychczasowe przepisy.


ZAŁOŻENIA DO PROJEKTU USTAWY O WSPIERANIU POLUBOWNYCH METOD ROZWIĄZYWANIA SPORÓW

Data: 19.01.2015

Dnia 7 stycznia 2015 roku Rada Ministrów zatwierdziła założenia do projektu ustawy o wspieraniu polubownych metod rozwiązywania sporów, przygotowane przez Ministra Gospodarki we współpracy z Ministrem Sprawiedliwości.

Najważniejszym celem projektu jest upowszechnienie wykorzystywania mediacji i arbitrażu w sprawach cywilnych, w szczególności sporach pomiędzy przedsiębiorcami. Część propozycji jasno pokazuje stronom sporu, że mediacja może być alternatywą wobec procesu sądowego oraz pozwala na zakończenie konfliktu w tańszy, szybszy i mniej sformalizowany sposób. Nowe regulacje mają prowadzić do zwiększenia liczby mediacji pozasądowych, a tym samym do odciążenia sądów oraz obniżenia kosztów, jakie spory sądowe generują w gospodarce.

Do najważniejszych propozycji zmian w zakresie mediacji należą:

- obowiązek poinformowania sądu w pozwie czy strony podjęły próbę mediacji lub innej pozasądowej metody rozwiązania sporu oraz uzasadnienie przyczyn, które stały na przeszkodzie takiemu rozwiązaniu sporu,

- podkreślenie obowiązku sędziego polegającego na wszechstronnej analizie, na wstępnym etapie postępowania, przed przystąpieniem do merytorycznego rozpoznania sprawy, czy sprawa ma szanse na polubowne rozwiązanie oraz ustalenia celowości skierowania sprawy do mediacji.

- obowiązki informacyjne sądu w zakresie nakłaniania stron do mediacji w każdym stanie postępowania oraz pouczania o możliwości ugodowego załatwienia sporu, w szczególności w drodze mediacji, w sprawach, w których zawarcie ugody jest dopuszczalne, poprzez wprowadzenie dodatkowego obowiązku pouczenia stron na początku pierwszego posiedzenia wyznaczonego na rozprawę,

- spotkanie informacyjne -  wprowadzenie nowego rozwiązania polegającego na możliwości nakazania stronom udziału w spotkaniu informacyjnym dotyczącym mediacji i innych metod pozasądowego rozwiązywania sporów, przed wyznaczeniem pierwszego posiedzenia przeznaczonego na rozprawę,

- możliwość zwrócenia się przez mediatora w sprawach zawiłych do stron o przedstawienie stanowisk na piśmie,

- kierując sprawę do mediacji sąd przekazuje mediatorowi dane kontaktowe stron lub pełnomocników, w szczególności numery telefonu i adresy poczty elektronicznej,

- możliwość skierowania przez sąd stron do mediacji na każdym etapie postępowania, a także więcej niż jeden raz w toku postępowania,

- dopuszczenie możliwości kierowania stron do mediacji przez sąd w sprawach nakazowych, po skutecznym wniesieniu zarzutów,

- wzmocnienie poczucia bezstronności mediatora wobec stron sporu, m.in. poprzez obowiązek złożenia przez mediatora z chwilą wszczęcia postępowania mediacyjnego oświadczenia o bezstronności wobec stron sporu,

- wyznaczenie przez sąd kierując strony do mediacji mediatora wybranego przez strony, a jeżeli strony nie wybiorą mediatora, wyznaczy go sąd,

- zaliczenie kosztów mediacji prowadzonej na skutek skierowania przez sąd do wydatków w rozumieniu ustawy o kosztach sądowych w sprawach cywilnych,

- zwolnienie od opłaty sądowej wniosku o zatwierdzenie ugody zawartej przed mediatorem w wyniku prowadzenia mediacji na podstawie umowy o mediację,

- podwyższenie opłaty stałej od wniosku o zawezwanie do próby ugodowej w trybie art. 184 k.p.c. w sprawach o prawa niemajątkowe oraz prawa majątkowe, gdy wartość przedmiotu sporu przekracza 10.000,00 zł - do 300,00 zł oraz pozostawienie opłaty stałej w wysokości 40,00 zł w sprawach o prawa majątkowe, gdy wartość przedmiotu sporu nie przekracza 10.000,00 zł,

- zwrot całej opłaty sądowej, jeżeli zawarto ugodę przed rozpoczęciem rozprawy,

- zwrot pozwanemu połowy uiszczonej opłaty od zarzutów w sprawie, która zakończyła się zawarciem ugody sądowej,

- przy ustalaniu wysokości kosztów poniesionych przez stronę reprezentowaną przez profesjonalnego pełnomocnika sąd weźmie pod uwagę czynności podjęte przez pełnomocnika w celu polubownego rozwiązania sporu, również przed wniesieniem pozwu,

- wprowadzenie regulacji pozwalającej na obciążenie kosztami procesu - niezależnie od wyniku sprawy - strony, która w sposób nieusprawiedliwiony odmówiła poddania się mediacji, oraz która przez zaniechanie próby mediacji lub innej pozasądowej metody rozwiązania sporu, również na etapie przedsądowym, przyczyniła się do zbędnego wytoczenia powództwa,

- ugoda sądowa, mediacyjna oraz pozasądowa, jako podstawa faktury korygującej VAT, ujętej w podatkowej księdze przychodów i rozchodów w bieżącym okresie rozliczeniowym,

- odszkodowanie lub kara umowna wynikająca z zawartej ugody sadowej, zawartej przed mediatorem oraz pozasądowej jako koszt uzyskania przychodu,

- uznanie kosztów związanych z zawarciem ugody i wynagrodzenia mediatora za koszt uzyskania przychodu,

- zrównanie skutków ogłoszenia upadłości dla postępowań prowadzonych przed sądami powszechnymi i polubownymi. Pomimo ogłoszenia upadłości toczące się postępowania arbitrażowe będą kontynuowane a zapis na sąd polubowny nie utraci mocy,

- skargi o uchylenie wyroku sądu polubownego rozpoznawać będzie właściwy miejscowo sąd apelacyjny, działający jako sąd jedynej instancji. Od wyroku sądu apelacyjnego w przedmiocie skargi o uchylenie wyroku sądu polubownego nie będzie przysługiwała apelacja,

- od postanowienia o uznaniu lub stwierdzeniu wykonalności wyroku sądu polubownego wydanego w Rzeczypospolitej Polskiej lub ugody przed nim zawartej nie będzie przysługiwało zażalenie. Wyjątkowo służyła będzie skarga kasacyjna, ale jedynie wówczas, gdy nie wniesiono skargi kasacyjnej w postępowaniu ze skargi o uchylenie wyroku sądu polubownego,

- skrócenie terminu na wniesienie skargi o uchylenie wyroku sądu polubownego z obecnego terminu trzech miesięcy do dwóch miesięcy,

- wprowadzenie dla osoby powołanej na arbitra obowiązku do niezwłocznego ujawnienia stronom wszystkich okoliczności, które mogłyby wzbudzić wątpliwości co do jej bezstronności lub niezależności w sprawie poprzez złożenie każdej ze stron i pozostałym arbitrom oświadczenia w zakresie bezstronności i niezależności na piśmie.


NOWE PRZEPISY DOTYCZĄCE UPADŁOŚCI KONSUMENCKIEJ

Dnia: 14.01.2015

Od dnia 1 stycznia 2015 roku obowiązują nowe przepisy regulujące upadłość konsumencką, wprowadzone nowelizacją ustawy Prawo upadłościowe i naprawcze, ustawy o Krajowym Rejestrze Sądowym oraz ustawy o kosztach sądowych w sprawach cywilnych.

Najistotniejszym skutkiem zmian jest uproszczenie procedur dotyczących upadłości konsumenckiej. Konsument otrzymał więc łatwiejszy dostęp do procedury ogłoszenia upadłości w sytuacji nadmiernego zadłużenia.

Samą instytucję postępowania upadłościowego wobec osób fizycznych nieprowadzących działalności gospodarczej wprowadzono do polskiego porządku prawnego już w grudniu 2008 roku. Ustawodawca stworzył jednakże przepisy na tyle restrykcyjne, iż okazały się nieużyteczne. Dotychczasowe statystyki wyraźnie wskazują na trudności w uzyskaniu postanowienia o ogłoszeniu upadłości konsumenckiej. Od czasu powstania omawianej instytucji złożono ponad 2 tys. wniosków o ogłoszenie upadłości. Wielu potencjalnych wnioskodawców zniechęconych nadmiernym formalizmem postępowania, nie zdecydowało się w ogóle na rozpoczęcie procedury. Ponadto wydano zaledwie kilkadziesiąt postanowień o ogłoszeniu upadłości. Przyczyną nowelizacji było więc znikome wykorzystywanie omawianych przepisów. 

Wniosek o ogłoszeniu upadłości złożony przez konsumenta, który doprowadził do swojej niewypłacalności lub istotnie zwiększył jej stopień umyślnie lub wskutek rażącego niedbalstwa zostanie przez sąd oddalony. Nie mniej jednak, nawet jeżeli konsument spełni przesłanki do oddalenia wniosku wskazane w art. 4911 ust. 2-4 ustawy Prawo upadłościowe i naprawcze sąd nie oddali wniosku, jeśli przeprowadzenie postępowania jest uzasadnione względami słuszności lub względami humanitarnymi

Do tej pory, żeby ogłosić upadłość, paradoksalnie trzeba było mieć pieniądze. Kto ich w ogóle nie posiadał, nie miał też szans na ogłoszenie upadłości. Tymczasem znowelizowane przepisy nie dyskwalifikują na wstępie konsumentów, którzy nie posiadają majątku wystarczającego na zabezpieczenie kosztów samego postępowania. Skarb Państwa poniesie te koszty. Konieczne będzie jednak ich zwrócenie w ratach w toku realizacji planu spłat. Ponadto znacznie zmniejszone zostało wynagrodzenie syndyka za jego pracę wykonaną w trakcie postępowania. Opłata od wniosku o ogłoszenie upadłości obniżona została z kolei z 200,00 zł do 30,00 zł. 

Kolejną zmianą jest skrócenie okresu, w którym upadły konsument będzie zobowiązany do dokonywania spłat na rzecz wierzycieli, a mianowicie z 5 do 3 lat. Po wykonaniu takiego planu spłaty sąd umorzy pozostałe zobowiązania konsumenta. W szczególnych przypadkach, gdy sytuacja życiowa upadłego na to wskazuje, sąd może zadecydować o umorzeniu pozostałych zobowiązań upadłego bez ustalania planu spłat.

Ważną dla niewypłacalnych konsumentów zmianą jest również możliwość zawarcia z wierzycielami układu dotyczącego zachowania prawa do domu lub mieszkania, w którym zamieszkują. W sytuacji do zawarcia układu nie dojdzie, nieruchomość musi zostać sprzedana. Znowelizowana ustawa przewiduje pozostawienie dłużnikowi środków na opłacenie czynszu za okres od 12 do  24 miesięcy według średniej ceny wynajmu mieszkań w danej okolicy tak, aby konsument mógł wynająć nowe mieszkanie.  

Ponadto, upadłość będzie możliwa nawet w sytuacji, w której dłużnik będzie miał tylko jednego wierzyciela, co obecnie nie jest możliwe.


 ZMIANA WYSOKOŚCI ODSETEK USTAWOWYCH

Data: 12.01.2015

Z dniem 23 grudnia 2014 roku zmianie uległa wysokość odsetek ustawowych. Została ona obniżona do 8% w stosunku rocznym. Poprzednio (od 15 grudnia 2008 roku) obowiązywała stawka 13%. W obecnej chwili stawka odsetek ustawowych jest równa stawce odsetek od zaległości podatkowych, która od 9 października 2014 r. wynosi również 8% rocznie. Zmiany zostały wprowadzone Rozporządzeniem Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2014 r. w sprawie wysokości odsetek ustawowych.

Od czasu ostatniej zmiany stawki odsetek ustawowych, tj. od grudnia 2008 roku, znacznie spadła wysokość rynkowych stóp procentowych a także stóp procentowych NBP. W związku z powyższym konieczne stało się dostosowanie stawki odsetek ustawowych.


 WZROST WYNAGRODZENIA MINIMALNEGO W 2015 ROKU

Data: 09.01.2015

Zgodnie z rozporządzeniem Rady Ministrów z dnia 11 września 2014 r. w sprawie wysokości minimalnego wynagrodzenia za pracę w 2015 roku, wynagrodzenie minimalne w 2015 roku wynosi 1.750 zł, a więc będzie o 70 zł wyższe od minimalnego wynagrodzenia obowiązującego w 2014 roku. Pracownik zatrudniony za minimalną pensję w 2014 roku zarabiał 1.237,20 zł netto. Natomiast po podwyżce będzie to 1.286,16 zł netto, czyli niecałe 50 zł więcej miesięcznie ,,na rękę”.


KORZYSTNA DLA PIŁKARZY I KLUBÓW INTERPRETACJA PODATKOWA

Data: 01.12.2014

Zgodnie z niedawną, korzystną interpretacją prawa podatkowego, piłkarze i trenerzy będą mogli zakładać firmy i jako przedsiębiorcy rozliczać się z fiskusem z uzyskanych przychodów. Najważniejszym skutkiem takiej zmiany będzie odprowadzanie mniejszego podatku, w tym wypadku liniowego w stałej stawce 19%, jak również możliwość korzystania z wielu odliczeń związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej. Wniosek o wydanie powyższej interpretacji został złożony przez klub Lechia Gdańsk w lipcu 2014 roku.

Więcej na ten temat można przeczytać na stronie internetowej: http://www.lechia.pl/news,5015-z-korzyscia-dla-pilkarzy-i-klubow.html


TONY ATTWOOD, JAK AUTOKRATYCZNE RZĄDY FIFA SĄ ZAGROŻONE ZE STRONY TRZECIEJ LIGI NIEMIECKIEJ

Data: 27.11.2014

W artykule o powyższym tytule Tony Attwood pisze o problemie ekwiwalentu za wyszkolenie piłkarzy. Opisywana przez autora kwestia dotyczy klubu SV Wilhelmshaven w Dolnej Saksonii i w swoim znaczeniu została przez niego porównana do słynnej sprawy Jeana-Marca Bosmana, której skutkiem było powstanie prawa Bosmana. Dla przypomnienia, prawo Bosmana jest prawem zawodnika do wolnego transferu. Każdy piłkarz – obywatel państwa członkowskiego Unii Europejskiej, w przypadku wygaśnięcia kontraktu ma prawo wolnej zmiany klubu, nieobwarowanej zapłatą odstępnego przez nowy klub. Jedynym finansowym obowiązkiem klubu, który przejmuje piłkarza, może być zapłata ekwiwalentu za wyszkolenie tego zawodnika.

Wracając do sedna, klub SV Wilhelmshaven podpisał jakiś czas temu kontrakt z 19-letnim piłkarzem Sergio Sagarzazu. Pochodzący z Argentyny zawodnik miał włoski paszport, przyjechał do Niemiec na zasadzie wolnego transferu. W ciągu 18 miesięcy rozegrał  11 meczy, a następnie wrócił do Argentyny bez żadnych opłat transferowych.

FIFA uznała, że choć nie było opłaty za transfer, powinna zostać wypłacona „rekompensata za wyszkolenie" przez klub pozyskujący zawodnika jako profesjonalistę po raz pierwszy. Zapłata ta dotyczący zawodnika, który nie ukończył 23 lat.

Sergio Sagarzazu szkolił się w dwóch klubach: River Plate i Atletico Excursionistas. Kluby te zażądały zapłaty od niemieckiej  drużyny i sprawę skierowały do FIFA. FIFA orzekła, że klub SV Wilhelmshaven powinien wypłacić im 157.500,00 euro. Kwota ta stanowi około 2/3 rocznego obrotu niemieckiego klubu. Uregulowanie jej oznaczałaby jego bankructwo.

Sprawa trafiła następnie do Trybunału Arbitrażowego do Spraw Sportu (CAS). W 2009 roku CAS stwierdził, że roszczenie argentyńskich klubów było zasadne w świetle przepisów FIFA, ignorując tym samym zarówno przepisy unijnego oraz niemieckiego prawa  o ograniczeniu handlu.

FIFA z kolei zobowiązała niemiecki związek piłkarski do odliczenia sześciu punktów klubowi SV Wilhelsmhaven, a następnie kolejnych sześć punktów w 2012 roku, być może dlatego, że klub wciąż nie uiścił opłaty. Następnie w listopadzie 2013 roku FIFA nakazała niemieckiemu związkowi dokonać degradacji SV Wilhelmshaven z tej racji, że opłata była nielegalna w prawie niemieckim. FIFA wskazała również, że w razie niedostosowania się do powyższego, konsekwencją może być kara w postaci zakazu gry reprezentacji Niemiec w mistrzostwach świata.

Aktualnie klub zwrócił się do lokalnego sądu, aby uzyskać orzeczenie, że jego degradacja jest niezgodna zarówno z prawem niemieckim jak i unijnym. Jeśli  wygra, niemiecki związek nie będzie musiał zastosować się do przepisów FIFA, co oznaczałoby przywrócenie klubu.

Pełna treść powyższego artykułu jest dostępna na stronie internetowej: http://untold-arsenal.com/archives/33518


NOWE PRZEPISY REGULUJĄCE POŚREDNICTWO PRZY TRANSFERACH PIŁKARZY

Data: 06.11.2014

W dniu 21 marca 2014 roku Komitet Wykonawczy FIFA zatwierdził nowe zasady regulujące pośrednictwo przy transferach piłkarzy. Z kolei na 64. Kongresie FIFA odbywającym się w dniach 10-11 czerwca 2014 roku w São Paulo w Brazylii, dokonano stosownych zmian w statucie Federacji, niezbędnych do wdrożenia nowego regulaminu współpracy z pośrednikami (Regulations on Working with Intermediaries), który  zastąpi obowiązujący obecnie regulamin w sprawie działalności agentów zawodników FIFA (FIFA Players’ Agents Regulations). Nowe przepisy wejdą w życie od 1 kwietnia 2015 roku, co ma dać wszystkim członkom FIFA wystarczająco dużo czasu na dostosowanie się do nowego systemu.

Przepisy wprowadzają nowe podejście oparte na koncepcji pośredników. Zmiany są wynikiem kilkuletniej dyskusji i wymiany poglądów przedstawicieli międzynarodowego środowiska piłkarskiego, w tym stowarzyszeń członkowskich, konfederacji, klubów i profesjonalnych lig piłkarskich. Podstawowym skutkiem zmian będzie zniesienie licencji menedżerskich. Światowa federacja piłkarska zapewnia jednak, że nie chodzi o deregulację zawodu, lecz o ściślejszą kontrolę nad transakcjami. Ma zostać stworzony system rejestrujący pośredników, którzy będą musieli złożyć stosowną deklarację (dotyczy zarówno osób fizycznych, jak i prawnych). Każda transakcja ma być przejrzysta, odnotowana w odpowiednim rejestrze.

Przyjęte przepisy dotyczące pośredników, z których usług korzystają zawodnicy i kluby przy zawieraniu umów,  określają następujące minimalne standardy i wymagania, do których wdrożenia i egzekwowania zobowiązani są członkowie Federacji:

- zawodnicy i kluby muszą działać z należytą starannością przy wyborze pośrednika,

- dla zachowania przejrzystości system rejestracji pośredników zostanie wprowadzony na poziomie członka Federacji, w systemie zaś rejestrowane będą wszystkie transakcje, w których pośrednik uczestniczy,

- obowiązkowa Deklaracja Pośrednika dla osób fizycznych i prawnych (w formie załączników do rozporządzeń),

- przepisy dotyczące warunków wstępnych rejestracji,

- zwiększona przejrzystość przepisów (wymagania dotyczące ujawniania informacji i publikacja finansowych aspektów transakcji z udziałem pośredników),

- wskazania dotyczące płatności dla pośredników (punkty odniesienia dla obliczenia honorarium, brak płatności, jeśli gracz jest niepełnoletni, itp.),

- przepisy dotyczące konfliktu interesów (np. ujawnienia informacji przez strony).

Więcej o procedurze zatwierdzania nowych przepisów można przeczytać m.in. na następujących stronach internetowych FIFA:

http://www.fifa.com/aboutfifa/organisation/administration/news/newsid=2301236/

http://www.fifa.com/aboutfifa/organisation/bodies/congress/news/newsid=2363136/index.html

Na stronach internetowych Federacji zamieszczona jest również pełna treść przyjętych regulacji.


SKARGA NA CZYNNOŚCI KOMORNIKA WNIESIONA DO NIEWŁAŚCIWEGO  MIEJSCOWO SĄDU

Data: 05.11.2014

Zgodnie z najnowszą Uchwałą Sądu Najwyższego z dnia 5 listopada 2014 roku w sprawie o sygn. akt: III CZP 73/14, skarga na czynność komornika wniesiona do sądu niewłaściwego miejscowo podlega przekazaniu sądowi właściwemu postanowieniem (art. 200 § 1 k.p.c.). Natomiast skargę wniesioną do sądu niewłaściwego miejscowo przed upływem przepisanego terminu uważa się za wniesioną z zachowaniem terminu.

Sąd Najwyższy odpowiedział tym samym na następujące pytania Sądu Okręgowego w W.:

1. Czy przekazanie sądowi właściwemu skargi na czynności komornika wniesionej do sądu niewłaściwego miejscowo powinno nastąpić w formie postanowienia sądu czy zarządzenia przewodniczącego?

2. Czy w przypadku przekazania skargi postanowieniem sądu do oceny zachowania terminu do jej wniesienia (art. 767 § 4 k.p.c.) znajduje zastosowanie art. 200 § 3 k.p.c?


 JANUSZ NIEMCEWICZ O POLSKIM WYMIARZE SPRAWIEDLIWOŚCI

Data: 30.11.2014

Zachęcamy do przeczytania wywiadu z Januszem Niemcewiczem – byłym katowickim sędzią, potem adwokatem broniącym m.in. działaczy opozycji, posłem na Sejm II kadencji, wiceministrem sprawiedliwości, sędzią Trybunału Konstytucyjnego, natomiast obecnie Członkiem Państwowej Komisji Wyborczej oraz wykładowcą uczącym aplikantów Okręgowej Rady Adwokackiej w Katowicach.

Bazując na swoim olbrzymim doświadczeniu zawodowym i życiowym Janusz Niemcewicz w ciekawy sposób opowiada o kondycji polskiego wymiaru sprawiedliwości, wskazując jednocześnie, że to nie wymiar sprawiedliwości pogrążony jest w kryzysie, ale mamy obecnie do czynienia z kryzysem prawa i prawników, który swoje początki bierze już na etapie szkolenia akademickiego, a nawet szkolnictwa średniego.

Janusz Niemcewicz w szczególności źle ocenia fakt istnienia w Polsce zbyt wielu wydziałów prawa, co jego zdaniem prowadzi do obniżenia średniego poziomu absolwentów. Ponadto niekorzystny wpływ na dalszą pracę prawników, zwłaszcza na stosowanie rozumowań prawniczych, ma według niego źle nauczana logika. Zauważa także marginalizację przedmiotów historyczno-prawnych i prawa rzymskiego na studiach, co jego zdaniem również skutkuje problemami z dobrą interpretacją przepisów prawa, ponieważ: „jeśli ktoś widzi przepis, a nie dostrzega całego systemu, w którym on funkcjonuje, jest co najwyżej sprawnym technikiem prawa, ale nie prawnikiem”.

Sporą uwagę poświęca też rozważaniom na temat konsekwencji wydawania przez sądy złych wyroków oraz mówi o przyczynach takiego stanu rzeczy i o rozwiązaniach, które jego zdaniem mogłyby istniejącą sytuację poprawić. Szczególną uwagę zwraca na brak doświadczenia sędziów, popierając jednocześnie postulat wprowadzenia takich zmian, aby sędziami mogły zostać osoby wykonujące wcześniej zawody takie jak np. prokurator, adwokat, radca prawny, posiadające już spore doświadczenie zarówno na płaszczyźnie zawodowej jaki też i życiowej.

W wywiadzie Janusz Niemcewicz dzieli się również swoimi przemyśleniami na temat samego procesu tworzenia prawa, który także boryka się z wieloma problemami.

Wywiad został opublikowany w „Dużym Formacie” – dodatku do Gazety Wyborczej. Pełna treść wywiadu dostępna jest również na stronie:

http://wyborcza.pl/duzyformat/1,141114,16844947,Janusz_Niemcewicz__Sadza_nas_technicy_prawa.html 


ZWYCIĘZCY KONKURSU „PROFESJONALIŚCI FORBESA 2014”

Data: 25.09.2014

Po raz kolejny redakcja miesięcznika „Forbes” przeprowadziła konkurs „Profesjonalisti Forbesa 2014”. Redakcja wcześniej zwróciła się do organizacji skupiających przedstawicieli wolnych zawodów w każdym regionie objętym konkursem o wytypowanie wybitnych specjalistów w danej profesji, cieszących się szacunkiem w branży jak również uważanych za prawdziwych ambasadorów swojego zawodu.

Celem konkursu było więc wyłonienie ambasadorów pięciu kategorii zawodowych, którzy:

- wyróżniają się szczególnie w swojej działalności zawodowej i społecznej,

- cieszą się nieposzlakowaną opinią w swojej społeczności lokalnej, 

- działają aktywne na rzecz społeczności lokalnych,

- wspierają działania charytatywne, społeczne, kulturalne etc.

Kandydatów wyłoniono w pięciu grupach zawodowych: adwokaci, radcy prawni, artyści, architekci, lekarze. Konkurs dotyczył województw: dolnośląskiego, małopolskiego, mazowieckiego, pomorskiego oraz wielkopolskiego. O wyłonieniu laureatów konkursu zdecydowała liczba głosów otrzymanych od czytelników.

Poniżej przedstawieni zostali zwycięzcy konkursu „Profesjonaliści Forbesa 2014” w kategoriach: radcy prawni oraz adwokaci.

Radcy prawni:

-Dolny Śląsk: dr Agnieszka Łuszpak-Zając
-Małopolska: Agata Adamczyk
-Mazowsze: dr Radosław Kwaśnicki
-Pomorze: dr Marek Koenner
-Wielkopolska: Krzysztof Kola 

Adwokaci:

-Dolny Śląsk: Andrzej Grabiński
-Małopolska: Andrzej Zacharzewski
-Mazowsze: Mikołaj Pietrzak
-Pomorze: Tomasz Snarski
-Wielkopolska: prof. Maciej Mataczyński 

Z przyjemnością informujemy, iż III miejsce w kategorii "RADCA PRAWNY w woj. małopolskim" zajął Mecenas Maciej Bałaziński.

Zwycięzcy pozostałych kategorii wymienieni zostali na stronie:: http://www.forbes.pl/wybierz-profesjonaliste-forbesa-2014,artykuly,180018,1,1.html

Pełna lista laureatów, sylwetki zwycięzców i analiza sytuacji w poszczególnych branżach zostały natomiast opublikowane w najnowszym, październikowym numerze miesięcznika „Forbes”.


NOWELIZACJA USTAWY O CIT i PIT PODPISANA PRZEZ PREZYDENTA

Data: 17.09.2014

Prezydent Bronisław Komorowski podpisał nowelizację ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych (CIT) i ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych (PIT).  Nowe przepisy odnoszą się przede wszystkim do zasad i warunków opodatkowania dochodów zagranicznych spółek kontrolowanych, zaś głównym celem nowelizacji jest ukrócenie wyprowadzanie przez firmy zysków do rajów podatkowych. Istotą noweli jest uwzględnienie w dodatkowym zeznaniu podatkowym dochodów zagranicznych kontrolowanych spółek (spółek – córek) i opodatkowanie ich podatkiem w wysokości 19 %.

Kancelaria Prezydenta podała, że zmiana przepisów ma służyć realizacji dwóch podstawowych celów. Pierwszym z nich jest „uszczelnienie systemu podatkowego oraz zwalczanie szkodliwej konkurencji ze strony rajów podatkowych oraz przeciwdziałanie odraczaniu lub unikaniu opodatkowania przy wykorzystaniu mechanizmu przesuwania dochodów do spółek zależnych zlokalizowanych w krajach o preferencyjnych systemach podatkowych". Cel ten przełożył się na wprowadzenie do ustaw o CIT I PIT regulacji dotyczących opodatkowania zagranicznych spółek kontrolowanych (ang. Controlled Foreign Corporation, CFC). 

Natomiast drugim z założonych celów jest „doprecyzowanie tych spośród obowiązujących regulacji, które budzą wątpliwości interpretacyjne w praktyce, co w ocenie projektodawców powinno przyczynić się do zwiększenia pewności prawa oraz ograniczenia biurokracji". 

Nowe przepisy przewidują, że dochody z CFC będą opodatkowane w Polsce, jeśli krajowa firma będzie miała w podmiocie zagranicznym ponad 25 % udziałów. Jednakże zasada ta znajdzie zastosowanie pod warunkiem, że podatek za granicą będzie niższy o co najmniej 25 % niż w Polsce, zaś spółka nie będzie prowadziła tam rzeczywistej działalności. 

Zgodnie z nowelą, za CFC uznany będzie ponadto każdy podmiot położony w państwie wymienionym w wykazie krajów i terytoriów stosujących szkodliwą konkurencję podatkową, który to wykaz znajdzie się w rozporządzeniu ministra finansów. Ponadto za spółki tego typu będą uznawane także podmioty położone w państwie, z którym Polska nie wymienia informacji podatkowych. Natomiast nowe przepisy nie znajdą zastosowania wobec podatników kontrolujących zagraniczne spółki położone w państwach UE oraz należących do Europejskiego Obszaru Gospodarczego (EOG), ale tylko wtedy, gdy będą one tam prowadziły rzeczywistą działalność gospodarczą.

Nowelizacja zawiera również zmianę odnoszącą się też do dywidend.  Wyłącza ona możliwość zastosowania zwolnienia z podatku CIT dywidend czy wypłat z zysku, jeśli w państwie, w którym działa spółka wypłacająca dywidendę (tzw. państwie źródła) nie podlegają one opodatkowaniu. 

Zmienią się także zasady opodatkowania świadczeń otrzymywanych przez klientów banku (tzw. cashback). Mają one być opodatkowane ryczałtowanym podatkiem dochodowym od osób fizycznych (a nie jak obecnie - według skali podatkowej), co ma uprościć pobór podatku. 

Patrz: Ustawa z dnia 29 sierpnia 2014 r. o zmianie ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych, ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych oraz niektórych innych ustaw


FUNDACJA. KORZYŚCI PODATKOWE

Data: 2.09.2014

Zgodnie z art. 1 Ustawy z dnia 6 kwietnia 1984 r. o fundacjach, fundacja może zostać ustanowiona dla realizacji zgodnych z podstawowymi interesami RP, celów społecznie lub gospodarczo użytecznych, w szczególności takich jak: ochrona zdrowia, rozwój gospodarki i nauki, oświata i wychowanie, kultura i sztuka, opieka i pomoc społeczna, ochrona środowiska oraz opieka nad zabytkami.

W zamian za realizowanie takich celów, fundacje korzystają z przewidzianych przez ustawodawcę przywilejów podatkowych.

Przywileje te można podzielić na dwie grupy:

     I.        Zwolnienia i ulgi w zakresie opodatkowania samej fundacji

1.     Zwolnienie od podatku dochodowego od osób prawnych - Ustawa o podatku dochodowym od osób prawnych (dalej: „ustawa o CIT”).

a)    Zwolnienie dotyczy wszelkich dochodów fundacji wydatkowanych w sposób określony w ustawie. Zgodnie z art. 17 ust. 1 pkt 4 ustawy o CIT wolne od podatku są dochody podatników, których celem statutowym jest działalność naukowa, naukowo-techniczna, oświatowa, w tym również polegająca na kształceniu studentów kulturalna, w zakresie kultury fizycznej i sportu, ochrony środowiska i wspierania inicjatyw społecznych na rzecz budowy dróg i sieci telekomunikacyjnej na wsi oraz zaopatrzenia wsi w wodę, dobroczynności, ochrony zdrowia i pomocy społecznej, rehabilitacji zawodowej i społecznej inwalidów oraz kultu religijnego – w części, w jakiej uzyskany dochód przeznaczony zostanie następnie na te cele.

b)    Za zwolnione z podatku, ustawa uznaje również wydatkowanie przez fundację pozyskanych środków na zakup środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych służących bezpośrednio realizacji tych celów oraz na opłacenie podatków niestanowiących kosztów uzyskania przychodów (art. 17 ust. 1b ustawy o CIT).

c)     Zwolnione z podatku są również środki pieniężne, które zostaną „zainwestowane” w określone w ustawie papiery wartościowe (art. 17 ust. 1e ustawy o CIT).

d)    Zwolnienie z podatku dochodowego od osób prawnych nie jest uzależnione od posiadania przez fundację statusu organizacji pożytku publicznego.

2.     Zwolnienie od podatku od spadków i darowizn – Ustawa o fundacjach

a)    Ustawa o fundacjach w art. 16 przewiduje, iż nabycie przez fundację w drodze spadku, zapisu lub darowizny pieniędzy lub innych rzeczy ruchomych albo praw majątkowych jest wolne od podatku od spadku i darowizn.

b)    Zwolnienie to również nie jest uzależnione od posiadania przez fundację statusu organizacji pożytku publicznego.

3.     Zwolnienie od podatków i opłat lokalnych – Ustawa o podatkach i opłatach lokalnych (dalej: „u.p.o.l.”)

a)    Na mocy ustawy o podatkach i opłatach lokalnych zwolnione od podatku są te nieruchomości lub ich części, które zostają zajęte na prowadzenie nieodpłatnej działalności statutowej (art. 7 ust. 1 pkt 14 u.p.o.l.). W przypadku zaś gdy fundacja prowadzić będzie działalność odpłatną, rady gmin zobowiązane są do zastosowania preferencyjnych maksymalnych stawek nieprzekraczających (w 2014 roku) 0,46 zł za 1m2 powierzchni w przypadku gruntu oraz 7,73 zł za 1m2 powierzchni użytkowej w przypadku budynku lub jego części (art. 5 ust. 1 pkt 1 lit. c oraz art. 5 ust. 1 pkt 2 lit. e u.p.o.l. oraz Obwieszczenie Ministra Finansów z dnia 7 sierpnia 2013 roku w sprawie górnych granic stawek kwotowych podatków i opłat lokalnych w 2014 r.).

b)    Zwolnienie to dotyczy jednak tylko tych fundacji, które posiadają status organizacji pożytku publicznego.

4.     Zwolnienie od podatku od czynności cywilnoprawnych – Ustawa  o podatku od czynności cywilnoprawnych  

W ustawie tej przewidziano zwolnienie od podatku organizacji pożytku publicznego, jeżeli dokonają czynności cywilnoprawnych wyłącznie w związku z nieodpłatną działalnością pożytku publicznego w rozumieniu przepisów o działalności pożytku publicznego i o wolontariacie (art. 8 pkt 2a w/w ustawy).

5.     Zwolnienie od opłaty skarbowej – Ustawa o opłacie skarbowej

Przepisy ustawy o opłacie skarbowej wprowadziły zwolnienie fundacji z obowiązku jej uiszczenia, jeżeli ta, będąc organizacją pożytku publicznego, dokonuje zgłoszenia lub składają wniosek o dokonanie czynności urzędowej albo wniosek o wydanie zaświadczenia lub zezwolenia – wyłącznie w związku z nieodpłatną działalnością pożytku publicznego w rozumieniu przepisów o działalności pożytku publicznego i o wolontariacie.

6.     Podsumowanie

Zwolnienie z podatku dochodowego fundacji nie jest bezwarunkowe. Ważne jest, aby fundacja przeznaczyła i wydatkowała takie środki na określone w przepisach cele. W przypadku spadku czy darowizny nie przewidziano takiego dodatkowego ograniczenia. Nie oznacza to jednak przyzwolenia na swobodne dysponowanie przez fundację majątkiem. Działania te ograniczone są, co do zasady, celami, o których mowa w art. 1 ustawy o fundacjach (tj. w szczególności takimi jak: ochrona zdrowia, rozwój gospodarki i nauki, oświata i wychowanie, kultura i sztuka, opieka i pomoc społeczna, ochrona środowiska oraz opieka nad zabytkami).

    II.        Przywileje dotyczące darczyńców, którzy wspierając działalność fundacji, korzystają z preferencji w zakresie ich obowiązków podatkowych

Przepisy podatkowe przewidują tutaj dwie podstawowe preferencje podatkowe. Polegają one:

1.     na odliczeniu darowizny od dochodu będącego podstawą opodatkowania albo

2.     w odniesieniu do osoby fizycznej – na pomniejszeniu należnego podatku o kwotę wpłaty dokonanej na rzecz takiej organizacji (1 % na rzecz organizacji pożytku publicznego).

Odliczenie od dochodu dotyczy zarówno osób fizycznych jak i osób prawnych. Ma ono zastosowanie przy darowiznach rzeczowych i pieniężnych. Ograniczone jest jednakże limitami, do jakich darowizna będzie mogła pomniejszyć podstawę opodatkowania (6 % dochodu w przypadku osób fizycznych – art. 26 pkt 9 lit. a ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych oraz 10 % w przypadku osób prawnych – art. 18 ust. 1 pkt 1 ustawy o CIT).

Zgodnie z w/w ustawami, darowizna powinna nastąpić na cele określone w ustawie o działalności pożytku publicznego, a ponadto winna być dokonana jedynie na rzecz określonych organizacji.


posiadanie przez fundację Statusu organizacji pożytku publicznego i wynikające z tego tytułu korzyŚci

Data: 01.09.2014

1.     Organizacja pożytku publicznego to organizacja, która posiada nadany przez Krajowy Rejestr Sądowy (KRS) prawny status pożytku publicznego. O uzyskanie tego statusu mają prawo ubiegać się (z pewnymi ograniczeniami): organizacje pozarządowe, czyli stowarzyszenia i fundacje oraz tzw. organizacje kościelne i tzw. spółki non-profit (niedziałające dla zysku), w tym kluby sportowe.

2.     Status organizacji pożytku publicznego (OPP) wprowadzony został ustawą  działalności pożytku publicznego i o wolontariacie. Jego założeniem jest zasada, że w zamian za pewne przywileje, np. możliwość uzyskania 1% podatku osób prywatnych, organizacje pożytku publicznego zobowiązane są do przestrzegania bardziej rygorystycznych zasad (związanych z przejrzystością działań) niż ogół organizacji pozarządowych.

3.     Status OPP uzyskuje się na wniosek, skierowany do KRS. Sąd sprawdza, czy zostały spełnione wszystkie warunki, które są ustawowo stawiane organizacji ubiegającej się o status OPP i wydaje decyzję.

4.     W celu uzyskania statusu pożytku publicznego należy:

a)    prowadzić działalność (tzw. działalność pożytku publicznego) w określonym ustawowo zakresie (w tzw. sferze pożytku publicznego, o której mowa w art. 4 ust. 1 ustawy o działalności pożytku publicznego i o wolontariacie),

b)    działalność tę prowadzić nieprzerwanie przez co najmniej 2 lata,

c)     prowadzić działania skierowane do szerokiego kręgu odbiorców lub grup o trudnej sytuacji materialnej lub życiowej,

d)    nadwyżkę przychodów nad kosztami przeznaczać na prowadzoną działalność pożytku publicznego,

e)    w przypadku prowadzenia działalności gospodarczej – należy zadbać, by miała ona charakter dodatkowy,

f)     mieć kolegialny organ kontroli lub nadzoru, np. komisję rewizyjną (niezależny od zarządu), którego członkowie spełniają szereg kryteriów, w tym m.in. o niekaralności i braku związków z członkami zarządu),

g)    mieć zarząd (organ zarządzający), którego członkowie nie byli karani,

h)    umieścić w statucie zapisy chroniące majątek organizacji (m.in. zakaz udzielania pożyczek członkom, członkom władz, pracownikom i ich bliskim) oraz zapisy dotyczące zakupów towarów i usług od osób związanych z organizacją.

5.     Fundacja, aby posiadać status OPP musi więc spełniać wszystkie określone wymogi (np. działać już 2 lata i w określonym ustawowo zakresie) oraz uzyskać potwierdzenie tego faktu w Krajowym Rejestrze Sądowym (KRS).

6.     Korzyści wynikające z posiadania przez fundację statusu OPP są następujące:

a)    prawo do otrzymywania 1% podatku dochodowego odprowadzanego przez osoby prywatne, jeśli fundacja znajdzie się w bazie internetowej – tzw. wykazie organizacji pożytku publicznego (baza jest „zamykana” 30 listopada każdego roku – po tym terminie nowo zarejestrowane organizacje nie zostaną już wpisane do bazy w danym roku).

b)    zwolnienie z podatku dochodowego, podatku od nieruchomości, opłat skarbowych, podatku od czynności cywilnoprawnych, opłat sądowych, podatku VAT od żywności przekazanej przez jej producenta, a także przy sprzedaży towarów nieobjętych podatkiem akcyzowym oraz takich, które organizacja dostała jako darowiznę rzeczową podczas zbiórki publicznej lub zakupiła za pieniądze zebrane podczas zbiórki publicznej (w zakresie prowadzonej działalności pożytku publicznego),

c)     prawo do użytkowania państwowych lub samorządowych nieruchomości na preferencyjnych warunkach,

d)    możliwość angażowania do zbiórek publicznych małoletnich wolontariuszy,

e)    możliwość zatrudniania osoby, skierowanych do odbycia służby zastępczej,

f)     prawo do nieodpłatnego informowania przez radio i telewizję publiczną o działalności.


 PRACE NAD ZMIANĄ ORDYNACJI PODATKOWEJ

Data: 25.08.2014

Ministerstwo finansów podjęło prace nad zmianą Ordynacji podatkowej. Zgodnie z założeniami, nowelizacja prowadzić ma przede wszystkim do uproszczenia i zracjonalizowanie procedur podatkowych. Najważniejsze z proponowanych zmian to:

- wydawanie ogólnych interpretacji podatkowych zamiast powielania interpretacji indywidualnych, co ma rozwiązać problem nadmiaru i niejednolitości interpretacji indywidualnych, jak również przyspieszyć procedurę sporządzenia takiej interpretacji. W obecnej chwili interpretacja szczegółowa chroni tylko podmiot, który ją uzyskał. Ogólna interpretacja ma mieć szerszy wymiar. Zmiana ta ma doprowadzić do sytuacji, w której tam gdzie pojawią się problemy interpretacyjne i powielają się indywidualne zapytania, będą wydawane interpretację ogólne, a kolejni pytający będą odsyłani do tej interpretacji;

- wprowadzenie prawa do zapłaty podatku w imieniu podatnika; członek rodziny będzie mógł wpłacić każdą kwotę, natomiast osoby niespokrewnione kwotę do 1000 zł;

- umożliwienie posługiwania się w urzędach skarbowych kartą płatniczą;

- umożliwienie składania drogą elektroniczną pełnomocnictw ogólnych w postępowaniu podatkowym,

- zmiany w sposobie doręczania pism – wprowadzona została opcja wskazania do korespondencji adresu innego niż adres zamieszkania, doręczenia pism na skrytkę pocztową oraz bezpośrednio pełnomocnikom zawodowym;

- zróżnicowanie odsetek od zaległości podatkowych - jeżeli podatnik w ciągu pół roku od złożenia deklaracji podatkowej z własnej inicjatywy złoży korektę, będzie miał o połowę obniżone odsetki;

- powiększone (podwojone) odsetki w przypadku ujawnienia przez urząd dużego uszczuplenia należności podatkowej w podatku VAT i akcyzie.

Ponadto zmiany mają przyczynić się do poprawy przeprowadzanie kontroli skarbowych, dzięki informatyzacji. Ministerstwo finansów chce bowiem, by programy finansowo-księgowe podatników miały funkcję sporządzania raportów kontrolnych w jednolitym formacie. Taki raporty byłyby przekazywane na żądanie organu kontrolnego w formie elektronicznej. Ma to przynieść efekty w postaci krótszej, tańszej, nieinwazyjnej kontroli oraz szybszej i efektywniejszej analizy danych. Ministerstwo przewiduje, że informatycznymi kontrolami duzi przedsiębiorcy byliby objęci od 2016 r., a mali i średni - od 2018 r.

Zgodnie z projektem otwarty ma zostać również  Rejestr Zastawów Skarbowych, zawierający informacje o zabezpieczeniach na ruchomościach i zbywalnych prawach majątkowych, który będzie dostępny nieodpłatnie dla każdego, przez Internet, z możliwością wykonania własnego wydruku. Natomiast formalny wypis z Rejestru pozostanie tak jak dotychczas płatny.

Ministerstwo przewiduje, że nowelizacja Ordynacji podatkowej wejdzie w życie w czerwcu 2015 r. 


NIEKORZYSTNY DLA LEGII WYROK CAS

Data: 19.08.2014

W dniu wczorajszym, tj. 18 sierpnia br. Trybunał Arbitrażowy ds. Sportu (CAS) odrzucił wniosek Legii Warszawa o warunkowe dopuszczenie do czwartej rundy eliminacji Ligi Mistrzów. Postępowanie odwoławcze będzie kontynuowane. Jeżeli CAS przyzna rację mistrzom Polski, UEFA wypłaci klubowi odszkodowanie.

Trybunał Arbitrażowy ds. Sportu (CAS) odrzucił wniosek Legii Warszawa S.A. o zastosowanie środków tymczasowych na czas trwania apelacji przeciwko decyzji UEFA Appeals Body podjętej 13 sierpnia 2014. Warszawski zespół złożył apelację do organu odwoławczego UEFA, który jednak 14 sierpnia podtrzymał werdykt pierwszej instancji. W tej sytuacji Legii pozostało tylko zwrócenie się do CAS. Wydana w poniedziałek decyzja dotyczyła jedynie zawieszenia dyskwalifikacji Legii do czasu ogłoszenia werdyktu przez CAS. UEFA nie wyraziła zgody na zastosowanie trybu przyspieszonego, w związku z czym ostateczne rozstrzygnięcie zapadnie w ciągu trzech miesięcy. Mistrzowie Polski domagają się finansowej rekompensaty od UEFA oraz cofnięcia kar dla klubu i Bartosza Bereszyńskiego.

Przypomnijmy, że w obu meczach trzeciej rundy eliminacji Ligi Mistrzów Legia Warszawa pokonała Celtic Glasgow: 4:1 w Warszawie i 2:0 w Edynburgu oraz wywalczyła pewny awans. Następnie szkocki klub złożył do UEFA wniosek o ukaranie Polaków walkowerem w związku z występem nieuprawnionego zawodnika, Bartosza Bereszyńskiego, który jego zdaniem nie odbył kary zawieszenia na trzy mecze za czerwoną kartkę z poprzedniego sezonu Ligi Europejskiej. UEFA przychyliła się do wniosku Celticu i zweryfikowała wynik rewanżu jako walkower 3:0 dla Szkotów, co sprawiło, że to oni awansowali do kolejnej rundy.

Klub z Warszawy odwołując się od decyzji UEFA argumentował, że Bereszyński nie zagrał w pierwszym meczu z mistrzem Szkocji oraz w dwumeczu poprzedniej rundy z Saint Patrick's Athletic. Zawodnik nie był jednakże zgłoszony oficjalnie do tych meczów, dlatego też nie zaliczono mu ich na poczet kary.


KARA GRZYWNY ZA KAŻDE ODDALENIE SIĘ PODRÓŻNEGO Z MIEJSCA KONTROLI BILETÓW NIEZGODNA Z KONSTYTUCJĄ

Data: 30.07.2014

W wyroku z dnia 28 lipca 2014 roku Trybunału Konstytucyjny wypowiedział się w sprawie karania zachowania podróżnego, który w czasie kontroli biletów nie pozostał w miejscu przeprowadzenia kontroli do czasu przybycia Policji lub innych organów porządkowych. Trybunał uznał, iż kara grzywny za każde – bez względu na okoliczności − oddalenie się podróżnego z miejsca kontroli biletów przed przybyciem Policji jest niezgodna z konstytucją

Trybunał Konstytucyjny rozpoznał wniosek Prokuratora Generalnego dotyczący prawa przewozowego i zagrożenia karą zachowania podróżnego, który w czasie kontroli biletów nie pozostał w miejscu przeprowadzenia kontroli do czasu przybycia Policji lub innych organów porządkowych. Trybunał Konstytucyjny orzekł, że art. 87b ustawy z dnia 15 listopada 1984 r. – Prawo przewozowe, który stanowił, że karze grzywny podlega każdy podróżny, który w czasie kontroli biletów nie pozostał w miejscu przeprowadzania kontroli do czasu przybycia Policji jest niezgodny z art. 41 ust. 1 w związku z art. 31 ust. 3 konstytucji.

Trybunał Konstytucyjny uznał ten przepis za sprzeczny z konstytucją, ponieważ może wymuszać na podróżnych podporządkowanie się nawet arbitralnym, bezzasadnym i nieadekwatnym do zaistniałych sytuacji poleceniom kontrolerów. Trybunał Konstytucyjny stwierdził, że „jazda na gapę” nie jest zjawiskiem ani nowym, ani rzadkim i zrozumiałe jest dążenie ustawodawcy do jego ograniczenia. Kontrolerzy biletów mają więc między innymi prawo do ujęcia (choć bez stosowania środków przymusu bezpośredniego!) i oddania w ręce Policji podróżnego, który po pierwsze nie ma ważnego biletu, po drugie odmówił zapłacenia należności i po trzecie nie pozwala się wylegitymować; ujęty podróżny ma obowiązek pozostać w miejscu kontroli do czasu przybycia Policji. Choć ujęcie podróżnego dopuszczalne jest tylko we wskazanych okolicznościach, to − na mocy kwestionowanego przepisu − ukaranie podróżnego grzywną jest możliwe w każdym wypadku oddalenia się przez niego z miejsca kontroli, nawet gdy wydane przez kontrolera polecenie było arbitralne i bezzasadne. Ustawodawca pośrednio poszerzył możliwość ujęcia podróżnego, czyniąc je dopuszczalnym w każdych okolicznościach, a nie tylko wtedy, gdy podróżny nie ma biletu, nie uiszcza należności i nie pozwala się wylegitymować. Na podstawie tak ogólnie sformułowanego przepisu, grzywną mogą więc być karani podróżni bezpodstawnie ujęci przez kontrolerów, a więc nawet ci, którzy nie naruszyli obowiązującego prawa.

Karanie grzywną za każde niepodporządkowanie się poleceniu kontrolera co do pozostania w miejscu kontroli nieproporcjonalnie ogranicza wolność osobistą obywateli i rodzi niebezpieczeństwo nadużywania przez kontrolerów uprawnień i ich wykorzystywania w celach innych niż ochrona praw majątkowych przewoźników.

Patrz: Wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 28.07.2014 roku (sygn. akt: K 16/12)


TOLEROWANIE PRZEZ PRACODAWCĘ NIEBEZPIECZNYCH METOD PRACY PRZESĄDZA O JEGO WINIE

Data: 28.07.2014

W jednym z niedawnych wyroków Sąd Apelacyjny w Szczecinie stwierdził, że zaniedbanie obowiązku zapewnienia pracownikom bezpiecznego stanowiska pracy uzasadnia odpowiedzialność pracodawcy na zasadzie winy. Tolerowanie niewłaściwych, zagrażających bezpieczeństwu metod pracy uzasadnia uznanie winy zakładu pracy, jeżeli wskutek stosowania tych metod nastąpi wypadek. Niniejsze rozstrzygnięcie zapadło w sprawie dotyczącej zapłaty odszkodowania i zadośćuczynienia w związku z śmiertelnym wypadkiem przy pracy pracownia zatrudnionego w jednostce wojskowej na stanowisku palacza. Poszkodowany zmarł podczas czyszczenia kanałów spalinowych w zakładowej kotłowni wskutek zatrucia czadem. W toku postępowania sądowego ustalono, iż przyczyną tego zdarzenia były uchybienia organizacyjne i techniczne a dokładnie wadliwa wentylacja grawitacyjna w kotłowni, niezapoznanie pracownika z wynikami oceny ryzyka zawodowego, niewłaściwie opracowana instrukcja bhp przy obsłudze kotła jak również dopuszczenie pracownika do wykonywania pracy bez wymaganej obecności drugiej osoby.

Jednostka wojskowa zanegowała swoją odpowiedzialność za zaistniałe zdarzenie argumentując, że bezpośrednią przyczyną wypadku były niewłaściwe metody pracy palacza - niedomknięcie drzwiczek popielnika przy czyszczeniu kanałów spalinowych oraz odkrycie jednocześnie dwóch przykrywek kanałów spalinowych, natomiast pozostałe uchybienia w zakresie bhp nie pozostawały w bezpośrednim związku przyczynowym ze śmiercią pracownika.

Sąd I instancji stanął na stanowisku, że pracodawca dopuścił się wykroczeniom przeciwko zasadom bhp - nie przeszkolił pracownika, wydał mu polecenie pracy w kotłowni z niesprawną wentylacją i nie zapewnił obecności asekurującego współpracownika. Okoliczności te uzasadniły wniosek, że gdyby zmarły pracownik wiedział, jakie zagrożenie wiąże się z czyszczeniem kotła, a przede wszystkim gdyby asekurowała go inna osoba, nie doszłoby do zgonu. Według sądu pracownik przyczynił się w 50% do wypadku, co skutkowało proporcjonalnym obniżeniem zasądzonego krewnym zmarłego zadośćuczynienia.

Stanowisko to potwierdził Sąd Apelacyjny. Zdaniem sądu, w analizowanych stanie faktycznym nie można stwierdzić, iż tylko jedna ze stron sporu ponosi za wypadek całkowitą odpowiedzialność. Wypadek był bowiem konsekwencją nie tylko czynnika ludzkiego, lecz także źle działającego systemu wentylacji i zabezpieczenia miejsca pracy w kotłowni. Sąd przypomniał jednocześnie, że w myśl art. 207 § 1 ustawy z dnia 26 czerwca 1974 r. – Kodeks pracy (tekst jedn.: Dz. U. z 1998 r. Nr 21, poz. 94 z późn. zm.) – dalej k.p. pracodawca ponosi odpowiedzialność za stan bezpieczeństwa i higieny pracy w zakładzie pracy. Na zakres odpowiedzialności pracodawcy nie wpływają obowiązki pracowników w dziedzinie bhp oraz powierzenie wykonywania zadań służby bhp specjalistom spoza zakładu pracy. Pracodawca jest obowiązany chronić zdrowie i życie pracowników przez zapewnienie bezpiecznych i higienicznych warunków pracy przy odpowiednim wykorzystaniu osiągnięć nauki i techniki.

Patrz: Wyrok Sądu Apelacyjnego w Szczecinie z dnia 27.02.2014 roku (sygn. akt: III APa 14/13)


CZŁONEK ZARZĄDU MOŻE BYĆ PEŁNOMOCNIKIEM DO CZYNNOŚCI OKREŚLONEGO RODZAJU GDY UMOWA SPÓŁKI PRZEWIDUJE REPREZENTACJĘ ŁĄCZNĄ

Data: 24.07.2014

Uchwałą z dnia 24 kwietnia 2014 roku (sygn. akt: III CZP 17/14) Sąd Najwyższy potwierdził, że członek zarządu spółki z ograniczoną odpowiedzialnością, uprawniony według umowy spółki do jej reprezentowania łącznie z drugim członkiem zarządu, może być ustanowiony pełnomocnikiem do czynności określonego rodzaju przez zarząd tej spółki.

W niniejszej sprawie Sąd Najwyższy odpowiadał na pytanie prawne Sądu Okręgowego w Warszawie. Sprawa ta dotyczyła ważności pełnomocnictwa udzielonego przez spółkę członkowi zarządu do celów zawarcia umowy najmu. Natomiast w umowie spółki przewidziano reprezentację łączną przez dwóch członków zarządu. Druga strona umowy najmu zakwestionowała ważność tak udzielonego pełnomocnictwa. Z kolei sąd I instancji, który rozpatrywał sprawę przychylił się do stanowiska kontrahenta oraz stwierdził, że jeżeli w spółce obowiązuje zasada reprezentacji łącznej, niedopuszczalne jest ustanowienie członka zarządu jej pełnomocnikiem.

Należy zauważyć, iż Kodeks spółek handlowych nie wprowadza w tym zakresie wyraźnego zakazu, jak również z drugiej strony nie wskazuje wprost na taką możliwość. Natomiast w doktrynie pojawiało się często stanowisko, że takie powołanie członka zarządu do bycia pełnomocnikiem powoduje obejście zasad reprezentacji, a zatem i obejście prawa. W takiej sytuacji należałoby uznać, że pełnomocnictwo udzielone członkowi zarządu jest nieważne, co oczywiście niesie za sobą znaczące skutki prawne.

Jednakże obecne odmienne stanowisko Sądu Najwyższego w tej sprawie jednoznacznie potwierdza, że nawet jeżeli umowa spółki przewiduje reprezentację łączną, to członek zarządu może zostać ustanowiony pełnomocnikiem spółki do określonego rodzaju czynności.

Patrz: uchwała Sądu Najwyższego z dnia 24.04.2014 r. (sygn. akt: III CZP 17/14)


WYPOWIEDZENIE UMOWY ZLECENIA, W KTÓREJ PRZEWIDZIANO TERMIN WYPOWIEDZENIA

Data: 21.07.2014

Wypowiedzenie umowy zlecenia jest uregulowane w art. 746 k.c. Wynika z niego, że co do zasady zleceniodawca może wypowiedzieć zlecenie w każdym czasie. Jednakże wtedy powinien on zwrócić zleceniobiorcy wydatki, które ten poczynił w celu należytego wykonania zlecenia; w razie odpłatnego zlecenia obowiązany jest uiścić przyjmującemu zlecenie część wynagrodzenia odpowiadającą jego dotychczasowym czynnościom, a jeżeli wypowiedzenie nastąpiło bez ważnego powodu, powinien także naprawić szkodę. Istotnym jest że, art. 746 K.c. odnosi się zarówno do umów na czas nieoznaczony, jak i do umów na czas oznaczony. Z kolei zleceniobiorca może wypowiedzieć umowę zlecenia w każdym czasie. Jednakże gdy zlecenie jest odpłatne, a wypowiedzenie nastąpiło bez ważnego powodu, zleceniobiorca jest odpowiedzialny za szkodę.

Możliwość wypowiedzenia umowy można jednak ograniczyć. W umowie, można np.:

a) wyłączyć w odniesieniu do jednej lub obu stron uprawnienie do wypowiedzenia umowy z innych powodów aniżeli ważne,

b) wprowadzić termin jej wypowiedzenia.

Umowa zlecenia (co potwierdza Sąd Najwyższy w wyroku z dnia 14 maja 2002 r., sygn. akt V CKN 1030/00) może być rozwiązana w trojaki sposób:

a) jeżeli umowa nie stanowi inaczej, można ją wypowiedzieć w każdym czasie, a więc ze skutkiem natychmiastowym (art. 746 § 1 i 2 zdanie pierwsze k.c.),

b) za wypowiedzeniem, jeżeli taką możliwość przewidziano w umowie - w takiej sytuacji strony zrzekają się możliwości wypowiedzenia umowy w każdym czasie,

c) nawet jeżeli umowa określa terminy wypowiedzenia, można ją wypowiedzieć w każdym czasie, a więc ze skutkiem natychmiastowym - jednak tylko wtedy, jeżeli istnieją ku temu ważne powody; takiego uprawnienia w umowie nie można się z góry zrzec (art. 746 § 3 k.c.).

W sytuacji określonej w punkcie a) i c) wypowiadający zlecenie ponosi odpowiedzialność odszkodowawczą, jeżeli wypowiedzenie nastąpiło bez ważnego powodu (art. 746 § 1 i 2 K.c. zd. drugie). W sytuacji określonej w punkcie b), a więc gdy zachowano przewidziany w umowie okres wypowiedzenia, kwestia przyczyn wypowiedzenia nie ma znaczenia. Brak ważnych powodów nie wyłącza tu możliwości wypowiedzenia, ani nie rodzi odpowiedzialności odszkodowawczej - dochodzi po prostu do rozwiązania umowy w sposób w niej przewidziany.

Jeżeli strony umowy zlecenia wprowadziły w tejże umowie termin wypowiedzenia, termin ten należy liczyć następująco:

a) z art. 112 k.c. wynika, że termin oznaczony w tygodniach kończy się z upływem dnia, który nazwą odpowiada początkowemu dniowi terminu. Jeśli zatem umowa zlecenia przewidująca dwutygodniowy okres wypowiedzenia zostanie wypowiedziana np. w poniedziałek, to termin wypowiedzenia upłynie właśnie w poniedziałek za dwa tygodnie - będzie to ostatni dzień obowiązywania umowy zlecenia,

b) okres wypowiedzenia liczony będzie od dnia, w którym  strona faktycznie to wypowiedzenie dostanie, czyli będzie mogła się zapoznać z jego treścią.

Jak już wskazałam powyżej, nawet jeżeli umowa określa terminy wypowiedzenia, można ją wypowiedzieć w każdym czasie, a więc ze skutkiem natychmiastowym, ale wyłącznie wtedy, jeżeli istnieją ku temu ważne powody. Z kolei rozstrzygnięcie, czy istnieją ważne powody, powinno być dokonane z uwzględnieniem okoliczności faktycznych sprawy, a także treści i celu łączącej strony umowy zlecenia. W orzecznictwie Sądu Najwyższego do ważnych powodów zalicza się m.in.: działanie przyjmującego zlecenie wbrew wskazówkom lub interesowi dającego zlecenie, korzystanie dla własnych korzyści z powierzonych mu środków pieniężnych, uzasadnioną innymi okolicznościami utratę zaufania do przyjmującego zlecenie, naruszenie klauzuli poufności, podjęcie działalności konkurencyjnej wobec kontrahenta, uzasadnioną ocenę, że cel umowy nie zostanie osiągnięty z przyczyn leżących po stronie kontrahenta, nagłą chorobę, zmianę miejsca zamieszkania lub sytuacji życiowej, utratę przez którąkolwiek ze stron koncesji lub innych uprawnień niezbędnych do wykonania umowy. 


ROSZCZENIE O ZADOŚĆUCZYNIENIE ZA KRZYWDĘ WYWOŁANĄ ŚMIERCIĄ OSOBY NAJBLIŻSZEJ PODLEGA DZIEDZICZENIU 

Data: 10.07.2014

Sąd Apelacyjny w Białymstoku w wyroku z dnia 16 maja 2014 roku zajął stanowisko, że osobisty charakter zadośćuczynienia za krzywdę doznaną wskutek śmierci osoby najbliższej nie podważa tezy o dziedziczności tego roszczenia.

Sąd Apelacyjny przypomniał, że kwestia ta była przedmiotem uchwały Sądu Najwyższego z dnia 12 grudnia 2013 roku (sygn. akt: III CZP 74/13). Odwołując się do uzasadnienia tej uchwały Sąd Apelacyjny w Białymstoku wskazał, że zgodnie z treścią art. 922 § 1 i 2 k.c. w skład spadku wchodzą prawa i obowiązki majątkowe zmarłego. Co do zasady do spadku nie należą prawa i obowiązki zmarłego ściśle związane z jego osobą. Mogą one jednakże przejść na spadkobierców wówczas, jeśli takie dziedziczenie dopuszcza ustawa. Takie właśnie rozwiązanie kwestii dziedziczenia przyjął ustawodawca, gdy chodzi o zadośćuczynienie za doznaną krzywdę w razie uszkodzenia ciała lub wywołania rozstroju zdrowia (art. 445 w związku z art. 444 § 1 k.c.) oraz w razie naruszenia dobra osobistego (art. 448 k.c.). Z kolei brak takiej regulacji w art. 446 § 4 k.c. nie oznacza jednak, że określone w nim roszczenie nie jest dziedziczne. Przepis ten bowiem nie kreuje nowego dobra osobistego, które podlegać ma odmiennej regulacji, niż wszystkie inne dobra osobiste.

Dlatego też Sąd Najwyższy w uchwale z dnia 12 grudnia 2013 r. ocenił, że roszczenie o zadośćuczynienie za naruszenie każdego dobra osobistego może przechodzić na spadkobierców na podstawie art. 448 w związku z art. 445 § 3 k.c., a więc jest to możliwe także w wypadku zadośćuczynienia za krzywdę wywołaną śmiercią osoby najbliższej, określonego w art. 446 § 4 k.c.

Patrz: Wyrok Sądy Apelacyjnego w Białymstoku  z dnia 16.05.2014 roku (sygn. akt: I ACa 93/14), Uchwała Sądu Najwyższego z dnia 12.12.2013 roku (sygn. akt: III CZP 74/13)


KONSORCJUM BUDUJĄCE TERMINAL LNG W ŚWINOUJŚCIU WYGRAŁO SPÓR O VAT

Data: 7.07.2014

W wyroku z dnia 25 czerwca 2014 roku Naczelny Sąd Administracyjny przyznał rację członkom konsorcjum budującego terminal LNG w Świnoujściu w sporze o ponad 1 mld zł z tytułu rzekomo niezapłaconego VAT. NSA orzekł, że w niniejszym stanie faktycznym nie było obowiązku zapłaty podatku VAT.

NSA oddalił tym samym ostatnią z trzech kasacji ministra finansów od wcześniejszych wyroków wojewódzkich sądów administracyjnych w Warszawie i Poznaniu, uchylających interpretację indywidualną Ministra Finansów w przedmiocie podatku od towarów i usług z tytułu opodatkowania rozliczeń w ramach umowy o konsorcjum. Minister Finansów w swojej interpretacji uznał, że wszystkie powyższe rozliczenia, czyli udział w zysku konsorcjum powinny zostać obłożone podatkiem VAT. Natomiast konsorcjanci utrzymywali, że podatek VAT należy się tylko od wartości figurującej na fakturze, ponieważ udział w zysku nie wiąże się z żadną dostawą usługi czy towaru, a tylko w przypadku usługi czy towaru należy zapłacić VAT.

NSA potwierdził, że konsorcjanci nie muszą naliczać VAT z tytułu rozliczeń wewnętrznych, które nie są związane ze świadczeniem usług lub dostawą towarów.

Patrz: Wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 25.06.2014 roku (sygn. akt: I FSK 1072/13)


WYROK TRYBUNAŁU KONSTYTUCYJNEGO DOTYCZĄCY WYSOKOŚCI KARY PIENIĘŻNEJ ZA USUWANIE DRZEW LUB KRZEWÓW BEZ WYMAGANEGO ZEZWOLENIA

Data: 4.07.2014

Zgodnie z wyrokiem Trybunału Konstytucyjnego z dnia 1 lipca 2014 roku, obowiązkowe nałożenie administracyjnej kary pieniężnej za usunięcie bez wymaganego zezwolenia lub zniszczenie przez posiadacza nieruchomości drzewa lub krzewu, w sztywno określonej wysokości, bez względu na okoliczności tego czynu jest niezgodne z Konstytucją RP.

Trybunał Konstytucyjny stanął na stanowisku, że sam mechanizm prawny polegający na obowiązku uzyskania przez posiadacza nieruchomości zezwolenia właściwego organu na usunięcie drzewa lub krzewu, pod groźbą pieniężnej kary administracyjnej za ich usunięcie bez zezwolenia, co do zasady, jest adekwatnym środkiem ochrony przyrody w tym zakresie. Ma on przede wszystkim zapobiec niszczeniu przez właścicieli działek bardzo wartościowy pod względem przyrodniczym i krajobrazowym drzewostanów.

Trybunał Konstytucyjny uznał jednak, że ustawodawca poprzez wprowadzenie kwestionowanych regulacji (art. 88 ust. 1 pkt 2 i art. 89 ust. 1 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody) naruszył prawo własności oraz przekroczył konstytucyjne granice proporcjonalności sankcji administracyjnych. Zdaniem Trybunału kara pieniężna w wysokości równej trzykrotności opłaty za usunięcie drzewa za zezwoleniem jest zbyt dotkliwa. Konstytucję narusza również automatyzm nakładania tej kary. Trybunał podkreślił, że ustawodawca nakazuje stosowanie tej kary niejako mechanicznie i w sposób sztywny – bez względu na zróżnicowanie przyczyn i okoliczności usunięcia drzewa (krzewu). Zakwestionowane przepisy nie uwzględniają w szczególności specyfiki sytuacji, w których uszkodzenie drzewa siłami przyrody lub jego chorobą sprawiają, że zagrażają one życiu lub zdrowiu użytkowników nieruchomości, a także innych osób i to jest powodem jego usunięcia.

Trybunał Konstytucyjny uznał więc, że zakwestionowane przepisy są niezgodne z art. 64 ust. 1 i 3 w związku z art. 31 ust. 3 Konstytucji. Kwestionowane przepisy ustawy o ochronie przyrody stracą moc obowiązującą z upływem 18 miesięcy od dnia ogłoszenia wyroku w Dzienniku Ustaw RP.

Patrz: Wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 1.07.2014 roku (sygn. akt: SK 6/12)


SĄD NAJWYŻSZY: ZBYT DŁUGA TERMINOWA UMOWA O PRACĘ MOŻE BYĆ NADUŻYCIEM PRAWA

Data: 30.06.2014

W wyroku z dnia 5 czerwca 2014 roku (I PK 308/13) Sąd Najwyższy orzekł, iż zawarcie wieloletniej umowy o pracę na czas określony albo jej rozwiązanie przed terminem bez konkretnego uzasadnienia może być uznane za nadużycie prawa – czynność sprzeczną z zasadami współżycia społecznego albo działanie w celu obejścia przepisów.

Ponadto pracodawca, który zatrudnia pracownika na podstawie wieloletniej umowy na czas określony (w rozpatrywanej sprawie 7-letniej), obowiązany jest do traktowania go w taki sam sposób jak traktowani są pracownicy wykonujący swoje obowiązki na podstawie umów na czas nieokreślony. W praktyce oznacza to, że w stosunku do pracownika zatrudnionego na długotrwałą umowę terminową nie może znaleźć zastosowania art. 33 k.p., dopuszczający możliwość wypowiedzenia umowy za dwutygodniowym wypowiedzeniem bez wskazywania przyczyny.

Sąd Najwyższy stwierdził również, iż umowy na czas określony dłuższy niż 2-3 lata mogą być zawierane jedynie wyjątkowo i gdy jest to celowe, np. na czas sprawowania funkcji w zarządzie. 

Patrz: wyrok Sądu Najwyższego z dnia 5.06.2014 r. (sygn. akt: I PK 308/13).


SZYBSZE ROZPOCZĘCIE PROWADZENIA DZIAŁALNOŚCI GOSPODARCZEJ

Data: 26.06.2014

Najważniejszym celem uchwalonej w czwartek, 26 czerwca br. ustawy o zmianie ustawy o Krajowym Rejestrze Sądowym oraz zmianie niektórych innych ustaw jest wprowadzenie możliwości szybkiego rozpoczynania prowadzenia działalności gospodarczej. Zgodnie z założeniem autorów nowych regulacji, o około 18 dni skróci się czas oczekiwania przez podmiot na możliwość rozpoczęcia wykonywania działalności (w tym działalności gospodarczej). Przyjmuje się, że w obecnej na rozpoczęcie działalności trzeba czekać ok. 25 dni, po zmianach ma to być 7 dni. Skrócenie oczekiwania spowodowane ma być tym, że nowopowstający podmiot będzie składał wyłącznie wniosek o wpis podmiotu do Krajowego Rejestru Sądowego. Nowe rozwiązanie zakłada bowiem, że podmiotom wpisanym do Krajowego Rejestru Sądowego automatycznie po dokonaniu wpisu i przy wykorzystaniu systemu teleinformatycznego nadawany będzie identyfikator podatkowy NIP oraz numer identyfikacyjny REGON (na podstawie danych przekazanych z KRS do Centralnego Rejestru Podmiotów Krajowej Ewidencji Podatników i rejestru GUS). Nadane identyfikatory będą także automatycznie zamieszczane w KRS bezpośrednio po ich nadaniu, bez konieczności wydawania przez sąd rejestrowy orzeczenia w tym zakresie. Oznacza to w praktyce, że moment wpisu podmiotu do Krajowego Rejestru Sądowego stanie się dniem, od którego będzie można rozpocząć działalność, w tym działalność gospodarczą. Informacje o podmiocie zawarte w KRS będą stanowić podstawowy pakiet danych, z których korzystać będą inne instytucje – urząd skarbowy, GUS i ZUS. Urzędy będą mogły więc między sobą wymieniać dane dotyczące przedsiębiorcy.

W późniejszym terminie, już po rozpoczęciu działalności, nowi przedsiębiorcy będą obowiązani jednak do zgłoszenia do w/w urzędów danych uzupełniających, które nie podlegają wpisowi do KRS, a są natomiast niezbędne dla Urzędu Skarbowego, Głównego Urzędu Statystycznego i Zakładu Ubezpieczeń Społecznych. Do tych danych należą m.in.: numer rachunku bankowego, dane kontaktowe, przewidywana liczba zatrudnianych. Przedsiębiorca będzie je zamieszczał na jednym formularzu i składał w ciągu 21 dni od wpisu do KRS w urzędzie skarbowym, który przekaże je do GUS i ZUS.

Podsumowując, podmiot już w dniu dokonania wpisu do KRS otrzyma identyfikator podatkowy NIP oraz numer identyfikacyjny REGON i może faktycznie rozpocząć prowadzenie działalności gospodarczej.

Ustawa trafi teraz do Senatu. Wejście w życie nowych rozwiązań planowane jest na dzień 1 grudnia 2014 r.


MOŻLIWOŚĆ SPRAWDZENIA HISTORII POJAZDU

Data: 24.06.2014

Ministerstwo Spraw Wewnętrznych uruchomiło dwie bezpłatne e-usługi, które umożliwiają sprawdzenie informacji o pojazdach oraz autobusach.

Usługa  „Historia Pojazdu” (www.historiapojazdu.gov.pl) ma w założeniu umożliwić bezpłatne, szybkie i łatwe sprawdzenie podstawowych informacji o pojeździe zarejestrowanym w Polsce. Usługa skierowana jest głównie do kupujących używane samochody zarejestrowane w Polsce oraz sprzedających używane samochody, którzy chcieliby uwiarygodnić swoją ofertę.

Usługa pozwala na sprawdzenie następujących informacji: czy pojazd ma ważne obowiązkowe ubezpieczenie OC, czy ma ważne obowiązkowe badanie techniczne (jak również czy wcześniej regularnie i w terminie przechodził badania techniczne), jaki stan licznika odnotował diagnosta podczas badania technicznego (informacje o stanie licznika gromadzone są w ewidencji od 2014 roku), dane techniczne pojazdu, takie jak moc silnika czy rodzaj paliwa, liczbę właścicieli pojazdu oraz czy są oni osobami fizycznymi, prawnymi lub organizacjami a także czy pojazd nie został w ewidencji oznaczony jako kradziony.

Wszystkie informacje o pojazdach pochodzą z Centralnej Ewidencji Pojazdów, prowadzonej przez Ministra Spraw Wewnętrznych, na mocy ustawy Prawo o ruchu drogowym.

Chcąc sprawdzić informacje o pojeździe trzeba na stronie serwisu www.historiapojazdu.gov.pl podać:  numer VIN pojazdu nadawany przez producenta, datę pierwszej rejestracji pojazdu i jego numer rejestracyjny. Informacje te można uzyskać od właściciela lub sprzedawcy. Usługa nie pozwala na uzyskanie danych właścicieli. 

Natomiast usługa „Bezpieczny Autobus” (www.bezpiecznyautobus.gov.pl) pozwala na uzyskanie dostępu do informacji o autobusie lub autokarze, którym np. planowana jest podróż bądź którym codziennie podróżujemy do pracy lub szkoły. Na stronie internetowej serwisu należy podać numer rejestracyjny autobusu. Usługa nie ma na celu zastąpienia kontroli przeprowadzanej przez Policję lub Inspekcję Transportu Drogowego. Pozwala jedynie na wstępną weryfikację stanu autobusu, poprzez sprawdzenie, czy posiada on ważne ubezpieczenie OC, przegląd techniczny oraz na zapoznanie się z jego danymi technicznymi, takimi jak liczba miejsc czy masa pojazdu a także z informacją, czy pojazd nie jest obecnie oznaczony w bazie jako wyrejestrowany, wycofany z ruchu lub kradziony. Uruchomienie usługi ma przyczynić się do zwiększenia bezpieczeństwa w branży przewozu osób.


PRAWO DO ODSTĄPIENIA OD UMOWY ZAWARTEJ NA ODLEGŁOŚĆ W PRZYPADKU ODBIORU TOWARU W SKLEPIE STACJONARNYM

Data: 18.06.2014

Sąd Ochrony Konkurencji i Konsumentów w wyroku z dnia 12 czerwca 2014 roku stwierdził, że prawo do odstąpienia od umowy zawartej na odległość przysługuje konsumentom również w sytuacji, gdy odbierają oni zakupiony towar w sklepie stacjonarnym. Sąd jednocześnie utrzymał karę pieniężną w łącznej wysokości 452.664,00 zł nałożoną przez Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów (UOKiK) na spółkę Matras S.A. prowadzącą m.in. sieć księgarni oraz sklep internetowy.

Wyrok Sądu dotyczył decyzji UOKiK z grudnia 2012 roku, w której Urząd stwierdził, że w regulaminie sklepu internetowego Matras znajdują się niezgodne z prawem oraz niekorzystne dla konsumentów postanowienia. Regulamin wskazywał m.in., że konsument zawierający umowę na odległość i decydujący się na odebranie towaru w księgarni stacjonarnej Matras, mógł zrezygnować z zakupu wyłącznie na miejscu w trakcie odbioru. Tymczasem, zgodnie z obowiązująca aktualnie ustawą, konsument kupując towar na odległość, czyli np. w sklepie internetowym ma prawo odstąpić od umowy ciągu 10 dni. Bez znaczenia pozostaje fakt, czy przesyłka zostanie dostarczona pocztą, czy odbiór towaru następuje w lokalu przedsiębiorcy. 

Wyrok Sądu nie jest prawomocny, przedsiębiorcy przysługuje apelacja.


OBNIŻENIE ODSZKODOWANIA MOŻE BYĆ SKUTKIEM NIEPRZESTRZEGANIA ZASAD BHP

Data: 17.06.2014

Sąd Apelacyjny w Poznaniu w wyroku z dnia 17 grudnia 2013 roku orzekł, że przyczynienie się do szkody, skutkujące zmniejszeniem odszkodowania, można przypisać także pracownikowi w sytuacji, gdy szkoda powstaje w związku z wypadkiem przy pracy. Będzie tak w szczególności, gdy pracownik, mimo posiadania odpowiedniego doświadczenia i przeszkolenia stosuje niewłaściwe, zagrażające życiu i zdrowiu metody pracy, w szczególności nie przestrzega odpowiednich instrukcji bezpieczeństwa i higieny pracy

Powyżej cytowane orzeczenie zapadło w sprawie o zapłatę zadośćuczynienia wytoczonej pracodawcy, właścicielowi słupa oraz jego ubezpieczycielowi przez żonę i syna pracownika, który uległ śmiertelnemu wypadkowi przy pracy. Słup, na który poszkodowany wspiął się w celu naprawy linii telefonicznej, złamał się, w następstwie czego pracownik spadł na ziemię z wysokości 8 m, doznając szeregu poważnych obrażeń głowy, w wyniku czego zmarł pół roku później w szpitali, nie odzyskując przytomności.

Zgodnie z ustaleniami poczynionymi przez sąd I instancji, poszkodowany, który zatrudniony był na stanowisku serwisanta linii telefonicznych, posiadał duże doświadczenie, przeszedł wymagane badania lekarskie i szkolenia bhp oraz zapoznał się z wynikami oceny ryzyka zawodowego. W dniu zdarzenia nie dysponował jednakże, niezbędnymi w danych warunkach pracy, drabiną do podparcia jednopunktowego, linami asekuracyjnymi oraz szydłem do badania słupów teletechnicznych. Co więcej, poszkodowany wykonywał pracę bez asekuracji i hełmu ochronnego. Bezpośrednią przyczyną złamania słupa był jego zły stan techniczny.

Powodowie wnieśli pozew o zadośćuczynienie za doznaną krzywdę poprzez zasądzenie solidarnie od pozwanych na rzecz powódki kwoty 100.000 zł i rzecz powoda kwoty 50.000 zł. Sąd I instancji zasądził zarówno na rzecz powódki jak i powoda kwotę 50.000 zł. Sąd uznał bowiem, że zmarły sam przyczynił się do powstania szkody, zaś ego współodpowiedzialność polegała na tym, że w czasie zdarzenia nie przestrzegał on przepisów bhp i instrukcji, nakładających na niego obowiązek oceny stanu technicznego słupa. Nie powinien był on również rozpoczynać pracy bez zapewnienia sobie asekuracji ze strony drugiego pracownika oraz doposażenia się w konieczne środki ochrony indywidualnej (drabinę, kask ochronny).

Z rozstrzygnięcie tym zgodził się Sąd Apelacyjny, zdaniem którego świadczenia z tytułu zadośćuczynienia w związku ze śmiercią poszkodowanej osoby najbliższej powinny ulec stosownemu obniżeniu, proporcjonalnie do tego, w jakim stopniu poszkodowany przyczynił się do szkody. Zarzut przyczynienia można postawić poszkodowanemu także w sytuacji, gdy szkoda powstała w związku z wypadkiem przy pracy. Będzie tak w szczególności wtedy, gdy pracownik, mimo odpowiedniego doświadczenia i przeszkolenia, stosuje niewłaściwe, zagrażające życiu i zdrowiu metody pracy, w szczególności nie przestrzega odpowiednich instrukcji bhp. Sądu II instancji ocenił, że zmarły przyczynił się do powstania wypadku w 50%, gdyż pomimo iż był pracownikiem z długim stażem i wystarczająco przeszkolonym w zakresie stosowania środków ochronnych i zasad bezpieczeństwa przy pracy na słupach, przystąpił do wykonywania czynności naprawczych z rażącym naruszeniem tych zasad. Tymczasem z ich przestrzegania nie zwalniała poszkodowanego okoliczność, że pracodawca nie zapewnił mu narzędzi i środków spełniających standardy wymagane przy pracy na wysokości. Ostatecznie Sąd Apelacyjny zasądził na rzecz każdego z powodów kwotę 50.000 zł.

Patrz: Wyrok Sądu Apelacyjnego w Poznaniu z dnia 17.12.2013 roku (sygn. akt: I ACa 1001/2013)


PRACE NAD PROJEKTEM KODEKSU URBANISTYCZNO – BUDOWLANEGO

Data: 11.06.2014

Przed końcem 2014 roku planowane jest zakończenie prac nad projektem kodeksu urbanistyczno-budowlanego. Prace prowadzi powołana pod koniec 2012 roku przez premiera Komisja Kodyfikacyjna Prawa Budowlanego. Komisja liczy 17 przedstawicieli świata nauki, prawa oraz środowiska budowlanego. Zgodnie z założeniami kodeks ma całościowo regulować proces inwestycyjno-budowlany w Polsce, który jak dotąd normowany był wieloma aktami prawnymi.

Kodeks przewiduje m.in. wzmocnienie roli planowania przestrzennego w gminach. Nie spowoduje to jednak, że uchwalanie planów miejscowych zagospodarowania przestrzennego przez gminy będzie obowiązkowe w każdym przypadku. Plany miejscowe nie będą konieczne na obszarze już zabudowanym. Obowiązek pojawi się natomiast dla terenów przeznaczonych pod nową zabudowę. W obecnej chwili gminy mogą, ale nie muszą (z pewnymi wyjątkami, np. dla obszarów uzdrowiskowych) sporządzać planów miejscowych.

Wskutek zmian wzrosnąć ma rola studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy, czyli dokumentu, który określa jej politykę przestrzenną. Studium podzieli teren każdej gminy na trzy obszary: zabudowany, przeznaczony pod nową zabudowę i o ograniczonej zabudowie. Komisja chce także nałożyć na gminy uchwalające plan miejscowy pod nową zabudowę obowiązek zapewnienia danemu terenowi podstawowej infrastruktury technicznej, takiej jak wodociągi czy gazociągi.

Kolejną propozycją komisji jest ponadto rezygnacja z decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu. Zamiast tego komisja proponuje, aby w ramach jednego postępowania o pozwolenie na budowę były załatwiane wszystkie uzgodnienia, które aktualnie toczą się w formie odrębnych postępowań.

Komisja chce wprowadzić również zapis, zgodnie z którym nie będzie można  wielokrotnie skarżyć tego samego planu miejscowego. Przyczynić ma się to do przyspieszenia procesu inwestycyjnego.

Inną propozycją komisji jest szersze wykorzystanie procedury zgłoszenia, czyli informowania organu administracji o zamierzeniu podjęcia budowy. Zgłoszenie miałoby dotyczyć inwestycji w mniejszej skali, łącznie z budową domków jednorodzinnych. Inwestor musiałby wówczas dołączyć projekt budowlany. Jeżeli organ w ciągu miesiąca nie dopatrzy się naruszeń prawa, to po upływie tego czasu i braku sprzeciwu organu inwestor będzie mógł rozpocząć roboty budowlane. 

Planowane jest także utworzenie Krajowego Rejestru Budowlanego, w którym znalazłyby się podstawowe informacje dotyczące sytuacji prawno-przestrzennej każdej działki, w szczególności dotyczące tego, na jaki cel jest ona przeznaczona, czy i jak może być zabudowana, jakie ewentualnie wydano w tych sprawach rozstrzygnięcia administracyjne.


ZA PRZEKAZANIE ZYSKU NA KAPITAŁ ZAPASOWY SPÓŁKI JAWNEJ TRZEBA ZAPŁACIĆ PODATEK OD CZYNNOŚCI CYWILNOPRAWNYCH

Data: 10.06.2014

Z wyroku WSA w Gdańsku z dnia 20 maja 2014 roku wynika, że podstawę opodatkowania podatkiem od czynności cywilnoprawnych (PCC) w przypadku spółek osobowych stanowi wartość wszystkich wkładów wnoszonych do tego rodzaju spółek, w tym również na kapitał zapasowy.

Wyrok dotyczy sprawy, w której spółka jawna złożyła do urzędu skarbowego deklarację PCC-3, w której wykazała podatek należny wraz z odsetkami z tytułu zwiększenia kapitału spółki. Jednakże niedługo później spółka wystąpiła do naczelnika urzędu z wnioskiem o stwierdzenie nadpłaty w kwocie zapłaconego podatku. Spółka w uzasadnieniu wniosku wskazała, że błędnie uznała wcześniej, iż czynność przekazania zysku na kapitał zapasowy podlega opodatkowaniu PCC. Ponadto wraz z wnioskiem spółka złożyła korektę deklaracji PCC-3. Organ odmówił stwierdzenia nadpłaty, sprawa zaś trafiła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku.

Sąd nie podzielił stanowiska spółki. Stwierdził bowiem, że z analizy przepisów ustawy o PCC wynika odrębność traktowania przez ustawodawcę spółek osobowych (w tym spółki jawnej) i spółek kapitałowych. W odniesieniu do spółek kapitałowych podstawę opodatkowania stanowi wyłącznie wartość wkładów wnoszonych na podwyższenie kapitału zakładowego, natomiast dla spółek osobowych – wartość wszystkich wkładów wnoszonych do tego rodzaju spółek, w tym na kapitał zapasowy.

Patrz: Wyrok WSA w Gdańsku z 20 maja 2014 roku (sygn. akt: I SA/Gd 255/14)


WIERZYCIEL HIPOTECZNY NIEBĘDĄCY WIERZYCIELEM OSOBISTYM DŁUŻNIKA UPRAWNIONY DO ZGŁOSZENIA WNIOSKU O OGŁOSZENIE JEGO UPADŁOŚCI

Data: 6.06.2014

Uchwałą z dnia 6 czerwca 2014 roku Sąd Najwyższy w składzie 3 sędziów odpowiedział na pytanie, czy wierzycielem uprawnionym do złożenia wniosku o ogłoszenie upadłości wymienionym w art. 20 ust. 1 ustawy z dnia 28 lutego 2003 r. Prawo upadłościowe i naprawcze (zgodnie z tym przepisem wniosek o ogłoszenie upadłości może zgłosić dłużnik lub każdy z jego wierzycieli) jest również wierzyciel rzeczowy, który nie posiada względem dłużnika żadnego roszczenia osobistego, a jedynie dysponuje ograniczonym prawem rzeczowym (hipoteką) na nieruchomości stanowiącej własność tego ostatniego.

Sąd Najwyższy orzekł, że wierzyciel hipoteczny niebędący wierzycielem osobistym dłużnika jest uprawniony do zgłoszenia wniosku o ogłoszenie jego upadłości. 

Patrz: Uchwała Sądu Najwyższego z dnia 6.06.2014 r. (sygn. akt: III CZP 23/14)


ODWRÓCONY KREDYT HIPOTECZNY

Data: 06.06.2014

Sejm rozpoczął prace nad projektem ustawy o odwróconym kredycie hipotecznym. Projekt zakłada, że bank będzie wypłacał klientowi świadczenie zabezpieczone hipoteką ustanowioną na nieruchomości lub określonym prawie do niej.

Zgodnie z założeniami, kredytu zabezpieczonego hipoteką na nieruchomości, będą mogły udzielać banki, oddziały banków zagranicznych, oddziały instytucji kredytowych oraz instytucje kredytowe prowadzące działalność transgraniczną. Kredyt ma pozwolić osobom starszym, będącym m.in. właścicielami nieruchomości, użytkownikami wieczystymi gruntu, czy posiadającymi spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu uzyskiwać środki pieniężne, które będą mogły przeznaczyć na dowolny cel. Osoby te będą miały również zapewnioną możliwość mieszkania w posiadanej nieruchomości. Bank natomiast będzie przejmował ją dopiero po śmierci kredytobiorcy, jednak pod warunkiem, że jego spadkobiercy nie skorzystają z prawa do jej wykupu. Po śmierci uprawnionego, jego spadkobiercy będą mogli spłacić zadłużenie. Uczestniczyć będą oni w rozliczaniu umowy. Z kolei bank zobowiązany będzie zwrócić spadkobiercom kwotę, o jaką wartość nieruchomości przewyższa jego należność z tytułu umowy odwróconego kredytu hipotecznego.

Projekt zakłada, że bank będzie wypłacał swojemu klientowi przez określony czas bądź też jednorazowo świadczenie pieniężne, które będzie zabezpieczone hipoteką ustanowioną na domu lub mieszkaniu albo prawie do nieruchomości. Kredyt ma być oferowany osobom starszym, jednakże projekt nie określa limitu wieku.

Przygotowywane przepisy nie wprowadzają obowiązku oferowania przez banki takiej usługi, a jedynie przewidują taką możliwość. Do obowiązków banku będzie należało przekazywanie klientom formularzy informacyjnych o ofercie odwróconego kredytu hipotecznego co najmniej siedem dni przed zawarciem umowy. Jeżeli po zawarciu umowy z bankiem klient uzna jednak, iż chce od umowy odstąpić, będzie mógł to zrobić w ciągu 30 dni, nie ponosząc z tego tytułu żadnych konsekwencji. 

Zgodnie z założeniami projektu, kredyt ma być udzielany wyłącznie w takiej walucie, w jakiej kredytobiorca uzyskuje większość dochodów.


ZMIANY W PRAWIE PRACY 2014

Data: 5.06.2014

Rok 2014 roku przyniósł wiele istotnych zmian w prawie pracy. Wpłynęły ono zarówno na sytuację pracodawców, jak i pracowników. Do najważniejszych zmian można zaliczyć podniesienie płacy minimalnej czy elastyczny czas pracy.

1. Wyższe wynagrodzenie minimalne. Od 1 stycznia 2014 roku wzrosło wynagrodzenie minimalne i wynosi ono 1680 zł brutto. W związku z tym płaca dla pracownika w pierwszym roku pracy, która nie może być niższa niż 80 proc. minimalnego wynagrodzenia, w nowym roku wynosi 1344 zł brutto.

2. Wzrost świadczeń pracowniczych. Podniesienie wynagrodzenia minimalnego spowodowało wzrost świadczeń pracowniczych. Zwiększyły się więc m.in. takie świadczenia, jak:

- maksymalna wysokość odprawy pieniężnej dla pracownika zwalnianego z pracy z przyczyn niedotyczących pracowników, która zgodnie z przepisami nie może przekroczyć 15-krotności minimalnego wynagrodzenia;

- dodatek za pracę w porze nocnej, który stanowi 20% stawki godzinowej wynikającej z minimalnego wynagrodzenia. Od nowego roku wyniesie on 2 zł. Wyjątkiem będzie luty, w którym wzrośnie on do 2,1 zł;

- wysokość odszkodowania dla pracownika, w związku z naruszeniem zasady równego traktowania przy zatrudnieniu – zgodnie z art. 183d Kodeksu pracy (k.p.) nie może być ono niższe niż płaca minimalna;

- wynagrodzenia za czas przestoju, który nastąpił z przyczyn niezawinionych przez pracownika (art. 81 k.p.);

- kwoty wynagrodzenia wolne od potrąceń z różnych tytułów (art. 871 k.p.).

3. Dopłaty do wynagrodzenia. Od 1 stycznia 2014 r. wszyscy pracodawcy, funkcjonujących zarówno na tzw. otwartym, jak i chronionym rynku pracy, otrzymują dofinansowanie do wynagrodzeń niepełnosprawnych pracowników w takiej samej wysokości. Tracą najbardziej ci, którzy posiadają status zakładu pracy chronionej (ZPChr). Do końca 2013 roku przysługiwała im dopłata w wysokości 1,5 tys. i 2,7 tys. Od stycznia  to odpowiednio 960 zł i 1920 zł. W przypadku pracowników z niskim stopniem niepełnosprawności dofinansowanie zmniejszy się z 600 zł do 480 zł. Dopłata do wynagrodzenia osób o umiarkowanym stopniu niepełnosprawności zmniejszy się z 1050 zł do 960 zł. Podmioty nie będące ZPChr otrzymają zaś na pracowników ze znacznym stopniem niepełnosprawności o 30 zł, a z niskim o 60 zł więcej niż dotychczas.

4. Wzrost kosztów zatrudnienia pracowników. Wraz ze wzrost wynagrodzenia minimalnego do 1680 zł zwiększyły się, co oczywiste, koszty zatrudnienia pracowników. Dotyczy to zwłaszcza osób o najniższych kwalifikacjach, które pracują za najniższą płacę.  Kolejną konsekwencją wzrostu wynagrodzenia minimalnego są wyższe składki odprowadzane przez pracodawcę. W 2013 r. wynosiły one 331,84 zł, od 1 stycznia 2014 r. wzrosły do 348,43 zł. Doliczając o 80 zł wyższe wynagrodzenie minimalne, koszty zatrudnienia zwiększyły sie o 96,59 zł miesięcznie.

5. Elastyczny czas pracy. Pracodawcy mogą obecnie stosować 12-miesięczny okres rozliczenia czasu pracy, ruchomy oraz przerywany czas pracy, wprowadzone w drodze porozumienia ze związkami zawodowymi lub reprezentacją pracowników.  Okres rozliczeniowy będzie mógł być przedłużony maksymalnie do roku, jednakże musi to być poparte uzasadnionym przyczynami związanymi z funkcjonowaniem danego zakładu pracy (art. 129 k.p.).

Pracodawcy zyskali także możliwość sporządzenia indywidualnego rozkładu czasu pracy dla pracownika na okres krótszy niż przyjęty u pracodawcy okres rozliczeniowy. Musi on jednak obejmować co najmniej miesiąc. Jeśli w konkretnym miesiącu, pracownik nie ma obowiązku wykonywania pracy ze względu na przyjęty rozkład czasu pracy to przysługuje mu za ten czas, co najmniej minimalne wynagrodzenie (art. 129 k.p.).

Odnośnie ruchomego czasu pracy (art. 1401 k.p.) funkcjonować będą dwa rozwiązania:

- pracodawca będzie mógł wyznaczyć godziny rozpoczęcia pracy przez pracowników,

- przedział czasowy, w którym należy rozpocząć pracę będzie określony w rozkładzie czasu pracy, a konkretną godzinę wybierze sam pracownik.

Przerywany czasu pracy, który do tej pory mógł być wprowadzony tylko w drodze układu zbiorowego, teraz może zostać przyjęty na podstawie porozumienia z organizacjami związkowymi lub wyznaczonymi przedstawicielami pracodawców (art. 139 k.p.).

6. Mniejszy ekwiwalent urlopowy. Ekwiwalent pieniężny za niewykorzystany dzień urlopu w 2014 r. wynosi dla pracownika zatrudnionego na pełen etat 20,83, podczas gdy w 2013 r. było to 20,916. Dla zatrudnionych na część etatu współczynnik ten ustalony został proporcjonalnie do wymiaru czasu pracy.

7. Urlop macierzyński. Zgodnie z ustawą, łączny czas urlopu macierzyńskiego, dodatkowego urlopu macierzyńskiego oraz rodzicielskiego wynosi w sumie 52 tygodnie. W przypadku urodzenia dwójki dzieci lub więcej w jednym porodzie, zostanie wydłużony do 65-71 tygodni. Wymiar dodatkowego urlopu macierzyńskiego zwiększył się do 6 tygodni po urodzeniu jednego dziecka i 8 tygodni w przypadku porodu mnogiego. Będzie go można wykorzystać tylko bezpośrednio po urlopie macierzyńskim, w jednej lub dwóch następujących po sobie częściach. Uzyskać go mogą zarówno matka, jak i ojciec dziecka.


KARY NA PODSTAWIE REGULAMINÓW OBIEKTÓW I IMPREZ MASOWYCH NIEZGODNE Z KONSTYTUCJĄ

Data: 30.05.2014

Trybunał Konstytucyjny dnia 20 maja br. rozpoznał w pięcioosobowym składzie wniosek Rzecznika Praw Obywatelskich dotyczący imprez masowych i odpowiedzialności karnej za niezastosowanie się do polecenia wydanego na podstawie regulaminu obiektu (terenu) lub regulaminu imprezy masowej.

Zgodnie bowiem z przepisem art. 54 ust. 1 ustawy z dnia 20 marca 2009 r. o bezpieczeństwie imprez masowych, karze ograniczenia wolności albo grzywny nie niższej niż 2000 zł podlega osoba, która nie wykonuje polecenia porządkowego, wydanego na podstawie ustawy, regulaminu obiektu (terenu) lub regulaminu imprezy masowej przez służby porządkowe lub służby informacyjne.

Według Rzecznika przepisy dające podstawę do karania muszą być ujęte w ustawie lub przynajmniej w rozporządzeniu, czyli w aktach prawa powszechnie obowiązującego - a nie w regulaminach wydanych przez podmioty prywatne. Rzecznik podkreślił ponadto, że regulaminy poszczególnych obiektów różnią się między sobą, często się zmieniają i nie można ich zaskarżyć, np. do Polskiego Związku Piłki Nożnej. 

Trybunał uwzględnił wniosek Rzecznika i uznał, że przepis o karaniu uczestników imprezy masowej za wykroczenia na podstawie regulaminu danego stadionu lub imprezy jest niezgodny z konstytucyjną zasadą, że odpowiedzialności karnej podlega ten tylko, kto dopuścił się czynu zabronionego pod groźbą kary przez ustawę obowiązującą w czasie jego popełnienia. Zdaniem Trybunału regulaminy, które nie są przepisem powszechnie obowiązującym, nie mogą rodzić odpowiedzialności karnej, ale mogą być np. podstawą odpowiedzialności cywilnej. 

Powyższy przepis w części zawierającej słowa „regulaminu obiektu (terenu) lub regulaminu imprezy masowej”, utraci moc obowiązującą z upływem dwunastu miesięcy od dnia ogłoszenia wyroku w Dzienniku Ustaw.

Patrz: wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 20.05.2014 roku (sygn. akt: K 17/13)


PODEJMOWANIE DZIAŁALNOŚCI GOSPODARCZEJ NA PRÓBĘ

Data: 27.05.2014

Sejm podjął prace nad nowelizacją ustawy o swobodzie działalności gospodarczej wprowadzającą możliwość próbnego podjęcia działalności gospodarczej. Nowelizacja zakłada, że skorzystanie z możliwości próbnego podjęcia działalności gospodarczej będzie proste i nie będzie stanowić dużego obciążenia finansowego dla osoby zakładającej przedsiębiorstwo. Z nowych rozwiązań będą mogli jednak skorzystać tylko ci przedsiębiorcy, którzy są osobami fizycznymi i w ciągu ostatnich 5 lat nie prowadzili działalności gospodarczej, w tym działalności gospodarczej w okresie próbnym. Przepisy o działalności gospodarczej na próbę nie znajdą zastosowania do działalności wymagającej uzyskania koncesji, regulowanej działalności gospodarczej oraz działalności, o której mowa o której mowa w art. 3 ustawy o swobodzie działalności gospodarczej.

Przewidywany maksymalny dopuszczalny okres prowadzenia działalności gospodarczej w okresie próbnym wynosić ma 90 dni liczonych od dnia zgłoszenia o podjęciu działalności. Przez wspomniany okres 90 dni przedsiębiorca będzie również zwolniony z podatku dochodowego (do kwoty nieprzekraczającej 10.000 zł).

Proste ma być także samo rozpoczęcie działalności - wymagałoby ono jedynie zgłoszenia do Centralnej Ewidencji i Informacji Działalności Gospodarczej za pośrednictwem elektronicznego formularza. Zaprzestanie prowadzenia działalności gospodarczej w okresie próbnym miałoby być natomiast zgłoszone przez przedsiębiorcę przed upływem okresu 90 dni od dnia rozpoczęcia prowadzenia takiej działalności. W razie niezłożenia oświadczenia o zaprzestaniu prowadzenia działalności w powyższym terminie, zastosowanie znalazłoby domniemanie, że przedsiębiorca prowadzi w dalszym ciągu zgłoszoną działalność gospodarczą, jednakże już na zasadach ogólnych. Ponadto w każdym czasie przedsiębiorca prowadzący działalność gospodarczą w okresie próbnym mógłby złożyć wniosek o wpis do Centralnej Ewidencji i Informacji o Działalności Gospodarczej i prowadzić działalność gospodarczą w dalszym ciągu na zasadach ogólnych. 

Istotnym jest również, że przedsiębiorca prowadzący działalność gospodarczą w okresie próbnym nie będzie mógł zatrudniać pracowników na podstawie umowy o pracę, ani na podstawie umowy agencyjnej, umowy zlecenia lub innej umowy o świadczenie usług, do której zgodnie z Kodeksem cywilnym stosuje się przepisy dotyczące zlecenia, ani na podstawie umowy o pracę nakładczą.


NOWA USTAWA O PRAWACH KONSUMENTA

Data: 20.05.2014

Sejm uchwalił ustawę o prawach konsumenta, której celem jest wdrożenie do prawa polskiego dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady 2011/83/UE w sprawie praw konsumenta jak również  uporządkowanie przepisów dotyczących odpowiedzialności za jakość rzeczy sprzedanej.

Nowe przepisy nakładają na sprzedawców obowiązek udzielania konsumentom jeszcze przed zawarciem umowy, wyczerpujących informacji, istotnych w kontekście jej zawierania. Obowiązek ten dotyczyć ma zarówno umów zawieranych poza lokalem przedsiębiorstwa oraz na odległość jak i umów zawieranych w sposób tradycyjny, czyli np. w sklepie. Sprzedawca musi ponadto poinformować konsumenta w jasny sposób o wszystkich kosztach wynikających z umowy.

Nowa ustawa wydłuża ponadto termin na odstąpienie od umowy zawieranej poza lokalem lub na odległość, bez podania przyczyn z 10 – jak to było dotychczas – do 14 dni. Jeżeli przedsiębiorca w ogóle nie poinformował konsumenta o przysługującym mu prawie do odstąpienia, wówczas prawo to wygasa dopiero po upływie roku od upływu podstawowego 14-dniowego terminu. Dodatkowo przepisy nakładają na przedsiębiorcę obowiązek dokonania niezwłocznego, nie później niż w terminie 14 dni od dnia otrzymania oświadczenia konsumenta o odstąpieniu od umowy, zwrotu konsumentowi wszystkich dokonanych przez niego płatności, w tym kosztów dostarczenia rzeczy.

Uchwalone przepisy zmieniają także funkcjonującą dotychczas konstrukcję „niezgodności towaru z umową” na  konstrukcję „wady”, która jest bardziej znana i zrozumiała dla konsumentów. Ustawa zwiększa również swobodę konsumenta w  wyborze uprawnienia, z jakiego może skorzystać w przypadku wadliwości nabytej rzeczy: konsument będzie mógł żądać obniżenia ceny bądź odstąpienia od umowy od razu po stwierdzeniu wady, bez konieczności zgłaszania w pierwszej kolejności żądania naprawy bądź wymiany rzeczy.

Ważna zmiana dotyczy okresu odpowiedzialności sprzedawcy z tytułu rękojmi za wady nieruchomości – został on wydłużony do 5 lat.

Ustawa przewiduje również zastosowanie przepisów dotyczących gwarancji z Kodeksu cywilnego do gwarancji konsumenckiej. Jeżeli więc przedsiębiorca udzielający gwarancji nie określi dokładnie jej treści, konsument będzie mógł powoływać się na uprawnienia związane z gwarancją przewidziane w Kodeksie cywilnym. Do 2 lat zostanie ponadto wydłużony okres gwarancji w sytuacji, gdy gwarant nie określi tego terminu inaczej. 

Dodatkowo uchwalone przepisy wprowadzają precyzyjne regulacje dotyczące dochodzenia roszczeń regresowych odnośnie wadliwej rzeczy sprzedanej od poprzednich sprzedawców. Mają one ułatwić sprzedawcy końcowemu dochodzenie zwrotu kosztów poniesionych przez niego w związku z wykonaniem przez konsumenta uprawnień z tytułu rękojmi od tego z poprzednich sprzedawców/dostawców, którego działanie spowodowało wadę rzeczy.

Ustawa została przekazana do Senatu. Nowe przepisy wejdą w życie po upływie 6 miesięcy od dnia ich ogłoszenia.


CZŁONEK ZARZĄDU DZIAŁAJĄCY JAKO PEŁNOMOCNIK DO CZYNNOŚCI OKREŚLONEGO RODZAJU

Data: 12.05.2014

W uchwale Sądu Najwyższego z dnia 24 kwietnia 2014 r., Sąd w składzie trzech sędziów wskazał, że członek zarządu spółki z ograniczoną odpowiedzialnością, uprawniony według umowy spółki do jej reprezentowania łącznie z drugim członkiem zarządu, może być ustanowiony pełnomocnikiem do czynności określonego rodzaju. 

Patrz: Uchwała Sądu Najwyższego z dnia 24 kwietnia 2014 roku (sygn. akt: III CZP 17/14).


PIERWSZE ROCZNE SPRAWOZDANIE SPÓŁKI ROZPOCZYNAJĄCEJ DZIAŁALNOŚĆ W PIERWSZEJ POŁOWIE ROKU

Data: 12.05.2014

Sąd Najwyższy w niedawnej uchwale stanął na stanowisku, że jeżeli w umowie spółki postanowiono, że rokiem obrotowym jest rok kalendarzowy, a spółka rozpoczęła działalność w pierwszej połowie roku, jej pierwszym rocznym sprawozdaniem finansowym podlegającym wpisowi do rejestru na podstawie art. 40 pkt 2 ustawy z dnia 20 sierpnia 1997 r. o Krajowym Rejestrze Sądowym jest sprawozdanie obejmujące okres od dnia rozpoczęcia przez nią działalności do końca roku kalendarzowego.

Sąd Najwyższy odpowiedział w uchwale na pytanie Sądu Okręgowego, rozpoznającego apelację od postanowienia Sądu Rejonowego. Pytanie brzmiało: „Czy przepis art. 40 ust. 2 ustawy z dnia 20 sierpnia 1997 r. o Krajowym Rejestrze Sądowym (Dz.U. z 2007, Nr 168, poz. 1186 ze zm.) - w świetle definicji roku obrotowego zawartego w art. 3 ust. 1 pkt 9 ustawy z dnia 29 września 1994 roku o rachunkowości (Dz.U. z 2009, Nr 152, poz. 1223 ze zm.) - mieści w swoim zakresie wpis wzmianki o złożeniu sprawozdania finansowego nie obejmującego okresu roku kalendarzowego lub 12 kolejnych, pełnych miesięcy kalendarzowych - w sytuacji przyjęcia w umowie spółki wnioskodawcy, że pierwszy rok obrotowy obejmuje okres od dnia rozpoczęcia działalności do końca roku kalendarzowego, w którym rozpoczął on działalność a więc jest krótszy niż 12 kolejnych pełnych miesięcy kalendarzowych?​”

Patrz: Uchwała Sądu Najwyższego z dnia 24.04.2014 roku (sygn. akt: III CZP 15/14).


PRACE SEJMU NAD KOLEJNĄ USTAWĄ DEREGULACYJNĄ  

Data: 12.05.2014

Pierwsze czytanie trzeciej już, najobszerniejszej z dotychczasowych ustawy deregulacyjnej odbyło się w Sejmie 7 maja b.r. Deregulacja ta obejmuje aż 101 zawodów (pierwsza dotyczyła 51 zawodów, druga natomiast 91). Trzecia transza deregulacyjna odnosi się do zawodów związanych z finansami, przykładowo: maklera papierów wartościowych, maklera giełd towarowych, doradcy inwestycyjnego. Oprócz tego projekt ustawy zawiera przepisy regulujące zawody związane z górnictwem, geologią, ochroną przeciwpożarową, ochroną patentową, technologią żywienia czy bezpieczeństwem jądrowym i ochroną radiologiczną.

Zmiany dotyczyć mają także zawodu tłumacza przysięgłego. W obecnej chwili osoba, która chce wykonywać ten zawód musi posiadać obywatelstwo polskie albo obywatelstwo jednego z państw członkowskich Unii Europejskiej, państw członkowskich Europejskiego Porozumienia o Wolnym Handlu (EFTA) – stron umowy o Europejskim Obszarze Gospodarczym, Konfederacji Szwajcarskiej lub, na zasadach wzajemności, obywatelstwo innego państwa, znać język polski, posiadać pełną zdolność do czynności prawnych, nie być karaną za przestępstwo umyślne, przestępstwo skarbowe lub za nieumyślne przestępstwo przeciwko bezpieczeństwu obrotu gospodarczego, a także ukończyć wyższe studia i uzyskać tytuł magistra lub równorzędny w państwie, o którym mowa powyżej oraz złożyć z wynikiem pozytywnym egzamin z umiejętności tłumaczenia z języka polskiego na język obcy oraz z języka obcego na język polski. Zmiany zakładają zniesienie wymogu ukończenia studiów magisterskich, co oznacza, że tłumaczem będzie mógł zostać każdy, kto ukończył studia licencjackie.

Rząd zapowiada ponadto kolejną, czwartą już transzę deregulacji zawodów.                  


PROBLEM NIEPŁACONYCH PIŁKARZOM WYNAGRODZEŃ A MOŻLIWOŚĆ WYPOWIEDZENIA UMOWY

Data: 8.05.2014

Niepokojącym zjawiskiem, występującym na całym świecie jest problem niepłaconych piłkarzom wynagrodzeń. Za jego przyczynę uważa się przede wszystkim globalny kryzys finansowy oraz nadmierne wydatki transferowe klubów. Szczególnie zła sytuacja występuje w krajach najbardziej dotkniętych kryzysem. Przykładowo w Hiszpanii w 2012 roku, około 300 zawodników w Primera i Segunda Division, nie było opłacanych przez swoje kluby. Stanowi to olbrzymi problem zwłaszcza dla piłkarzy, który nie otrzymują wysokich wynagrodzeń, gdyż wszelkie opóźnienia w wypłacie znacząco wpływają na ich życie. Zagrożeniem wynikającym z takiej sytuacji jest również zwiększenie prawdopodobieństwa, że piłkarze, odczuwający znaczne braki finansowe, będą skłonni do podjęcia praktyk korupcyjnych, takich jak ustawianie meczów.

FIFPro, Światowe Stowarzyszenia Piłkarzy, jest głęboko zaniepokojone omawianym problemem. Wielokrotnie podkreślało ono potrzebę zaostrzenia przepisów dotyczących niewypłaconych pensji. Również Prezydent FIFA, Sepp Blatter, uważa, że niewypłacanie graczom wynagrodzeń jest niedopuszczalne.

Zazwyczaj piłkarze ostatecznie otrzymują zaległe pensje poprzez formalną skargę do odpowiedniej ligi lub związku krajowego. Czasem, odbywa się to dzięki bardziej radykalnym działaniom, takim jak strajki czy protesty. Jednym z najbardziej znanych przykładów, jest postawa graczy Racingu Santander, którzy odmówili gry w ćwierćfinale Copa del Rey, w rewanżu z Realem Sociedad w styczniu 2014, ponieważ wynagrodzenie nie było im wypłacane przez cztery miesiące.

Istnieją ponadto instrumenty prawne, które mogą doprowadzić do odzyskania przez piłkarza zaległego wynagrodzenia. Gracz może wnieść roszczenie z umowy o niewypłaconą pensję. Ostatecznym działaniem jest z kolei wypowiedzenie przez niego swojej umowy po to, aby mógł podpisać kontrakt w innym klubie. Artykuł 13 regulaminu FIFA w sprawie statusu i transferu zawodników ("RSTP") stanowi, że umowa między zawodnikiem a klubem może być rozwiązana jedynie w momencie upływu okresu obowiązywania umowy lub w drodze wzajemnego porozumienia. Jednakże Artykuł 14 RSTP pozwala na przedterminowe rozwiązanie umowy bez konsekwencji w tzw. słusznej sprawie. Słuszna sprawa nie jest zdefiniowana w RSTP. Komentarz do RSTP wyjaśnia jednak, że zachowanie, które jest sprzeczne z zasadami umowy o pracę wciąż nie może uzasadniać wypowiedzenie umowy z powodu słusznej sprawy. Jednakże, jeżeli naruszenia trwają przez dłuższy czas lub skumulowało się wiele takich naruszeń przez pewien okres czasu, to naruszenie umowy osiągnęło taki poziom, że strona cierpiąca z powodu naruszenia jest uprawniona do wypowiedzenia umowy jednostronnie. Naruszenia umowy muszą zatem być na tyle poważne, aby uzasadnić wypowiedzenie umowy.

Niepłacenie wynagrodzenia może stanowić powód do rozwiązania umowy, zważywszy, że głównym obowiązkiem klubu jako pracodawcy jest zapłata graczowi wynagrodzenia, a jeśli obowiązek ten zostanie naruszony, może to nadwyrężyć zaufanie pracownika do pracodawcy, że będzie on wykonywał warunki umowy.

Ponadto, strony kontraktu mogą zastrzec w nim, że gracz ma prawo do wypowiedzenia swojej umowy. Na przykład, w standardowej umowie Premier League, zawodnik ma prawo do wypowiedzenia swojej umowy, jeśli klub nie zapłacił mu wynagrodzenia w ciągu czternastu dni od dnia, w którym gracz złoży mu zawiadomienie o rozwiązaniu umowy. W przypadku braku takiej klauzuli, orzecznictwo Trybunału Arbitrażowego ds. Sportu ("CAS") potwierdza, że gracz musi spełniać dwa warunki, aby udowodnić, że właśnie przyczyną rozwiązania umowy jest niezapłacone wynagrodzenie.

Po pierwsze, zaległe płatności muszą dotyczyć znacznego okresu czasu i/lub sporej kwoty. Komentarz do RSTP stanowi, iż niepłacenie pensji jest wystarczająco poważne, by stanowić uzasadnioną przyczynę wypowiedzenia umowy, jeżeli zawodnik nie otrzymał wynagrodzenia za więcej niż trzy miesiące. Zgodnie z komentarzem „fakt, że zawodnik nie otrzymał wynagrodzenia za tak długi okres czasu, uprawnia go do wypowiedzenia umowy, w szczególności dlatego, że uporczywe nieprzestrzeganie warunków finansowych umowy mogłoby poważnie zagrozić pozycji i egzystencji danego gracza."

Po drugie, piłkarz musi uprzedzić klub, że brak zapłaty wynagrodzenia jest sprzeczny z umową oraz że rozważa zakończenie kontraktu, chyba że zaległe kwoty zostaną mu wypłacone. Ważne jest dla gracza, aby uczynił to na piśmie, by mógł później łatwo udowodnić, że ostrzeżenie zostało wykonane, że nie było opóźnienie w dokonaniu ostrzeżenia, a wypowiedzenie w związku z opóźnieniem wypłaty wynagrodzenia - uzasadnione.

Rozwiązania umowy z powodu słusznej przyczyny może również uprawniać gracza do odszkodowania. Artykuł 14 RSTP stanowi jedynie, że niewinna strona może rozwiązać umowę bez żadnych konsekwencji i nie przewiduje konsekwencji dla winnego rozwiązania kontraktu. Jednak Komentarz RSTP potwierdza, że strona, „która jest odpowiedzialna za rozwiązanie umowy, jest zobowiązana do wypłaty odszkodowania za szkody poniesione w wyniku wcześniejszego rozwiązania umowy oraz może podlegać sankcjom sportowych.

W przypadku braku klauzuli będącej podstawą do wyegzekwowania kary umownej, odszkodowanie jest obliczane na podstawie artykułu 17 RSTP z uwzględnieniem prawa krajowego, specyfiki sportu i obiektywnych kryteriów, w tym wynagrodzenia i innych świadczeń dla gracza w ramach istniejącego kontraktu i/lub nowego kontraktu. Zasadniczo, osoba poszkodowana powinna "być przywrócona do pozycji, w ​​której byłaby, jeśli kontakt zostałby prawidłowo wypełniony". Oznacza to, że gracz ma prawo do otrzymania wynagrodzenia jakie otrzymywałby, gdyby umowa została wykonana aż do jej wygaśnięcia, z zastrzeżeniem, że jeśli zawodnik następnie podpisuje umowę z nowym klubem, jego roszczenie o utracone zarobki zostanie potrącone z jego wynagrodzenia w ramach nowej umowy.

Nie należy zapominać, że decyzja o rozwiązaniu umowy jest krokiem ostatecznym, który należy mieć na uwadze, jednakże wskazuje się, że gracze powinni zawsze próbować najpierw rozwiązać spory z klubem polubownie w drodze mediacji. 

Piłkarze, którzy zamierzają rozwiązać swoje umowy z powodu niezapłaconych wynagrodzeń powinni również zachować ostrożność, ponieważ w przypadku rozwiązania umowy bez uzasadnionej przyczyny, mogą ich czekać poważne konsekwencje, w tym zobowiązanie do zapłaty dotychczasowemu klubowi kompensaty pieniężnej oraz cztery miesiące zakazu gry (lub sześć miesięcy w przypadku kwalifikowanego naruszenia) jeśli naruszenie umowy odbywa się w okresie chronionym. Klub, który podpisuje z takim graczem umowę, powinien również zachować ostrożność, gdyż jako nowy klub może być solidarnie odpowiedzialny za jakiekolwiek odszkodowania należne byłemu klubowi, a także zostać ukarany zakazem transferu w dwóch kolejnych okresach transferowych, jeśli nie zostanie obalone domniemanie, że nakłaniał piłkarza do wypowiedzenia umowy w okresie ochronnym.


PODWYŻSZENIE WIEKU EMERYTALNEGO ZGODNE Z KONSTYTUCJĄ, EMERYTURY CZĘŚCIOWE NIE

Data: 8.05.2014

Trybunał Konstytucyjny, po dwóch dnia rozpoznawania skarg NSZZ "Solidarność", OPZZ i posłów PiS, uznał niejednogłośnie w środę, że przepisy podwyższające wiek emerytalny do 67. roku życia są zgodne z Konstytucją oraz konwencją Międzynarodowej Organizacji Pracy dot. minimalnych norm zabezpieczenia społecznego. Trybunał obradował w pełnym składzie. Zgłoszono sześć zdań odrębnych. 

Skarżący zarzucili nowym przepisom m.in. naruszenie zasady zaufania do państwa i stanowionego przez nie prawa, sprawiedliwości społecznej oraz ochrony praw nabytych. Zaskarżone do Trybunału zmiany zostały uchwalone przez Sejm w ustawie o emeryturach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych w maju 2012 r. Przed nowelizacją kobiety miało prawo do przejścia na emeryturę po osiągnięciu 60. roku życia, a mężczyźni - 65 lat. Natomiast od 2013 r., zgodnie z zaskarżoną ustawą, wiek emerytalny wzrasta co kwartał o miesiąc - dla mężczyzn w 2020 roku, a dla kobiet w 2040 roku będzie on wynosił 67 lat. Ustawa pozwala też przejść wcześniej na częściową, 50% emeryturę. Dla kobiet jest to wiek 62 lat, zaś dla mężczyzn - 65 lat.

Trybunał uznał, że ustawodawca miał prawo do podwyższenia wieku emerytalnego. W uzasadnieniu podano, że  państwo zobowiązane do świadczeń emerytalnych, które ma zarazem świadomość złej kondycji systemu emerytalnego ma nie tylko prawo, ale i powinność podjęcia działań naprawczych. Ustawodawca Polski wybrał jako główny środek naprawczy podwyższenie wieku emerytalnego. Zdaniem Trybunału, mógł to uczynić. 

Trybunał uznał ponadto, że zróżnicowanie praw kobiet i mężczyzn, jeśli chodzi o emerytury częściowe, jest niekonstytucyjne. Zaznaczył jednak, że emerytury częściowe pozostają w systemie prawnym, ale muszą być przez ustawodawcę poprawione. Powinny być rozwiązaniem przejściowym, a nie stałym.


KARY DLA MANCHESTERU CITY I PARIS SAINT-GERMAIN ZA NARUSZENIE ZASAD FINANSOWEGO FAIR PLAY

Data: 6.05.2014

Według nieoficjalnych jeszcze informacji, kluby z Manchesteru i Paryża zostaną przez UEFA ukarane za nieprzestrzeganie zasad finansowego fair play (FFP). Oba kluby zapłacą karę w wysokości około 60 milionów euro. W następnej edycji Ligi Mistrzów będą również zmuszone do zmniejszenia liczby zgłoszonych piłkarzy z 25 do 21. Dodatkowo 8 zawodników będzie musiało być wychowankami klubu. UEFA zrezygnowała jednak z wykluczenia klubów z kolejnej edycji Ligi Mistrzów.

Przypominamy, że zgodnie z zasadami FFP, klub nie może wydawać więcej pieniędzy, niż jest w stanie zarobić oraz nie może również zalegać z płatnościami podczas sezonu. Jeśli dany zespół nie przestrzega którejś z powyższych reguł, grożą mu kary pieniężne, a w najgorszym wypadku nawet wykluczenie z europejskich pucharów.

Natomiast jednym z głównych motywów wprowadzenia zasad Finansowego Fair Play jest doprowadzenie do wyrównania szans pomiędzy poszczególnymi klubami, co ma się dokonywać poprzez zapobieganie powstaniu nieuczciwej przewagi klubów mających bardzo zamożnych właścicieli, wykładających znaczące środki pieniężne na ich funkcjonowanie, nad klubami, które są prowadzone w bardziej zrównoważonym modelu biznesowym. Manchester City i Paris Saint-Germain posiadają z kolei zawarte umowy sponsorskie na nieproporcjonalnie wysokie kwoty. 

Jeśli sankcje zostaną wyegzekwowane przez władze UEFA od obu klubów, będą to jedne z najbardziej dotkliwych kar w historii klubowej piłki nożnej.


NOWE PRZEPISY O CUDZOZIEMCACH

Data: 29.04.2014

Od 1 maja 2014 roku obowiązywać będzie nowa ustawa regulująca prawa cudzoziemców. Zgodnie z nowymi przepisami, cudzoziemiec będzie mógł uzyskać dwa rodzaje zezwoleń na pobyt w Polsce: czasowe i stałe (do tej pory zamiast stałego było zezwolenie na osiedlenie się). Wydłużony też został z 2 do 3 lat maksymalny okres, na który cudzoziemcom może być udzielone zezwolenie na pobyt czasowy w Polsce. Cudzoziemiec może wystąpić z takim wnioskiem w dowolnym momencie legalnego pobytu (aktualnie obowiązuje termin przynajmniej 45 dni przed końcem ważności wizy lub aktualnego zezwolenia na pobyt).

Natomiast cudzoziemcowi studiującemu na polskiej uczelni pierwsze zezwolenie na pobyt czasowy będzie przyznawane na okres 15 miesięcy. Jeśli zaś będzie on studiował w Polsce krócej niż 1 rok, dostanie zezwolenie na pobyt na czas trwania roku akademickiego lub studiów oraz dodatkowo na 3 miesiące. W przypadku kontynuacji studiów na kolejnym roku - zezwolenie będzie wydawane na okres do 3 lat, a nie jak dotychczas na rok. Z kolei cudzoziemiec będący absolwentem polskiej uczelni, który poszukuje pracy, będzie mógł ubiegać się o zezwolenie na pobyt czasowy w Polsce na okres roku. 

Ważną nowością jest także możliwość ubiegania się w ramach jednej procedury przez pracującego w Polsce cudzoziemca o zezwolenie i na pobyt, i na pracę. Do tej pory to pracodawca, który chciał zatrudnić obcokrajowca, ubiegał się o pozwolenie na pracę dla niego, zaś później sam cudzoziemiec mógł występować o zezwolenie na pobyt.


KOLEJNA TRANSZA DEREGULACJI ZAWODÓW

Data: 28.04.2014

Senat podjął pracę nad ustawą o ułatwieniu dostępu do wykonywania niektórych zawodów regulowanych, wprowadzającą drugą transzę ich deregulacji. Nowe przepisy zakładają znaczne ograniczenie lub nawet likwidację obecnych wymogów (np. konieczności posiadania certyfikatu, licencji).

Druga transza deregulacji dotyczy m.in.: architektów, urbanistów, inżynierów budowlanych, osób usługowo prowadzących księgi rachunkowe, doradców podatkowych, agentów i brokerów ubezpieczeniowych, aktuariuszy, biegłych rewidentów, rzeczoznawców samochodowych, nurków, dróżników obchodowych, zawodów związanych z obsługą metra czy z żeglugą morską i śródlądową. 

Ustawa zawiera również rozwiązanie umożliwiając uczelniom wyższym utworzenie studiów o profilu praktycznym, których ukończenie stanowić będzie podstawę do zwolnienia z części lub całości postępowania kwalifikacyjnego do wykonywania danego zawodu.


WYGRANY SPÓR PRZED TRYBUNAŁEM SPORTOWYM W LOZANNIE (CAS)

Data: 25.04.2014

Z przyjemnością informujemy, iż Kancelaria wygrała dla swojego Klienta ważny spór toczący się przed Trybunałem Sportowym w Lozannie (CAS). Orzeczenie w sprawie o sygnaturze CAS 2013/O/3166 wydane zostało 23 kwietnia 2014 roku. 


WPROWADZENIE NOWYCH FORMULARZY DLA PRZEDSIĘBIORCÓW

Data: 25.04.2014

Sejm na posiedzeniu w dniu 24 kwietnia 2014 r. uchwalił ustawę o zmianie niektórych ustaw w związku ze standaryzacją niektórych wzorów pism w procedurach administracyjnych. Ustawa wprowadza jednolite wzorów wniosków w niektórych procedurach administracyjnych związanych z wykonywaniem działalności gospodarczej.

Proponowane zmiany mają przyczynić się do przyspieszenia i usprawnienie procedur urzędowych, a tym samym do ułatwień w prowadzeniu działalności gospodarczej. Standaryzacja wniosków to w założeniu pierwszy etap porządkowania procedur administracyjnych związanych z rozpoczynaniem i prowadzeniem działalności gospodarczej w Polsce. Przygotowywane wzory wniosków mają precyzyjnie określać, jaki jest zakres wymaganych danych oraz zawierać wskazania, jakie dokumenty (załączniki) należy dołączyć. Prowadzić ma to do ograniczenia liczby urzędowych wezwań do uzupełnienia braków. Zmiany zakładają również, że przedsiębiorcy będą mogli złożyć wniosek wedle uznania - w formie elektronicznej lub papierowej.

Do proponowanych nowych wzorów wniosków należą przykładowo wzory wniosków o udzielenie odpowiednich zezwoleń na obrót napojami alkoholowym, wzór zgłoszenia o rozbiórce obiektu budowlanego, wzór wniosku o wpis do rejestru działalności detektywistycznej, wzór wniosku o wydanie zezwolenia na prowadzenie punktu aptecznego.

Odpowiedzialnymi za udostępnienie wniosków będą właściwi ministrowie. Wzory wniosków w postaci elektronicznej będą zamieszczone w centralnym repozytorium wzorów dokumentów elektronicznych. Repozytorium znajduje się na elektronicznej platformie usług administracji publicznej (ePUAP). Ponadto wzory wniosków będą dostępne też m.in. w Biuletynie Informacji Publicznej danego urzędu. 

Uchwalona ustawa musi zostać teraz przyjęta przez Senat


RZĄDOWE PRACE NAD ZMIANĄ USTAWY PRAWO BUDOWLANE

Data: 16.04.2014

Rządowy projekt nowelizacji ustawy Prawo budowlane zakłada wprowadzenie bardzo istotnej zmiany, a mianowicie zniesienie wymogu posiadania pozwolenia na budowę domu jednorodzinnego. Po zmianie ustawy wystarczy samo zgłoszenie wraz z załączonym projektem budowlanym – na jego podstawie wydawana będzie tzw. zgoda budowlana.

Brak konieczności uzyskania pozwolenia na budowę dotyczył będzie budynków mieszkalnych jednorodzinnych, których obszar oddziaływania mieści się w całości na działce lub działkach, na których zostały zaprojektowane. Nowelizacja obejmie także budynki zgłoszone do przebudowy, jednakże tylko w sytuacji, jeżeli nie prowadzi to do zwiększenia dotychczasowego obszaru oddziaływania tych budynków. 

Dzięki nowelizacji czas procedur potrzebnych do rozpoczęcia inwestycji ma zostać skrócony o połowę. Dotychczas procedura wydania pozwolenia na budowę, a także inne wymagane prawem procedury trwały nawet do trzech miesięcy. 

W obecnej chwili projekt nowelizacji ustawy Prawo budowlane jest w trakcie konsultacji.


DEFINICJA KONSUMENTA NIE ZOSTANIE ROZSZERZONA

Data: 16.04.2014

W Sejmie trwają prace nad nową ustawą o prawach konsumenta. Aktualnie projekt znajduje się po pierwszym czytaniu. Ustawa miała rozszerzyć przewidzianą w art. 221 Kodeksu cywilnego definicję konsumenta.

Rząd uwzględnił jednak krytyczne uwagi płynące ze środowisk skupiających sprzedawców i wycofał się z proponowanych zmian. Za konsumenta dalej uważać się będzie osobę fizyczną dokonującą z przedsiębiorcą czynności prawnej niezwiązanej bezpośrednio z jej działalnością gospodarczą lub zawodową. Z kolei osoby prowadzące własną działalność gospodarczą będą mogły korzystać z pełni praw konsumenta, gdy będą kupować rzecz do prywatnego użytku.

Zgodnie z nową ustawą o prawach konsumenta, do obecnego przepisu miał być dodany § 2 o treści: „Przepisy o ochronie konsumentów stosuje się również do osoby fizycznej, która dokonując czynności związanej z prowadzoną działalnością gospodarczą lub zawodową, działa także w celu niezwiązanym z tą działalnością i cel ten przeważa.” W praktyce to nabywca decydowałby, czy kupowany przez niego towar będzie głównie wykorzystywany w calach prywatnych, czy zawodowych. Zdaniem sprzedawców, proponowana definicja jest bardzo nieprecyzyjna, co może rodzić liczne spory i problemy interpretacyjne. Obawiają się oni również skutków łatwiejszej procedury reklamacyjnej dla przedsiębiorców, które godziłyby zwłaszcza w hurtownie, a mianowicie „zalania” ich reklamacjami, co może bardzo niekorzystnie wpływać na ich obroty.

Proponowana zmiana definicji konsumenta wynika z konieczności, wdrożenia do polskiego systemu prawnego dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady nr 2011/83/UE. Motyw 17 jej preambuły zakłada, że uprawnienia konsumenta powinny obejmować również przedsiębiorców. Wycofanie się Rządu z proponowanych zmian może jednakże zostać uznane za niewłaściwe wdrożenie dyrektywy. Biorąc pod uwagę akceptację takiego ryzyka ze strony Rządu, można spodziewać się, że w takiej postaci ustawa zostanie również przyjęta przez Sejm.

Polska ma czas na wprowadzenie do naszego systemu prawnego przepisów dyrektywy do 13 czerwca 2014 roku. Jeżeli nasz kraj nie zakończy do tej daty całej procedury legislacyjnej, to, po pierwsze, konsumenci nie będą bowiem mogli skorzystać ze wszystkich dodatkowych uprawnień przewidzianych w nowej dyrektywie. Najważniejsze z nich, to wydłużenie z 10 do 14 dni czas, w jakim klient może odstąpić od umowy zawartej na odległość. Jeśli  jednak sprzedawca nie powiadomi nabywcę o powyższym uprawnieniu, prawo do odstąpienia od umowy bez podawania przyczyn ma przysługiwać aż przez 12 miesięcy. Inną korzystną dla konsumentów zmianą jest ustalenie, kto pokrywa koszty transportu w przypadku takiego zwrotu. Konsument ma płacić tylko za odesłanie towaru. Sam natomiast otrzyma zwrot tego, co zapłacił zarówno za produkt, jak i jego dostarczenie. Będzie musiał wybrać najtańszy z oferowanych przez sprzedawcę sposobów dostarczenia towaru, w innej sytuacji sprzedawca nie będzie miał obowiązku zwracania mu dodatkowych kosztów. Po drugie, w specyficznej sytuacji znajdą się sprzedawcy Internetowi, którzy oferują swój towar zagranicznym klientom. Jeżeli nawew polskie przepisy nie zostaną jeszcze zmienione, być może będą oni już musieli zmienić swe regulaminy i dostosować je do tamtejszych regulacji.


„NIEMAL JEDYNY” SPÓLNIK SPÓŁKI Z O.O. A SKŁADKI ZUS

Data:14.04.2014

Do interesujących jak również i kontrowersyjnych wniosków doszedł Sąd Najwyższy - Izba Pracy, Ubezpieczeń Społecznych i Spraw Publicznych w wyroku wydanym dnia 3 sierpnia 2011 r. (sygn. akt: I UK 8/2011). Zgodnie z tezą orzeczenia, jedyny (lub „niemal jedyny”) wspólnik spółki z ograniczoną odpowiedzialnością nie powinien uzyskać statusu pracowniczego. Sąd Najwyższy zauważa, iż niezależnie od argumentów odwołujących się do braku podporządkowania pracowniczego, w istocie nie zachodzi przesłanka odpłatności pracy, skoro do przesunięcia majątkowego dochodzi w ramach majątku samego wspólnika. W wyroku Sąd Najwyższy uznał ponadto istnienie bytu prawnego jakim jest „niemal jednoosobowa” spółka z ograniczoną odpowiedzialnością. Zgodnie z wyrokiem, wspólnik takiej „niemal jednoosobowej” spółki  ma podlegać obowiązkowi uiszczania składek na ubezpieczenie społeczne tak, jak osoba prowadząca jednoosobową działalność gospodarczą (stosownie do art. 8 ust. 6 pkt 4 ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych).

Przedmiotowe orzeczenie dotyczyło spółki, w której jeden ze wspólników posiadał 124 udziały, a drugi wspólnik tylko 1 udział. Sąd uznał, że partycypacja wspólnika mniejszościowego  jest tak niewielka, iż w zasadzie pełni on funkcję iluzoryczną. Dlatego też pomimo, iż spółka formalnie nie jest jednoosobowa, gdyż na liście wspólników figuruje więcej, niż jedna osoba, to jednak pozycja korporacyjna wspólnika większościowego jest tak silna, że w rzeczywistości ma on pełnię władzy w spółce, tak samo, jak gdyby był jej wyłącznym wspólnikiem. Ubezpieczonego, mimo że formalnie pozostawał on jedynie większościowym udziałowcem, należało traktować jak jedynego wspólnika spółki. Ciąży na nim zatem obowiązek odprowadzania składek ZUS z tytułu posiadania udziałów w spółce. 

Istotnym skutkiem takiego rozstrzygnięcia jest zaburzenie pewności prawa i poczucia bezpieczeństwa obrotu. Sąd Najwyższy pozostawił bowiem bez odpowiedzi zasadnicze pytanie: w jakich warunkach spółka jest „niemal jednoosobowa”, a w jakich można przyjąć, że już jest wieloosobowa, a innymi słowy: kiedy składki ZUS trzeba płacić, a kiedy nie trzeba.

Patrz: wyrok Sądu Najwyższego z dnia 3.08.2011 roku (sygn. akt: I UK 8/2011).


NOWELIZACJA USTAWY O ZAMÓWIENIACH PUBLICZNYCH

Data: 14.04.2014

Z dniem 16 kwietnia 2014 roku chodzi w życie nowelizacja ustawy Prawo zamówień publicznych, zmieniająca m.in. art. 4 pkt 8 ustawy, który stanowił będzie, że do zamówień i konkursów, których wartość nie przekracza 30 tys. euro nie stosuje się przepisów w/w ustawy. Dotychczas próg ten wynosił 14 tys. euro. 

Nowe przepisy mają sprawić, że w wielu obszarach wykonanie zamówienia zostanie przyspieszone, ponieważ będzie można wybrać wykonawcę poza trybem przetargowym. Na poziomie samorządów nowelizacja pozwoli zmniejszyć biurokrację i uprościć procedury. 

Poza spodziewanymi korzyściami istnieje jednakże ryzyko, że w sytuacji gdy nie będzie konieczności przeprowadzania przetargów, w przypadku mniejszych miejscowości do realizacji zamówień zapraszane będą lokalne firmy - po znajomości i z naruszeniem zasad swobodnej konkurencji. Eksperci uważają jednak, iż  w takich przypadkach powinny zadziałać mechanizmy kontrolne takie jak: opinia publiczna, ustawa o odpowiedzialności za naruszenie dyscypliny finansów publicznych, ustawa o finansach publicznych, lokalne izby obrachunkowe, które kontrolują wydatki wszystkich jednostek samorządowych czy NIK.


FINANSOWE FAIR PLAY: UEFA BADA FINANSE PARIS SAINT – GERMAIN

Data: 10.04.2014

Paris Saint-Germain może być pierwszym znanym klubem, który zostanie ukarany za naruszenie Finansowego Fair Play (FFP). Podstawą nałożenia przez UEFA kary, może stać się umowa sponsorska zawarta przez klub z Qatar Tourism Authority "QTA" na sumę 200 mln euro. Katarska spółka jest od 2011 roku właścicielem klubu. Tak wysokodochodowa umowa jest bowiem nieproporcjonalna względem innych. Przykładowo Manchester City w przypadku podobnej umowy sponsorskiej z "TCA Abu Dhabi" otrzymał 15 milionów euro za sezon. Przedstawiciele PSG w ostatnim czasie dwukrotnie w tej sprawie składali wyjaśnienia w UEFA. Dyrektor generalny klubu, Jean-Claude Blanc uzasadnia zawarcie takiej umowy umowę następująco: "Katar chce się stać atrakcją turystyczną w ciągu najbliższych dziesięciu lat. Aby tak się stało, powinien dać się poznać cały kraj, jego możliwości i atrakcje. Do tego ma się przyczynić Paris Saint-Germain. Dlatego bronimy tego kontraktu nie w sposób arogancki, ale z przekonania."

Niezależny organ UEFA, kontrolujący klubowe fundusze, wyda w kwietniu opinię o tym, czy transakcja pomiędzy klubem a sponsorem nie łamie reguł FFP. W razie negatywnej oceny, PSG może spodziewać się surowych konsekwencji, łącznie z wydaleniem z europejskich pucharów. Jednak jakakolwiek ewentualna kara wejdzie w życie dopiero od następnego sezonu. W związku z tym, finanse trzykrotnego mistrza Francji zostaną poddane głębokiej analizie, która ma wykazać, czy nie doszło także do innych nieprawidłowości.

Jednym z głównych motywów wprowadzenia zasad Finansowego Fair Play jest bowiem doprowadzenie do wyrównania szans pomiędzy poszczególnymi klubami. Ma się to dokonywać poprzez zapobieganie powstaniu nieuczciwej przewagi klubów mających bardzo zamożnych właścicieli, wykładających znaczące środki pieniężne na ich funkcjonowanie, nad klubami, które są prowadzone w bardziej zrównoważonym modelu biznesowym.

Ponadto, zgodnie z przepisami FFP klub nie może wydawać więcej, niż zarabia. UEFA chce przez to doprowadzić do racjonalizacji wydatków. W myśl przepisów klub nie może również zalegać z płatnościami podczas sezonu. Z perspektywy pracownika, jakim niewątpliwie jest piłkarz, realizacja zobowiązań finansowych na czas jest najważniejszym aspektem wprowadzenia FFP.

W poprzednim sezonie na czarną listę UEFA trafił m.in. Śląsk Wrocław. Za zaległości wobec piłkarzy klub musiał zapłacić karę w wysokości 20 tys. euro. 

Obecnie UEFA przygląda się finansom kilkudziesięciu europejskich klubów.


NOWA USTAWA O ZBIÓRKACH PUBLICZNYCH

Data 31.03.2014                                                          

Nowa ustawa o zbiórkach publicznych zostanie w dniu jutrzejszym, tj. 1 kwietnia 2014 roku, podpisana przez Prezydenta.

Ustawa zniesie obowiązek występowania o pozwolenie na organizację zbiórki. Od tej pory to sami obywatele mają decydować o tym czy cel, na który zbierane są datki, ich zdaniem zasługuje na wsparcie.

Podmiotami uprawnionymi do prowadzenia zbiórki publicznej będą mogły być organizacje pozarządowe w rozumieniu art. 3 ust. 2 ustawy z dnia 24 kwietnia 2003 r. o działalności pożytku publicznego i o wolontariacie, podmioty prowadzące działalność pożytku publicznego wymienione w art. 3 ust. 3 w/w ustawy oraz  co najmniej 3-osobowe komitety społeczne powołane w celu przeprowadzenia zbiórki publicznej.

Zgodnie z ustawą zbiórka publiczna nie będzie wymagała pozwolenia, a jedynie zgłoszenia publikowanego na portalu internetowym, którego administratorem będzie minister administracji i cyfryzacji. Podmiot prowadzący zbiórkę publiczną będzie musiał przygotować dwa rodzaje sprawozdań i przekazać je do ministerstwa do zamieszczenia online, tak aby każdy mógł się z nimi zapoznać i ocenić, czy zebrane datki i dary zostały właściwie rozdysponowane.

W świetle nowych przepisów, zbieranie pieniędzy za pomocą sms-ów oraz przelewem na konto bankowe gdzie przepływ środków jest automatycznie rejestrowany, nie będzie podlegało ustawowym ograniczeniom i wymagało zgłoszenia. Do tej pory dla takiej formy zbierania pieniędzy konieczne było uzyskanie pozwolenia na zbiórkę.

Zniesiony zostanie również wymóg zamieszczania sprawozdań ze zbiórek w prasie a także obowiązująca do tej pory opłata skarbowa od wydanego pozwolenia.

Nowe przepisy zaczną obowiązywać po 3 miesiącach od opublikowania ustawy w Dzienniku Ustaw.


UPRAWNIENIA SPÓŁDZIELNI MIESZKANIOWEJ DO PODEJMOWANIA CZYNNOŚCI PRZEKRACZAJĄCYCH ZAKRES ZWYKŁEGO ZARZĄDU

Data: 31.03.2014

Sąd Najwyższy uchwałą z dnia 27 marca 2014 roku, udzielił odpowiedzi na pytanie, czy sprawowany przez spółdzielnię zarząd nieruchomościami wspólnymi stanowiącymi współwłasność spółdzielni w ramach art. 27 ust. 2 ustawy z dnia 15 grudnia 2000 r. o spółdzielniach mieszkaniowych uprawnia spółdzielnię do samodzielnego podejmowania decyzji odnośnie tych nieruchomości także w zakresie czynności przekraczających zakres zwykłego zarządu, czy też potrzebne jest pozyskiwanie przez spółdzielnię zgody każdego z współwłaścicieli, zgodnie z art. 199 k.c.

Zgodnie ze stanowiskiem Sądu Najwyższego, spółdzielnia mieszkaniowa może samodzielnie dokonywać czynności przekraczających zakres zwykłego zarządu nieruchomością wspólną.

Patrz: uchwała Sądu Najwyższego z dnia 27.03.2014 roku (sygn. akt: III CZP 122/13)


RZĄDOWE PROPOZYCJE ZMIAN W SPRAWIE UŁATWIEŃ DLA PRZEDSIĘBIORCÓW DZIAŁAJĄCYCH NA OBSZARACH SPECJALNYCH STREF EKONOMICZNYCH

Data: 27.03.2014

Rada Ministrów na wniosek ministra gospodarki przyjęła 25 marca 2014 r. projekt założeń o zmianie ustawy o specjalnych strefach ekonomicznych. Zgodnie z założeniami ministerstwa, głównym celem nowelizacji ustawy jest wprowadzenie ułatwień w prowadzeniu przedsiębiorstw na obszarze specjalnych stref ekonomicznych, a przez to zwiększenie konkurencyjności polskiej gospodarki.

Jedną z najistotniejszych regulacji ujętych w projekcie, jest wprowadzenie jednolitych zasad zmiany zezwolenia. Oznacza to, że we wszystkich zezwoleniach, bez względu na datę wydania, możliwe będzie obniżenie poziomu zatrudnienia maksymalnie o 20 proc. wielkości bazowej. Obecnie taka możliwość odnosi się jedynie do zezwoleń wydanych po 4 sierpnia 2008 roku.

Kolejne rozwiązanie dotyczy określenia przesłanek wygaśnięcia zezwolenia na wniosek przedsiębiorcy. Do tej pory nie były one ustalone. Propozycja zakłada, iż możliwość złożenie wniosku o wygaśnięcie zezwolenia będą mieli przedsiębiorcy, którzy przed dniem złożenia wniosku nie korzystali z ulg w podatku dochodowym w oparciu o zezwolenie. Ponadto, przedsiębiorcy, którzy w świetle nowych zasad nie będą mogli ubiegać się o wygaśnięcie zezwolenia, a przewidują, że nie spełnią jego warunków, uzyskają możliwość złożenia wniosku o cofnięcie zezwolenia. Pozwoli to przedsiębiorcom, którzy korzystali ze zwolnień od podatku dochodowego na uniknięcie wyższych odsetek od zaległości podatkowych. 

Projekt zakłada również rozszerzenie zakresu zadań spółek zarządzających strefami. Zakładają one wpisanie do ustawowego katalogu zadań współpracę ze środowiskiem akademickim, a także tworzenie odpowiednich warunków do powstawania klastrów.


DECYZJA RZĄDU W SPRAWIE PODWYŻSZENIA ŚWIADCZEŃ PIELĘGNACYJNYCH

Data: 26.03.2014

Rząd przyjął uchwałę, która umożliwi podwyższenie świadczenia pielęgnacyjnego dla rodzica, który rezygnuje z pracy, by zajmować się niepełnosprawnym dzieckiem. Od 1 maja 2014 roku ma ono wynieść 1.000 zł netto. Zgodnie z uchwałą, środki na ten cel przeniesione zostaną z planu na remonty i budowę dróg lokalnych.

Podczas obrad rządu zaprezentowano projekt ustawy, który umożliwi szybkie dochodzenie wysokości świadczenia pielęgnacyjnego do wysokości odpowiadającej minimalnemu wynagrodzeniu za pracę netto prognozowanemu na 2016 rok. Zawiera on rozwiązania zakładające, że rodzice, którzy rezygnują z pracy, by opiekować się niepełnosprawnymi dziećmi otrzymają od maja 2014 roku 1.000 zł miesięcznie (netto), od stycznia 2015 roku 1.200 zł (netto), natomiast od początku 2016 roku - 1.300 zł (netto).

Pierwsze czytanie projektu ustawy ws. podwyższenia świadczeń pielęgnacyjnych dla rodziców dzieci niepełnosprawnych przewidziano na 1 kwietnia 2014 roku. Odbędzie się ono na posiedzeniu sejmowej komisji polityki społecznej i rodziny.

Powyższe działania są odpowiedzią na trwający od ponad tygodnia w Sejmie protest rodziców.


DARMOWY PODRĘCZNIK DLA PIERWSZOKLASISTY

Data: 25.03.2014

Od 22 marca 2014 roku zaczęła obowiązywać nowelizacja ustawy o systemie oświaty. Umożliwia ona ministrowi właściwemu do spraw  oświaty i wychowania zlecenie opracowania i wydania podręcznika lub jego części. Z kolei w przypadku szkół artystycznych takie uprawnienie będzie miał minister właściwy do spraw  kultury i ochrony dziedzictwa narodowego.

Podręcznik lub jego część opracowane w wyniku zlecenia oraz zaakceptowane przez właściwych ministrów będą dopuszczone do użytku szkolnego z mocy prawa. Jakość podręczników, a w szczególności ich poprawność merytoryczna, dydaktyczna i wychowawcza będzie weryfikowana na etapie przygotowania i odbioru.

Zgodnie z zapewnieniem premiera, dzieci, które 1 września br. pójdą do pierwszej klasy szkoły podstawowej, otrzymają darmowy podręcznik.

Ponadto, nowelizacja zniosła termin, w jakim dyrektorzy szkół musieli podawać do publicznej wiadomości zestaw podręczników na następny rok. Do tej pory mieli oni na to czas do 15 czerwca.


ZATRUDNIENI NA CZAS OKREŚLONY ZYSKAJĄ DŁUŻSZY OKRES WYPOWIEDZENIA

Data: 18.03.2014

Trybunał  Sprawiedliwości Unii Europejskiej, w związku z pytaniem prejudycjalnym Sądu Rejonowego w Białymstoku orzekł wyrokiem z dnia 13 marca 2014 roku, iż polskie regulacje prawne, dotyczące wypowiadania umów zawieranych na czas określony dłuższy niż 6 miesięcy są niezgodne z klauzulą 4 pkt 1 Porozumienia ramowego w sprawie pracy na czas określony, zawartego w dniu 18 marca 1999 r., stanowiącego załącznik do dyrektywy Rady 99/70/WE z dnia 28 czerwca 1999 r. dotyczącej Porozumienia ramowego w sprawie pracy na czas określony, zawartego przez Europejską Unię Konfederacji Przemysłowych i Pracodawców (UNICE), Europejskie Centrum Przedsiębiorstw Publicznych (CEEP) oraz Europejską Konfederację Związków Zawodowych (ETUC).

Polski Kodeks pracy, w art. 33 traktuje, iż  przy zawieraniu umowy o pracę na czas określony, dłuższy niż 6 miesięcy, strony mogą przewidzieć dopuszczalność wcześniejszego rozwiązania tej umowy za dwutygodniowym wypowiedzeniem. Z kolei  zgodnie z brzmieniem art. 36 § 1 tego kodeksu okres wypowiedzenia umowy o pracę zawartej na czas nieokreślony jest uzależniony od okresu zatrudnienia u danego pracodawcy i wynosi: 2 tygodnie, jeżeli pracownik był zatrudniony krócej niż 6 miesięcy; 1 miesiąc, jeżeli pracownik był zatrudniony co najmniej 6 miesięcy; 3 miesiące, jeżeli pracownik był zatrudniony co najmniej 3 lata.

Trybunał orzekł, iż wspomniane przepisy unijne uniemożliwiają wprowadzanie rozwiązań dotyczących długości okresów wypowiedzenia, jakie obowiązują w Polsce. Nie można bowiem stosować dwutygodniowego wymówienia wobec pracujących na czas określony, którzy wykonują obowiązki podobne do tych świadczonych przez zatrudnionych na stałe. Takie rozwiązanie dyskryminuje tych pierwszych, ponieważ obie te kategorie pracowników znajdują się w porównywalnych sytuacjach, natomiast okres wypowiedzenia dla pracujących na czas nieokreślony jest dłuższy i zależy od zakładowego stażu pracy. Takie różnicowanie jest niedopuszczalne. 

W praktyce wyrok ten przesądza konieczność zmian w Kodeksie pracy w zakresie wypowiadania umów na czas określony.


ZMIANA PRZEPISÓW DOTYCZĄCYCH ODLICZEŃ PODATKU VAT

Data: 18.03.2014

Zgodnie ze znowelizowaną ustawą o VAT, już od 1 kwietnia 2014 roku od samochodów wykorzystywanych w celach mieszanych, czyli zarówno w związku z prowadzoną działalnością gospodarczą jak i na użytek prywatny, przedsiębiorca będzie mógł odliczyć podatek VAT w wysokości 50%.

Nowe przepisy dotyczą zasad odliczania i rozliczania VAT-u w odniesieniu do wszystkich wydatków dotyczących pojazdów samochodowych o dopuszczalnej masie całkowitej do 3,5 tony, wykorzystywanych do działalności gospodarczej i prywatnej. Podatnik odliczy, bez ograniczenia kwotowego, 50% VAT-u naliczonego od wszystkich wydatków, a więc np.: z tytułu nabycia, importu lub wytworzenia pojazdu oraz nabycia lub importu jego części składowych, paliwa silnikowych, oleju napędowego i gazu oraz innych kosztów eksploatacyjnych.

Prawo do pełnego odliczenia podatku będą mieli natomiast ci przedsiębiorcy, którzy będą wykorzystywać pojazdy wyłącznie do działalności gospodarczej. Obowiązani będą przy tym do prowadzenie stosownej ewidencji przebiegu pojazdów oraz do złożenia naczelnikowi urzędu skarbowego informacji o tych pojazdach w terminie 7 dni od dnia, w którym poniosą pierwszy wydatek związany z tymi pojazdami.

W przypadku pojazdów samochodowych wykorzystywanych wyłącznie do działalności gospodarczej nabytych, importowanych lub wytworzonych przez podatnika lub używanych na podstawie umowy najmu, dzierżawy, leasingu lub innej umowy o podobnym charakterze przed dniem 1 kwietnia 2014 roku informację, o której mowa, podatnik będzie zobowiązany złożyć w terminie 7 dni od dnia, w którym zostanie poniesiony pierwszy (od dnia wejścia nowelizacji ustawy o VAT) wydatek związany z tymi pojazdami. 

Jak wynika z opublikowanego przez Ministerstwo Finansów projektu nowelizacji rozporządzenia ws. rodzajów deklaracji, które mogą być składane za pomocą środków komunikacji elektronicznej, nową deklarację podatkową VAT-26, czyli informację o pojazdach samochodowych wykorzystywanych wyłącznie do działalności gospodarczej, będzie można składać również przez Internet.


NIEZGODNOŚĆ MIĘDZY STANEM PRAWNYM UJAWNIONYM W KSIĘDZE WIECZYSTEJ A RZECZYWISTYM STANEM PRAWNYM W ZAKRESIE PIERWSZEŃSTWA HIPOTEK

Data: 17.03.2014

​Jak wynika z niedawnej uchwały Sądu Najwyższego, możliwość wytoczenia powództwa o stwierdzenie niezgodności między stanem prawnym nieruchomości ujawnionym w księdze wieczystej a rzeczywistym stanem prawnym (art. 10 ust. 1 ustawy o księgach wieczystych i hipotece) w zakresie dotyczącym pierwszeństwa hipotek nie wyłącza interesu prawnego wierzyciela, któremu przysługuje hipoteka wpisana na niższym miejscu, w dochodzeniu ustalenia nieważności czynności prawnej ustanowienia hipoteki wpisanej z wyższym pierwszeństwem na rzecz osoby trzeciej (art. 189 k.p.c.). 

Orzeczenia sądu, wydane w takich postępowaniach, mogą stanowić podstawę dokonania wpisu wykreślenia hipoteki. 

Patrz: uchwała Sądu Najwyższego z dnia 14.03.2014 roku (sygn. akt: III CZP 121/13).


ZMIANY W PRAWIE GOSPODARCZYM TYLKO DWA RAZY W ROKU

Data: 11.03.2014

Rada Ministrów 18 lutego 2014 r. przyjęła uchwałę, która wprowadza tzw. zasadę „dwóch terminów”. Zgodnie z tą zasadą, przepisy określające warunki wykonywania działalności gospodarczej wchodzą w życie tylko dwa razy w roku. Zmiana ta, jak twierdzi wicepremier, minister gospodarki Janusz Piechociński,  ma poprawić funkcjonowanie szczególnie małych i średnich firm - skrócić czas poświęcony na analizę i dostosowanie się do nowych przepisów, ale przede wszystkim umożliwić przedsiębiorcom skuteczne i racjonalne planowanie działalności. Celem projektowanej uchwały jest także zwiększenie stabilności systemu prawa, a w konsekwencji zwiększenie zaufania obywateli i przedsiębiorców do państwa.

Zasada „dwóch terminów” obejmie rządowe projekty ustaw i rozporządzenia, jednakże Rząd będzie również rekomendował stosowanie tej zasady do pozarządowych projektów ustaw.

Przyjęta uchwała Rady Ministrów wyznacza daty wejścia w życie przepisów określających warunki wykonywania działalności gospodarczej na 1 stycznia i 1 czerwca. Ponadto uchwała przewiduje, że prace powinny być tak prowadzone, aby ustawy lub rozporządzenia mogły być ogłaszane co najmniej 30 dni przed dniem wejścia ich w życie. W uchwale zostały również przewidziane wyjątki od zasady.


ZMIANY W PRAWIE KONSUMENCKIM – PRACE NAD NOWĄ USTAWĄ

Data: 11.03.2014

Trwają prace nad nową Ustawą o prawach  konsumenta. Projekt ustawy trafił do Sejmu dnia 17 stycznia 2014 roku. Celem ustawy jest wdrożenie dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady nr 2011/83/UE z dnia 25 października 2011 roku w sprawie praw konsumentów oraz ujednolicenia i doprecyzowania przepisów dotyczących umów konsumenckich zawieranych zarówno w okolicznościach typowych (w lokalu przedsiębiorstwa) jak i okolicznościach nietypowych (poza lokalem przedsiębiorstwa oraz na odległość). Przewidywany termin wejścia w życie ustawy - wynikający z dyrektywy - to 13 czerwca 2014 r.

Jedną z ważniejszych zmian, związanych z wprowadzeniem Dyrektywy, jest m.in. wydłużenie terminu na wykonanie prawa odstąpienia od umowy z 10 do 14 dni. Termin ten ulegnie ponadto wydłużeniu do 12 miesięcy jeśli sprzedawca nie powiadomi konsumenta o przysługującym mu prawie. Oświadczenie o odstąpieniu od umowy nie będzie już musiało zostać złożone przez klienta na piśmie, po zmianach wystarczyć wysłanie wiadomość e-mail. Nowa ustawa określa także zasady zwrotu kosztów dostarczenia towaru w razie odstąpienia od umowy przez konsumenta – w przypadku zwrotu towaru konsument płacić ma tylko za jego odesłanie, przedsiębiorca zwraca pieniądze zarówno za towar jak i przesłanie go do klienta (ale tylko za najtańszą oferowaną przez niego formę wysyłki).

Zmiany dotyczyć mają także tradycyjnych form handlu, m. in. w zakresie gwarancji, uprawnień konsumenta w przypadku, gdy rzecz sprzedana jest wadliwa oraz obowiązków informacyjnych sprzedawcy.

Uchylona zostanie Ustawa z dnia 27 lipca 2002 roku o szczególnych warunkach sprzedaży konsumenckiej oraz o zmianie Kodeksu cywilnego, która dotychczas określała uprawnienia konsumentów w przypadku wad zakupionych towarów. Odpowiedzialność za wady towarów konsumenckich regulować będą natomiast przepisy Kodeksu cywilnego (odpowiednio znowelizowane przepisów o rękojmi).

Z projektem ustawy i jego uzasadnieniem można zapoznać się tutaj:

http://orka.sejm.gov.pl/Druki7ka.nsf/0/BE57572B371BB245C1257C690038EFE9/%24File/2076.


NOWE PRZEPISY DOTYCZĄCE PRACY W NIEDZIELĘ I ŚWIĘTA

Data: 5.03.2014

Od wczoraj, tj. od 4 marca 2014 roku obowiązują nowe przepisy regulujące pracę w niedzielę i święta. To skutek nowelizacji uchwalonej 24 styczniu 2014 roku przez Sejm i podpisanej przez Prezydenta RP 10 lutego 2014 roku.

Pracownicy firm wykonujący pracę polegającą na świadczeniu usług z wykorzystaniem środków komunikacji elektronicznej w rozumieniu przepisów o świadczeniu usług drogą elektroniczną lub urządzeń telekomunikacyjnych w rozumieniu przepisów prawa telekomunikacyjnego, a więc m.in. drogą mailową lub przez telefon dla zagranicznych podmiotów działających w krajach, gdzie obowiązują inne niż w Polsce kalendarze świąt i strefy czasowe, mogą pracować także w niedziele i święta.

Nowelizacja zezwala również na pracę zapewniającą możliwość świadczenia wspomnianych powyżej usług. Ponadto, zgodnie z ustawą pracownicy objęci nowelizacją są uprawnieni – tak jak i inne osoby pracujących w takie dni - do otrzymania innego dnia wolnego od pracy.

Wprowadzenie takich przepisów miało na celu m.in. utrzymanie dotychczasowych i tworzenie nowych miejsc pracy oraz poprawienie konkurencyjności polskiego rynku pracy.


UTRATA PRAWA DO ZASIŁKU CHOROBOWEGO UBEZPIECZONEGO WYKONUJĄCEGO PRACĘ ZAROBKOWĄ W OKRESIE ORZECZONEJ NIEZDOLNOŚCI DO PRACY  

Data: 26.02.2014

Po rozpoznaniu skargi konstytucyjnej o zbadanie zgodności z konstytucją art. 17 ust. 1 ustawy z dnia 25 czerwca 1999 r. o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa, Trybunał Konstytucyjny orzekł, iż powyższy  przepis w zakresie, w jakim stanowi podstawę utraty prawa do zasiłku chorobowego ubezpieczonego, który w okresie orzeczonej niezdolności do pracy wykonywał pracę zarobkową, uzyskując wynagrodzenie przekraczające minimalną wysokość wynagrodzenia za pracę, jest zgodny z Konstytucją Rzeczypospolitej Polskiej.

Skarga konstytucyjna dotyczyła ubezpieczonej, która w okresie pozostawania na zwolnieniu lekarskim wykonywała pracę zarobkową. Skarżąca twierdziła, iż praca stanowiła jednocześnie formę terapii wspomagającej proces leczenia. W jej ocenie taka okoliczność nie powinna skutkować pozbawieniem prawa do zasiłku chorobowego.

Trybunał podniósł jednakże, iż prawo do zabezpieczenia społecznego (art. 67 konstytucji) dotyczy wyłącznie osób, które nie są zdolne bądź też nie mogą pracować, a przez to nie są w stanie same zdobywać w ten sposób środków na swoje utrzymanie. Jeśli zaś pomimo pozostawania na zwolnieniu lekarskim pracownik wykonuje nawet w niewielkim wymiarze pracę, która stanowi źródło jego dochodu, wówczas – niezależnie od charakteru tej aktywności zawodowej – brak jest konstytucyjnego uzasadnienia dla alimentowania takiej osoby przez całe społeczeństwo.

Patrz: wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 25.02.2014 roku (sygn. akt: SK 18/13


NOWY WZÓR FORMULARZA VAT-11

Data: 19.01.2014

Od dnia 18 lutego obowiązuje nowy wzór formularza VAT-11, tj. deklaracji dla podatku od towarów i usług od wewnątrzwspólnotowej dostawy nowego środka transportu.

Nowy wzór formularza wprowadzony został rozporządzeniem Ministra Finansów z dnia 7 lutego 2014 r. zmieniającym rozporządzenie w sprawie wzorów deklaracji dla podatku od towarów i usług dotyczących transakcji wewnątrzwspólnotowych w zakresie nowych środków transportu (Dz. U. z 2014 r., poz. 209).

Zmiana przepisów ma charakter techniczny. W części C. dot. poz. 20 deklaracji art. 86 ust. 20 ustawy o VAT zastąpiono art. 86 ust. 2 pkt 7 (od 1 stycznia 2014 r. treść przepisu art. 86 ust. 20 ustawy o VAT została bowiem przeniesiona do art. 86 ust. 2 pkt 7, zaś art. 86 ust. 20 uchylono). Ponadto z opisu w/w pozycji usunięto wyrazy "zgodnie z art. 87 ust. 10 ustawy".

Zmieniono również nazwę części D z "Oświadczenie podatnika lub osoby reprezentującej podatnika" na "Podpis podatnika lub osoby reprezentującej podatnika".

Ponadto w części D usunięto zapis dotyczący oświadczenia podatnika lub osoby reprezentującej o znajomości przepisów Kodeksu karnego skarbowego dotyczących odpowiedzialności za podanie niezgodnych z rzeczywistością danych. W zamian zostało wprowadzone pouczenie o tym, iż "za podanie nieprawdy lub zatajenie prawdy grozi odpowiedzialność przewidziana w Kodeksu karnym skarbowym".

Treść rozporządzenia wraz z aktualnym wzorem formularza znajduje się na stronie:
http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU20140000209 


ZATRZYMANIE PRAWA JAZDY DŁUŻNIKA ALIMENTACYJNEGO JEST ZGODNE Z KONSTYTUCJĄ

Data: 13.02.2014

Trybunał Konstytucyjny w wyroku z dnia 12 lutego 2014 roku, w sprawie o sygn. akt 23/10 orzekł, iż przepis art. 5 ust. 3b  ustawy z dnia 7 września 2007 r. o pomocy osobom uprawnionym do alimentów w zakresie, w jakim stanowi, że organ właściwy dłużnika kieruje wniosek do starosty o zatrzymanie prawa jazdy dłużnika alimentacyjnego jest zgodny z konstytucją i wyrażoną w niej zasadą proporcjonalności.

Trybunał Konstytucyjny w pełnym składzie rozpoznawał wniosek Prokuratora Generalnego dotyczący zatrzymania prawa jazdy dłużnika alimentacyjnego. Zdaniem Prokuratora Generalnego cel, jakim jest zapewnienie osobom uprawnionym do alimentów skuteczności w egzekwowaniu tego świadczenia, nie pozostawał "w adekwatnym związku ze stosowaniem nakazu zatrzymania prawa jazdy dłużnikom alimentacyjnym". Dlatego jego zdaniem przepis ten nie spełniał konstytucyjnego wymogu proporcjonalności.

W środowym uzasadnieniu Sędzia sprawozdawca Stanisław Rymar podkreślił, że Trybunał przy podjęciu decyzji, kierowała się potrzebą ochrony wartości, wyrażonych w art. 18 i art. 71 konstytucji. Trybunał miał na uwadze również to, że środek w postaci zatrzymania prawa jazdy dłużnika alimentacyjnego „nie jest stosowany automatycznie w sytuacji niewywiązywania się z zobowiązań alimentacyjnych, ale wówczas, gdy dłużnik alimentacyjny swoim zachowaniem utrudnia egzekucję lub nie podejmuje żadnej aktywności w celu aktywizacji zawodowej, a proponowane przez właściwe instytucje bez uzasadnionej przyczyny odrzuca. Jeżeli dłużnik alimentacyjny nie jest w stanie wywiązać się z alimentów, ale wykazuje dobrą wolę i współpracuje z właściwymi organami, prawa jazdy nie można zatrzymać.” 

Trybunał Konstytucyjny uznał ponadto, że art. 5 ust. 3b ustawy w zakwestionowanym zakresie nie nakłada na dłużnika alimentacyjnego nadmiernego i nieproporcjonalnego ciężaru, gdyż poprzez swoje zgodne z prawem zachowanie dłużnik ma decydujący wpływ na niezastosowanie wobec niego środka w postaci zatrzymania prawa jazdy.

Patrz: wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 12.02.2014 roku (sygn. akt: 23/10


ROSZCZENIE CZŁONKA RADY NADZORCZEJ S.A. O ZAPŁATĘ WYNAGRODZENIA

Data: 30.01.2014

Zgodnie z niedawnym orzeczeniem Sądu Najwyższego, przedawnienie roszczenia członka rady nadzorczej spółki akcyjnej o zapłatę wynagrodzenia winno być oceniane w oparciu o artykuł 118 Kodeksu cywilnego.

W oparciu o artykuł 392 paragraf 1 Kodeksu spółek handlowych, członkom rady nadzorczej - o ile przewiduje to status spółki lub uchwała walnego zgromadzenia - może przysługiwać wynagrodzenie za świadczoną pracę. Wątpliwość jednak budził okres przedawnienia tego roszczenia, a mianowicie, czy zastosowanie znajduje termin 2 letni  (w oparciu o artykuł 751 pkt 1 Kodeksu cywilnego), czy terminy ogólne odpowiednio 10 lub 3 letnie (w oparciu o artykuł 118 Kodeksu cywilnego). W tej sprawie wypowiedział się Sąd Najwyższy, uznając że do roszczenia o zapłatę wynagrodzenia zastosowanie znajdują ogólne terminy przedawnienia roszczenia określone w art. 118 kodeksu cywilnego, tj. 3 letni lub 10 letni.  

Patrz: uchwała Sądu Najwyższego z dnia 30.01.2014 roku (sygn. akt: III CZP 104/13). 


WŁAŚCICIEL LOKALU MOŻE PRZENIEŚĆ NA WSPÓLNOTĘ SWOJE UPRAWNIENIA

Data: 29.01.2014

Z uchwały 7 sędziów Sądu Najwyższego wynika, iż właściciel lokalu może w drodze umowy przelewu przenieść na wspólnotę mieszkaniową uprawnienia przysługujące mu wobec sprzedawcy lokalu w związku z wadami fizycznymi nieruchomości wspólnej.

Uchwała została wydana w związku z postępowaniem, w którym wspólnota mieszkaniowa domagała się od sprzedawcy nieruchomości zapłaty kwoty odpowiadającej obniżeniu ceny nabycia nieruchomości w związku z zaistnieniem wad fizycznych nieruchomości wspólnej. Część właścicieli nieruchomości przeniosła w drodze cesji na rzecz wspólnoty mieszkaniowej wierzytelności przysługujące im w stosunku do sprzedawcy nieruchomości związane z wadami fizycznymi nieruchomości wspólnej. Sąd pierwszej instancji zgodził się z argumentacją wspólnoty i przyznał, iż doszło do skutecznego przeniesienia wierzytelności, zasądzając na jej rzecz odpowiednią kwotę pieniężną. Jednakże sąd drugiej instancji nie podzielił zdania sądu okręgowego, oddalając powództwo w całości. Sąd II instancji uznał, iż wspólnota mieszkaniowa może nabywać prawa i obowiązki do swojego majątku, ale jest to ograniczone jedynie do czynności związanych z zarządem nieruchomością wspólną, a nabycie wierzytelności od właścicieli lokali za taką czynność uznać nie można.

Jednakże Sąd Najwyższy nie przyznał racji sądowi II instancji, orzekając iż właściciel lokalu może przenieść na rzecz wspólnoty mieszkaniowej uprawnienia przysługujące mu wobec sprzedawcy nieruchomości a związane z wadami fizycznymi nieruchomości wspólnej.

Patrz: uchwała 7 sędziów Sądu Najwyższego z dnia 29.01.2014 (sygn. akt: III CZP 84/13)